Eğitim fakültesi öğrencilerinde eş seçme stratejileri ve ilişki doyumu

Öz

Araştırma, eğitim fakültesi öğrencilerinde eş seçme stratejileri ve ilişki doyumu arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca öğrencilerin eş seçme stratejileri ve ilişki doyumunun cinsiyete ve deneyimledikleri romantik ilişki sayısına göre farklılaşıp farklılaşmadığı da araştırmada incelenmiştir. Çalışmanın örneklemini, araştırmaya gönüllü olarak katılan Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nde öğrenim gören 866 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada verilerin toplanması için Eş Seçme Stratejileri Envanteri, İlişki Doyum Ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Bu araştırma, ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizi için SPSS paket programı kullanılmıştır. Verilerin normal dağılıma uyup uymadığını saptamak amacıyla Kolmogorov-Smirnov, Shapiro Wilk normallik testi uygulanmıştır. Verilerin analizi için non-parametrik testlerden Spearman Sıra Farkları Korelasyon Yöntemi, Kruskal Wallis ve Mann-Whitney U Testleri uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda, ilişki doyumu ile eş seçme stratejileri fiziksel özellik ve aşk alt boyutu arasında düşük düzeyde pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Öğrencilerin İlişki Doyumu puanları ile Eş Seçme Stratejileri Envanteri aile kurumu ve güven, sosyoekonomik durum, dinî ve siyasi benzerlik, bekâret ve çocuk bakımı alt boyutları arasında ise istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Eş Seçme Stratejileri Envanteri bekâret alt boyutu puanı hariç diğer alt boyutları cinsiyetlerine göre; dinî ve siyasi benzerlik, fiziksel özellik, bekâret ve aşk alt boyut puanları deneyimledikleri romantik ilişki sayısına göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermektedir. Ayrıca ilişki doyumu, katılımcıların deneyimledikleri romantik ilişki sayısına göre anlamlı bir farklılık göstermektedir. Araştırma bulguları ilgili literatür ışığında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Romantik ilişki
• ilişki doyumu
• eş seçimi
• flört

Choosing partner strategies and relationship satisfaction in the students of education faculty

Öz

This research aims to investigate the association between choosing partner strategies and relationship satisfaction in students of education faculty. It is also aimed to examine whether the relationship satisfaction of the students differs according to the gender and the number of romantic relationships they experience. The study sample consists of 866 students who study at Sakarya University Faculty of Education and voluntarily agreed to participate in the research. In the study, Choosing Partner Strategies Inventory, Relationship Satisfaction Scale, and The Personal Information Form (prepared by the researcher) were used to collect data. This research was carried out in the correlational survey model. SPSS package software was used for data analysis. Kolmogorov-Smirnov and Shapiro Wilk tests were applied to determine whether the obtained data was in the normal distribution. Spearman Rank Correlation Coefficient, Kruskal Wallis Test, and Mann-Whitney U Test, which are among the non-parametric tests, were used for data analysis. As a result of the analyzes, a significant positive relationship was found between physical characteristics and the love sub-scale of choosing partner strategies inventory and relationship satisfaction scores of students. There is no statistically significant relationship between family and reliance, socio-economic status, religious and political similarity, virginity, child care sub-scales of choosing partner strategies inventory and relationship satisfaction scores of students. The sub-scale scores of choosing partner strategies inventory, excluding virginity, differ statistically significantly by gender. religious and political similarity, physical characteristics, virginity, and love sub-scale scores differ significantly according to the number of romantic relationships they experience. Also, relationship satisfaction shows a significant difference according to the number of romantic relationships experienced by the participants. The research findings are discussed in light of the relevant literature.

Anahtar Kelimeler

• Romantic relationship
• relationship satisfaction
• choosing partner
• flirt

Kaynakça

1. Alfons, V. (2007). Do demographics affect marital satisfaction?. Journal of Sex & Marital Therapy, 33(1), 73-85.
2. Altuntaş, S., & Atli, A. (2015). Eş seçme stratejileri envanteri geliştirilmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(32), 123-135.
3. Atak, H., & Taştan, N. (2012). Romantik ilişkiler ve aşk. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 4(4), 520-546. https://doi.org/10.5455/cap.20120431
4. Bacanlı, H. (2001). Eş seçimi tercihleri. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 2(15), 7-16.
5. Beştav, F.G. (2007). Romantik ilişki doyumu ile cinsiyet, bağlanma stilleri, rasyonel olmayan inançlar ve aşka ilişkin tutumlar arasındaki ilişkilerin incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
6. Buss, D. M. (1999). Evolutionary psychology: The new science of the mind. Allyn and Baconi.
7. Buss, D. M., Shackelford, T. K., Kirkpatrick, L. A., & Larsen, R. J. (2001). A half century of mate preferences: The cultural evolution of values. Journal of Marriage and Family, 63, 491-503.
8. Büyüköztürk, Ş., Bökeoğlu, Ö., & Şekercioğlu, G. (2018). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik Spss ve Lisrel uygulamaları. Pegem Akademi Yayıncılık.

