The Congruence Level between Personal Values of Teachers and Organizational Values of Schools at Public and Private Schools in Turkey

Abstract

Background The congruence between individual and environment is considered as congruence between individual-profession, individual-work, individual-working group and individual-organization in organizational literature (Muckinsy and Monahan, 1987). The congruence between individual and organization is examined by various aspects, including congruence of goals (Meglino, Ravlin & Atkins, 1989; Boxx, Odom & Dunn, 1991; O'Reilly, Chatman & Caldwell, 1991; Harris & Mossholder, 1996), congruence of needs and structure (Bretz, Ash & Dreher, 1989), and congruence of personality and climate (Christiansen, Villanova & Mikulay, 1997). Studies related to individual-organization congruence, focuses on values for the assessment and expression of the congruence between individual and organization. Because values are rather stable characteristics of organization and individual. Purpose The purpose of this study is to examine the congruence level between teachers' values and organizational values of school by perceptions of teachers at public and private schools in Turkey. Method The study group was 596 public primary school teachers and 577 private primary school teachers selected by using random cluster sampling procedures from public and private schools located at city centers of 28 provinces in Turkey. Data were collected by 34 item Value Scale developed by researcher. Value Scale was pre-tested with 120 teachers and internal consistency of Cronbach's alpha was computed as .98, item-total correlations ranging from .41 to .94. An exploratory factor analysis also produced a single structure factor with factor loadings greater than .30 (KMO=.95; p≤.05). Data were analyzed by using Pearson moments correlation test, mean, relative variation coefficient, Spearman correlation coefficient, one-way ANOVA, t-test, Mann-Whitney U-test, Kruskal Wallis H-test, LSD multiple comparison test and staged multiple regression analysis. Findings and Results Findings indicated that the top five personal values public primary school teachers considered important were “justice”, “honesty”, “being human centered”, “trust” and “being hardworking”; respectively top five organizational values were “success”, “being hardworking”, “honesty”, quality” and “being human centered”. Five personal values that public primary school teachers considered the least important were “obedience”, “formality”, “respecting to seniority”, flexibility” and “being outcome centered”; five organizational values considered least important were “obedience”, “flexibility”, “respecting to seniority”, “empathy” and “freedom”. The top five personal values that private primary school teachers considered important were “honesty”, “justice”, “trust”, “being human centered” and “loyalty”; top five organizational values were “quality”, “success”, “being hardworking”, being outcome centered” and “social responsibility”. Five personal values that private primary school teachers considered the least important were “obedience”, “formality”, “being outcome centered”, “respecting to seniority”, “flexibility”; five organizational values considered least important were found to be “empathy”, “freedom”, “flexibility”, “being participant” and “independence”. There was a positive, moderate and significant relationship between personal and organizational values of public and private primary school teachers. The value congruence level between teachers and school was higher for private school teachers than public school teachers. The value congruence levels of private and public schools teachers did not show any significant differences by socioeconomic level of the city where teachers worked, teachers` educational background and the school that teachers graduated from. The value congruence level of the teachers working at Black Sea Region was higher than the teachers working at Marmara, Aegean, Eastern Anatolia, and Southeastern Anatolia regions. The value congruence level for the male teachers working at private primary schools was higher than the female teachers. At public primary schools, value congruence levels of classroom teachers were significantly higher than value congruence levels of subject specialist teachers. At public primary schools, value congruence level of teachers with 21 years or more experience was higher than value congruence level of teachers with less than 20 years of experience. At private primary schools, value congruence level of teachers with 11 to 15 years of experience was higher than the teachers with 10 years or less teaching experience.

Keywords

• organizational values , organizational and individual value congruence , teacher-school value congruence

Türkiye’deki Resmi ve Özel İlköğretim Okulu Öğretmenlerinin Bireysel Değerleri İle Okulun Örgütsel Değerleri Arasındaki Uyum Düzeyi

