Derleme

Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği

Cilt: 7 Sayı: 1 19 Ekim 2026
PDF İndir
EN TR

Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği

Öz

Tıbbi görüntüleme birimlerinde iyonize radyasyonla çalışan sağlık personelinin iş sağlığı ve güvenliği, uluslararası standartlar ve ulusal mevzuatlar doğrultusunda kritik bir çalışma alanıdır. Uluslararası Radyolojik Korunma Komisyonu (ICRP) ile Türkiye’de TAEK/TENMAK tarafından belirlenen doz limitleri, çalışanların maruziyetinin kontrol altına alınmasını amaçlamakta olup yıllık doz limitleri, beş yıllık ortalama 20 mSv ve tek yıl için 50 mSv olarak uygulanmaktadır. Radyasyon güvenliğinin temel bileşenleri; zaman, mesafe ve zırhlama ilkeleri, kişisel dozimetre kullanımı ve ALARA prensibine dayalı doz optimizasyonudur. Literatürde, sağlık çalışanlarının önemli bir kısmında radyasyon güvenliği bilgi eksiklikleri, koruyucu ekipman kullanımında yetersizlikler ve dozimetre sonuçlarının takibinde aksaklıklar olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, öğrenci ve stajyerlerin ALARA prensibini kavrama düzeylerinin düşük olduğu çalışmalarda vurgulanmaktadır. Girişimsel radyoloji gibi yüksek doz riski barındıran uygulamalarda saçılan radyasyon, operatör maruziyetini artırmakta ve etkili zırhlama ile optimize edilmiş cihaz kullanımını gerekli kılmaktadır. Bu çalışma, ulusal ve uluslararası düzenlemeleri, radyasyon güvenliği uygulamalarını ve sağlık çalışanlarının farkındalık düzeylerini inceleyerek mevcut riskleri değerlendirmekte ve güvenlik kültürünün geliştirilmesi için eğitim, denetim ve teknolojik iyileştirme gerekliliğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akyurt, N. (2021). Health-related quality of life among radiology technicians in Turkish hospitals: A cross-sectional study. International Archives of Occupational and Environmental Health, 94(6), 1415–1425. https://doi.org/10.1007/s00420-021-01723-w
  2. Alamoudi, D., Ahmed, M. E., Alhalwani, A. Y., Alnakhli, A. T., Qahaf, R. M., Bazuhayr, L. F., & Yamani, B. H. (2025). Assessing knowledge of radiation protection and safety among undergraduate and intern radiologic technologists: A pre- and post-educational course survey. Advances in Medical Education and Practice, 1151–1158. https://doi.org/10.2147/AMEP.S521381
  3. Allam, S. M. E., Algany, M. M. A., & Khider, Y. I. A. (2024). Radiation safety compliance awareness among healthcare workers exposed to ionizing radiation. BMC Nursing, 23(1), Article 208. https://doi.org/10.1186/s12912-024-01858-4
  4. Alshowiman, S. S. (2023). Principles of radiation protection for patients and medical staff. Biomedical Journal of Scientific & Technical Research, 54(2), 45700–45708. https://doi.org/10.26717/BJSTR.2023.54.008520
  5. Alves, K., Freitas, N. S., Dezincourt, T. M. S., Pereira, D. O. S., Silva, M. C. S., Bezerra, L. O., Gomes, L., Xavier, G. M. S., Rascon, A. P., & Nascimento, V. B. (2025). Radiação ionizante e medidas de prevenção dos profissionais de saúde. Revista Eletrônica Acervo Saúde, 25(9). https://doi.org/10.25248/reas.e21253.2025
  6. Ayan, A., & Kıraç, F. S. (2025). Radiation safety culture. Nuclear Medicine Seminars, 11(1), 66. https://doi.org/10.4274/nts.galenos.2025.47955
  7. Aydilek, O. H., Ünsal, A., Arslantaş, D., Tepetaş, M., & Koç, S. D. G. (2025). Stajyer ve intörn tıp öğrencilerinin radyasyondan korunma bilgi düzeyi ve güvenli davranış paterni: ESOGÜ Tıp Fakültesi örneği. Osmangazi Tıp Dergisi, 47(2), 211–220. https://doi.org/10.20515/otd.1587087
  8. Azadbakht, O., Dehghani, S. L., Shafiee, M., Scandarkolaei, P. F., Asadi, A., Arshadi, M., Mohammadjani, S., Hosseini, P., & Dehnavi, Z. (2020). Awareness assessment of radiation protection, dose levels and complications of radiation exposure in imaging procedures among radiology residents, undergraduate radiology students, radiologists and technicians. Research Square. https://doi.org/10.21203/rs.3.rs-18369/v2

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Hizmetleri ve Sistemleri (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

19 Ekim 2026

Gönderilme Tarihi

23 Mart 2026

Kabul Tarihi

22 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 7 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Çömü, A. (2026). Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 7(1). https://doi.org/10.59244/ktokusbd.1914260
AMA
1.Çömü A. Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği. KTOKUSB-D. 2026;7(1). doi:10.59244/ktokusbd.1914260
Chicago
Çömü, Ayşe. 2026. “Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği”. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 7 (1). https://doi.org/10.59244/ktokusbd.1914260.
EndNote
Çömü A (01 Ekim 2026) Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 7 1
IEEE
[1]A. Çömü, “Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği”, KTOKUSB-D, c. 7, sy 1, Eki. 2026, doi: 10.59244/ktokusbd.1914260.
ISNAD
Çömü, Ayşe. “Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği”. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 7/1 (01 Ekim 2026). https://doi.org/10.59244/ktokusbd.1914260.
JAMA
1.Çömü A. Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği. KTOKUSB-D. 2026;7. doi:10.59244/ktokusbd.1914260.
MLA
Çömü, Ayşe. “Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği”. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, c. 7, sy 1, Ekim 2026, doi:10.59244/ktokusbd.1914260.
Vancouver
1.Ayşe Çömü. Tıbbi Görüntülemede İş Sağlığı ve Güvenliği. KTOKUSB-D. 01 Ekim 2026;7(1). doi:10.59244/ktokusbd.1914260