9. Cihan-Güngör, H., Yılmaz, M., & Balcı-Çelik, S. (2011). Romantizm ve eş seçimi tutum ölçeğinin uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(36), 180-190.
10. Curun, F., (2001). Cinsiyetçilik, cinsiyet rolü yöneliminin ilişki doyumu üzerine etkileri. Yüksek Lisans Tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
11. Çağ, P. (2011). Evli bireyler ve eş desteği ve evlilik doyumu (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
12. Çelikkaleli, Ö., & Avcı, R., (2016). Üniversite öğrencilerinin cinsiyet ve toplumsal cinsiyet rollerine göre bağlanma biçimlerinin incelenmesi. Journal of Computer and Education Research, 4(7), 103-125. https://doi.org/10.18009/jcer.02509
13. Çemberci-Karamehmetoğlu, M. (2019). Eşlerde ilişki doyumunun belirleyicileri olarak yaşam pozisyonları ve temel psikolojik ihtiyaçlar (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Arel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
14. Çınar, L. (2008). Evlilik doyumu: Cinsiyet rolleri ve yardım arama tutumu (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
15. Doğaner, B. (2014). Romantik ilişkileri olan üniversite öğrencilerinin narsistik kişilik eğilimi düzeylerine göre ilişki bağlanımı, ilişki doyumu ve benlik saygılarının incelenmesi: İstanbul ili örneği (Yayımlanmamış doktora lisans tezi). Arel Üniversitesi, İstanbul
16. Dokumacı-Sütçü, N., & Oral, B. (2019). Ortaokul ve Lise öğrencilerinin öğretmenlere yönelik güven algıları. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 18(71), 1120-1134. https://doi.org/10.17755/esosder.466793
17. Durmazkul, D. A. (1991). Cinsiyete göre üniversite öğrencilerinin eş seçimi tercihleri (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
18. Efe, E. (2013). Ünı̇versı̇te öğrencı̇lerı̇nı̇n eş seçme eğı̇lı̇mlerı̇ (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
19. Erber, R., & Erber, M.W. (2001). Intimate relationships: Issues, theories, and research. Allyn and Bacon.
20. Erikson, E.H. (1968). Identity: Youth and crisis. Norton.
21. Ersoy, E. (2009). Cinsiyet kültürü içerisinde kadın ve erkek kimliği (Malatya örneği). Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(2), 209-230.
22. Gottman, J.M. (1999). What predicts divorce? The relationship between marital processes and marital outcomes. New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates.
23. Günay, B. (2007). Gestalt theory and city planning education. METU JFA, 1(24), 1.
24. Hamamcı, Z. (2005). Dysfunctional relationship belief in marital satisfaction and adjustment. Social Behavior and Personality International Journal, 33, 313-328. https://doi.org/10.2224/sbp.2005.33.4.313
25. Hamamcı, Z., Buğa, A., & Duran, Ş. (2011). Üniversite öğrencilerinin evlilik yaşantısı ile ilgili bilgi kaynaklarının ve evlilik öncesi eğitim ihtiyaçlarının incelenmesi. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 26(26), 33-50.
26. Hendrick, S.S. (1988), A generic measure of relationship satisfaction, Journal of Marriage and Family, 50, 93-98. https://doi.org/10.2307/352430
27. Hendrick, T.E. (1995). Partnering characteristics: A dyadic perspective. Journal of Business Logistics, 16, 41-63.
28. Hünler, O.S., & Gençöz, T. (2005). The effect of religiousness on marital satisfaction: Testing the mediator role of marital problem solving between religiousness and marital satisfaction. Contemporary Family Therapy, 27, 123-136. https://doi.org/10.1007/s10591-004-1974-1
29. Karasar, N. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Nobel Yayınları.
30. Kasapkara, A., & Kasapkara, B. (2013). 20-30 Yaş grubu bekar erkeklerin eş seçimine yönelik tutumları ve eşten beklentilerinin bazı demografik değişkenler açısından incelenmesi, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(34), 792-800.
31. Keklik, İ. (2011). Üniversite öğrencilerinin bağlanma stillerinin cinsiyet, kişisel anlamlılık, depresyona yatkınlık ve sürekli kaygı düzeyleriyle ilişkisi. Eğitim ve Bilim, 36(159), 84-95.
32. Knox, D., Zusman, M., & Nieves, W. (1997). College students’ homogamous preferences for a date and mate. College Student Journal, 31, 445-448.
33. Larson, J.H. (1992). “You’re my one and only”: Premarital counseling for unrealistic beliefs about mate selection. American Journal of Family Therapy, 20, 242-253.