Öz

Bu araştırmanın amacı, Türkiye'deki resmi ve özel ilköğretim okulu öğretmenlerinin algılarına göre; öğretmenlerin bireysel değerleri ile okulun örgütsel değerleri arasındaki uyum düzeyini ortaya koymaktır. Tarama modelinde ve nicel yöntemle yapılan bu araştırmanın hedef evrenini Türkiye'deki yedi coğrafi bölgede 28 il merkezinde bulunan resmi ve özel ilköğretim okullarında görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmanın örnekleminde 599 resmi ve 593 özel ilköğretim okulu öğretmeni yer almaktadır. Araştırma verilerinin toplanmasında, Milli Eğitim Bakanlığı Eğitimi Araştırma ve Geliştirme Dairesi Başkanlığı'nın Eğitim Araştırmaları Destek programı'ndan yararlanılmıştır. Araştırmanın sonucunda resmi ve özel ilköğretim okullarında görevli öğretmenlerin, bireysel ve örgütsel değerlere ilişkin algı puanları arasında orta düzeyde, pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Özel ilköğretim okullarında öğretmenler ve okul arasındaki değer uyum düzeyi, resmi ilköğretim okullarındaki öğretmenlerin değer uyum düzeyinden daha yüksektir. Resmi ve özel ilköğretim okullarında öğretmenlerin bireysel değerleri ile okulun örgütsel değerlerinin uyum düzeyi, öğretmenlerin çalıştıkları ilin sosyo-ekonomik düzeyine, öğrenim düzeylerine ve mezun oldukları eğitim kurumuna göre farklılık göstermemektedir. Özel ilköğretim okullarında ise erkek öğretmenlerin değer uyum düzeyi, kadın öğretmenlerin değer uyum düzeyinden daha yüksektir. Resmi ilköğretim okullarında sınıf öğretmenleri ile görev yaptıkları okul arasındaki değer uyum düzeyi, branş öğretmenlerinin değer uyum düzeyinden daha yüksektir.

Anahtar Kelimeler

• örgütsel değerler , örgütsel ve bireysel değer uyumu , öğretmen-okul değer uyumu.

Kaynakça

1. Alsan, E. (2000). Örgütsel uyum ve oryantasyon. Yayımlanmamış yükseklisans tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
2. Argyris, C.(1957). Personality and organization: The conflict between system and the individual, New York: Harper And Brothers.
3. Argyris, C. (1964). Integrating the individual and the organization. New York: John Wiley And Sons
4. Arbak, Y. ve Özmen, Ö.N.T. (2000). Eleman seçiminde kişi-kültür uyumunu belirlemeye yönelik üç görgül çalışma. Türkiye’de, yönetim, liderlik ve insan kaynakları uygulamaları (Ed: Zeynep Aycan) Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları
5. Aygündüz, E. (2003). Personel temin ve seçim sürecinde kişisel ve örgütsel değerlerin uyumunun sağlanması ve K.K.K.’lığında çalışan subaylar üzerinde bir araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, İstanbul.
6. Begley, P. (1996). Congnitive perspectives on values in administration: a quest for coherence and relevance. Educational Administration Quarterly, 32, 403-426.
7. Blau, G.J. (1987). Using person-environment fit to predict job involvement and organizational commitment, Journal of Vocational Behavior, 30.
8. Boxx, W.R., Odom R.Y. & Dunn, M.G. (1991). Organizational values and value congruency and their impact on satisfaction, commitment, and cohesion: An empirical examination within the public sector. Public Personnel Management, 20 (1), 195–205.

