Sâbiîlikte ‘Kuşta’ Kavramının Mahiyeti

Dinlerde bütün varlık âlemini kuşatan ve her şeyin kaynağı kabul edilen aşkın varlık/varlıklar ile ilgili tanrısal yasalara rastlamak mümkündür. Düalist ve gnostik karakterli olan Sâbiîlik dininde İyilik İlkesi kabul edilen Işık Tanrısı Malka d Nhura’ya atfedilen bütün yaratım aktiviteleri, Kuşta kavramı bağlamında ele alınır. Bununla birlikte Sâbiî inancında iyilik ve kötülük tanrılarını önceleyen bir Hayat Kültü vardır. Hayat Kültü’nün merkezinde yer edinen Kuşta, bütün varlıkları kapsayan ilk ve değişmez ilke olarak kabul edilir. Bu durumda Kuşta, fiziki âlem var olmadan önce tanrısal irade ile bütünleşik ve onun tamamlayıcı mahiyetindeki ezeli ışık dünyasıyla özdeş bir kavramdır. Sâbiîler, kendilerinin ışık tanrısı tarafından seçilmiş bir topluluk olduğuna inanırlar. Fiziki Âdem’in ışık dünyasında ruhsal bir karşılığı (Adam Kasia) olduğu gibi maddi dünyadaki faydalı, olumlu ve güzel her inanç, ibadet ve ahlaki değerle birlikte su, nehir, ışık gibi unsurların da ışık dünyasında prototipleri vardır. Sâbiîler, kendi inançlarının ilk insandan itibaren var olduğuna inanırlar. Ancak Sâbiî kaynaklarında herhangi bir din kurucusundan bahsedilmez. Sâbiîlikte Kuşta peygamberi olan Yahya gibi figürler, Sâbiî topluluğuna hakikat rehberliğini yapan ışık elçisi veya ruh şifacısı olarak adlandırılır. Maddi dünyanın süfli olduğuna inanan her Sâbiî dindar açısından Kuşta, kurtuluşun yegâne yoludur. Bir Sâbiî Kuşta’ya göre hayatını sürdürdüğünde sorunsuz bir şekilde ışık dünyasına yükselecek ve orada saf ve kusursuz ata ruhlarıyla buluşma imkânına sahip olacaktır. Bu bildirinin amacı Sâbiî kaynakları ışığında Kuşta kavramının mahiyetini çözümlemektir.