34. Lee, J.A. (1977). A typology of styles of loving. Personality and Social Psychology Bulletin, 3, 173-182. https://doi.org/10.1177/014616727700300204
35. Ondaş, B. (2007). Üniversite öğrencilerinin evlilik ve eş seçimiyle ilgili görüşlerinin incelenmesi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi, Ankara.
36. Öcal-Yüceol, S. E. (2016). Toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlar ile ilişki doyumu ve romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar arasındaki ilişkiler (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Bilim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
37. Özgüven, E. (1994). Üniversite öğrencilerinin evlilik ve eş seçmeye ilişkin tercihleri. 1. Aile Kurultayı Kitabı, 203-213, Ankara.
38. Özgüven, İ. E. (2017). Cinsellik ve cinsel yaşam, (2. Baskı). Nobel Akademik Yayıncılık
39. Öztürk, A. (2015). Bireylerin sosyal medya kullanım davranışları ile ilişki doyumu düzeyi arasındaki bağlantıların değerlendirilmesi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Üsküdar Üniversitesi, İstanbul
40. Pines, A. M., & Nunes, R. (2003). The relationship between career and couple burnout: Implications for career and couple counseling. Journal of Employment Counseling, 40(2), 50-64. https://doi.org/10.1002/j.2161-1920.2003.tb00856.x
41. Sabatelli, R.M. (1988). Exploring relationship satisfaction: A social exchange perspective on the interdependence between theory, research, and practice. Family Relations, 37(2), 217-222. https://doi.org/10.2307/584323
42. Saraç A., Hamamcı Z., & Güçray S.S. (2015). Üniversite öğrencilerinin romantik ilişki doyumunun yordanması, Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 5(43), 69-81.
43. Sarı, T. (2008). Üniversite öğrencilerinde romantik ilişkiler ile ilgili akılcı olmayan, bağlanma boyutları ve ilişki doyumu arasındaki ilişkiler (Yayınlanmamış doktora tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
44. Schmitt, D.P. (2003). Universal sex differences in the desire for sexual variety: Tests from 52 nations, 6 continents, and 13 islands. Journal of Personality and Social Psychology, 85(1), 85–104. https://doi.org/10.1037/0022-3514.85.1.85
45. Senemoğlu, N. (1998). Gelişim öğrenme ve öğretim: kuramdan uygulamaya, (26. Baskı). Anı Yayıncılık.
46. Senemoğlu, N. (2003). Öğrenci görüşlerine göre öğretmen yeterlilikleri. http://yunus.hacettepe.edu.tr/~n.senem/makaleler/ogretmen_yeterli.htm
47. Shipman, A. S. C. (2011). Mate selection in modern India. ProQuest: Dissertations and Theses.
48. Sokolski, D. M., & Hendrick, S. S. (1999). Fostering marital satisfaction. Family Therapy: The Journal of The California Graduate School of Family Psychology, 26(1), 39-49.
49. Sprecher, S., Sullivan, Q., & Hatfield, E. (1994). Mate selection preferences: Gender differences in a national sample. Journal of Personality and Social Psychology, 66(6), 1074-1080. https://doi.org/10.1037//0022-3514.66.6.1074
50. Sullivan, B.F., & Schwebel, A.I. (1995). Relationship belief and expectations of satisfaction in marital relationships: Implications for family practitioners. The Family Journal, 3(4), 298-305. https://doi.org/10.1177/1066480795034003
51. Şenel-Günayer, H. (2004). Eş seçimi kararı. Yavuzer H. (Ed.) içinde, Evlilik Okulu. Remzi
52. Thibaut, J.W. & Kelley, H.H. (1959). The social psychology of groups. New York: Wiley.
53. Tuzer, D. (2016). Üniversite öğrencilerinin eş seçimi tutumlarının bireysel özellikleri açısından incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Çağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin.
54. TÜİK, (2019). Evlenme ve boşanma istatistikleri 2019. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Evlenme-ve-Bosanma-Istatistikleri-2019-33708
55. Üncü, S.Y. (2007). Duygusal zeka ve evlilik doyumu ilişkisi (Yayınlanmamış doktora tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
56. Yavuzer, H. (2010). Evlilik Okulu. (13. Baskı). Remzi Kitabevi.
57. Yıldırım, İ. (2007). Üniversite öğrencilerinin eş seçme kriterleri. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 3 (27), 15-30.
58. Yılmaz, T., & Kalkan, M. (2010). Evlilik öncesi ilişki geliştirme programının ilişki doyumuna etkisi. Kuram ve Uygulamalarda Eğitim Bilimleri, 10(3), 1893-1920.