9. Bretz, R. D. & Judge T. A, (1994). P-O fit and theory of work adjustment: Implications for satisfaction, tenure ve career success, Journal of Vocational Behavior, 44.
10. Bretz, R. D., Ash, R. A. & Dreher, G. F. (1989). Do the people make the place: An examination of the attraction-selection-attrition hypothesis. Personnel Psychology, 42, 561–581.
11. Cable, D.M. (1995). The role of person-organization fit in organizational entry. Yayınlamamış doktora tezi, Cornell University, New York.
12. Cable, D. & Judge, T. (2002). The role of the person-organization fit in organizational selection decisions, 15 Aralık 2006 tarihinde Cornell Universitesi Websitesi: http://www.ilr.cornel.edu/CHRS/
13. Cable, D. & Judge, A.T. (1996). Person-organization fit: Job choice decisions and organizational entry. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 67 (1), 294–311.
14. Caldwell. C.A. & O’Reilly, C.A. (1990). Measuring person-job fit with a profile- comparison process, Journal of Applied Psychology, 75 , 648–657.
15. Carson, A. D., Bizot, E. B. ve Hendershot, P. E. (1999). Modelling counselor decisions with artificial neural networks: Predictions of fit across a comprehensive occupational map, Journal of Vocational Behavior, 54,196-213
16. Chatman, J. (1989). Improving interactional organizational research: A model of person-organization fit. Academy of Management Journal, Vol: 34 487- 516
17. Chatman, J. (1991). Matching people and organizations: Selection and socialization in public accounting firms. Administrative Science Quarterly, 36 (3), 459-484.
18. Christiansen N., Villanova P. & Mikulay, S. (1997). Political influence compatibility: Fitting the person to the climate. Journal of Organizational Behavior 18, 709–730.
19. Doğan, İ. (2007). Türk eğitim sisteminde değer sorunu. Değerler ve Eğitimi Uluslar arası Sempozyumu. İstanbul: Değerler Eğitimi Merkezi Yayınları.
20. Edwards, J. R. (1991). Person-job fit: A conceptual integration, literature review, and methodological critique, International Review of Industrial and Organizational Psychology 6, 283–357.
21. England, G. & Lee, R. (1974 ) The relationship between managerial values and managerial sucess in the United States, Japan, India and Australia. Journal of Applied Psychology, 59, 411–419.
22. Enz, C.A. (1988). The Role of value congruity in intraorganizational power. Administrative Science Quarterly. (33), 284–384.
23. Erçetin, Ş. (2000). İlköğretim okulları hangi değerlerle yönetiliyor?.Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(1)31-43).
24. Erenler, E. (2001). Örgüt kültürü ve iş tatmini ilişkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Bolu.
25. Feather, N. (1979). Human values and the work situation: Two studies. Australian Psychologist, 14, 131-141.
26. Feather, N. T. (2002). Values and value dilemmas in relation to judgments concerning outcomes of an industrial conflict. Personality and Social Psychology Bulletin, 28, 446-459.
27. Halis, M. (2001). Durumsallığı açısından Türk örgüt kültüründeki yönelimler. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitü Dergisi,2, 109–135.
28. Hamm, S. (2006). Understanding value congruence: A sport organization case study. Yayınlanmış yüksek lisans tezi, University of St. Catharines, Ontario.
29. Haris, S. G. & Mossholder, K.W. (1996). The affective implications of perceived congruence with culture dimensions during organizational transformation. Journal of Management, 22, 527–547.
30. Hyde, P. & Williamson, B. (2000). The Importance of Organisational Values Part 1: Is your organisation value congruent?. Focus on Change Management, 66 (July/August), 14–18.
31. İshakoğlu, G. (1998). Örgüt-birey uyumunun sağlanmasında personel seçimi ve sosyalleşmenin önemi. Yayımlanmamış doktora tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
32. Karakatipoğlu, Z. (1996). Contemporary value orientations of adults and university students. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Ankara.
33. Karakurum, M. (2005). The effects of person-organization fit on employee job satisfaction, performance and organizational commitment in a Turkish public organization. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi, Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Ankara.
34. Keskin, S. (2005). Öğretmenlerde çalışma değerleri ve örgütsel vatandaşlık. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Afyon.
35. Kidd, J. L. (1967). A study of principals' belief system and rule orientation as related to school organization bureaucracy. Yayınlanmamış doktora tezi, The University of Oklahoma.
36. Kriskof, A. (1996). Person-organization fit: An integrative rewiev of its conseption, measurements and implications. Personel Psychology,49,1-49
37. Kroger, N. W. (1995). Person-environment fit in the final job of job retirees. Journal of Social Psychology, 135 (5), 545-551.
38. Kuçuradi, İ. (1998). İnsan ve değerleri. Türkiye Felsefe Kurumu Yayınları.
39. Lauver, K. J. & Kristof-Brown, A. (2001). Distinguishing between employees’ perceptions of person–job and person–organization fit. Journal of Vocational Behavior, 59, 454–470. www.idealibrary.com internet adresinden 12 Aralık 2006 tarihinde edinilmiştir.
40. Liedtka, R. (1989). Value congruence: The interplay of individual and organizational value systems. Journal of Business Ethics, 8, 805–815.
41. Locke, E. (1983). Nature and causes of job satisfaction. Handbook of industrial and organizational psycology. In Dımette, J. W.iley and Sons, USA, 1983.
42. McDonald, P. & Gandz, J. (1991). Identification of values relevant to business culture: A profile comparison approach to assessing person-organization fit. Academy of Management Journal, 34 (3), 487-516.
43. McEvoy, J. (2004). Person-organization values congruence and the work commitment of high-school principals. Yayınlanmamış doktora tezi, University of San Francisco, California.
44. McKinney, K. M. (1999). The relationship of value congruence to commitment and effectiveness. Yayımlanmamış doktora tezi, Saint John’s University, New York.
45. Meglino, B. M. & Ravlin, E C. (1998). Individual values in organizations: Concepts, controversies and research. Journal of Management, 24(3), 351-389.
46. Meglino, B. M.; Ravlin, E. & Adkins, C. L. (1989). A work values approach to corporote culture a field test of the value congruence process and its relationship to individual outcomes. Journal of Applied Psychology,74, 424-432.
47. Memduhoğlu, H. B. (2007). Yönetici ve öğretmen görüşlerine göre Türkiye’de resmi liselerinde farklılıkların yönetimi. Yayımlanmamış doktora tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
48. Muchinsky, P. M. & Monahan, C. J. (1987). What is person–environment congruence: Supplementary versus complementary models of fit. Journal of Vocational Behavior, 31, 268–277.
49. Murray, H. A.. (1981). Endeavors in psychology. In: E.S. Shneidman (Ed). New York: Selections from the personology of Henry A. Murray, Harper And Row Publishers
50. O'Reilly. C. A. (1991). People and organizational culture: A profile comparison approach to assessing person-organization fit, Academy of Management Journal, 34(3), 487-517
51. O’Reilly, C. A., III; Chatman, J. & Caldwell, D. F. (1991). People and organizational culture: A profile comparison approach to assessing person - organization fit. Academy of Management Journal, 34 (3), 487– 517.
52. Ostroff, C. & Rothausen, T. J. (1997). The moderating effect of tenure in person-environment fit: A field study in educational organizations. Journal of Occupational ve Organizational Psychology, 70 (2),173-188.
53. Özer, N. Demirtaş, H. Üstüner, M. ve Cömert, M. (2006). Ortaöğretim öğretmenlerinin örgütsel güven algıları. Ege Eğitim Dergisi, 7(1), 103-124.
54. Özmen, Ö. N. T, Arbak, Y ve Özer, P. (2007). Adalete verilen değerin adalet algıları üzerindeki etkisinin sorgulanmasına ilişkin bir araştırma. Ege Akademik Bakış Dergisi, 7 (1),17–33.
55. Parashar, S., Dhar, S. & Dhar, U. (2004). Perception of values: A study of future professionals. Journal of Human Values, 10, 143.
56. Pervin, L. A. & Persons, J. E. (1989). Situations, interactions: The history of a controversy and a discussion of theoretical models. Academy of Management Review, 14, 3, 350–360.
57. Posner, B. Z. (1992). Person-organization values congruence. Human Relations, Vol: 45(4), 351–361.
58. Posner, B. Z., Kouzes, J. M. & Schmidt, W. H. (1985). Shared values make a difference: An empirical test of corporate culture. Human Resource Management, 24, 293–309.
59. Rokeach, M. (1973). The nature of human values. New York: The Free Pres.
60. Schwartz, S. (2000). Value consensus and importence: A cross-national study. Journal of Cross-Cultural Psychology, 31 (4), 465–467.
61. Sağnak (2003). İlköğretim okullarında görevli yönetici ve öğretmenlerin örgütsel değerlere ilişkin algıları ile bireysel değerleri arasındaki uyum düzeyi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Bolu.
62. Sezgin, F. (2006). İlköğretim okulu öğretmelerinin bireysel ve örgütsel değerlerinin uyumu. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara.
63. Shin, S. H. & Reyes, P. (1991). Assessing personel and organizational predictors of managerial commitment in schools. Paper presented at the Annual Meeting of the Midwestern Educatioanl Research Association, Chicago.
64. Siegall, M. & McDonald, T. (2004). Person-organization value congruence, burnout and diversion of resources. Personnel Review,33 (3), 291–301.
65. Şahin, K. (2005). İlköğretim okulu öğretmenlerinin mesleki tutumları ile okul iklimi arasındaki ilişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
66. Tepeci, M. (2001). The effect of personel values organizational culture and person- organization fit on individual outcamaes in the restaurant industry. Yayınlanmamış doktora tezi, Pennsylvania State University, Pennsylvania.
67. Tschannen-Moran, M. & Hoy, W. K. (2000). A multidisciplinary analysis of the nature, meaning and measurement of trust. Review of Education Research, 70, (4), 547–593.
68. Uyan, G. (2002). Öğretmenlerin iş değerleri, kişilik özellikleri ve iş tatminleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi: MEB’na bağlı resmi ve özel eğitim kurumlarında gerçekleştirilen bir çalışma. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, İstanbul Üniversitesi, İstanbul.
69. Vancouver, J. B. & Schmitt, N. W. (1991). An exploratory examination of person-orgabization fit: Organizational goal congruence, Personnel Psychology, 44 (2), 333–352.
70. Verplanken, B. & Holland, R. W. (2002). Motivated decision making: Effects of activation and self-centrality of values on choices and behavior. Journal of Personality and Social Psychology, 82, 434–447.
71. Verplanken, B. (2004). Value congruence and job satisfaction among nurses: A human relations perspective. International Journal of Nursing Studies, 41, 599–605.
72. Yılmaz, K. (2006). İlköğretim okulu yönetici ve öğretmenlerinin görüşlerine göre resmi ilköğretim okullarının örgütsel değerleri ve bu değerleri okul yöneticilerinin yönetme durumu. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.
73. Zoba, A. (2000). İlköğretim okullarında varolan örgütsel değerlerle öğretmenlerin sosyalleşmesi arasındaki ilişki. Yayımlanmış yüksek lisans lezi, Ankara Üniversitesi, Ankara.