GÜNÜMÜZ DÎVÂN ŞİİRİ VE TÜRKÇE EĞİTİMİNDE ÖNCÜ BİR İSİM: HASAN KAVRUK
Öz
Geçmişten günümüze kadar yüzyıllar boyunca daha çok usta çırak geleneği çerçevesinde yoluna devam eden dîvân şiiri, tek bir beytinden bile sayfalarca anlam çıkartılabilecek bir özelliğe sahiptir. Dîvân şiiri, Cumhuriyet döneminde bazı yanlış değerlendirme, itham ve eleştirilere maruz kalmasına rağmen yine de varlığını devam ettirebilmiştir. Cumhuriyet döneminde, eski Türk edebiyatı ile ilgili araştırmalar yaparak önemli akademik çalışmalara imza atan, klasik Türk edebiyatı verimlerinin gizli güzelliklerini ortaya çıkarabilmek için gayret sarf eden ve sözü edilen zengin gelenekten beslenerek şiirler kaleme alan çok sayıda şairin yetiştiği bilinir. Söz konusu şairlerden birisi de Hîç mahlaslı şiirleri ile bir dîvân tertip eden Prof. Dr. Hasan Kavruk’tur. Bu makalede, son dönem dîvân şiiri üzerine genel bir değerlendirme yapıldıktan sonra Kavruk’un Nev-Divan adlı manzum eserinin önemli özellikleri üzerinde durulmuştur. Adı geçen eserde, beyit nazım birimi ve gazel nazım şekli ile kaleme alınmış toplamda iki yüz üç şiirin yanında yirmi sekiz müfret beyit bulunmaktadır. Ayrıca makalemizin sonunda, şairle yapılan bir söyleşi de yer almaktadır.
Anahtar Kelimeler
Dîvân şiiri, Hîç, Nev-Divan, Türkçe Eğitimi
Etik Beyan
Bu çalışmanın, özgün bir çalışma olduğunu; çalışmanın hazırlık, veri toplama, analiz
ve bilgilerin sunumu olmak üzere tüm aşamalarından bilimsel etik ilke ve kurallarına uygun
davrandığımı; bu çalışma kapsamında elde edilmeyen tüm veri ve bilgiler için kaynak
gösterdiğimi ve bu kaynaklara kaynakçada yer verdiğimi; kullanılan verilerde herhangi bir
değişiklik yapmadığımı, çalışmanın söz konusu derginin tüm şartlarını
ve koşullarını kabul ederek etik görev ve sorumluluklara riayet ettiğimi beyan ederim.
Herhangi bir zamanda, çalışmayla ilgili yaptığım bu beyana aykırı bir durumun
saptanması durumunda, ortaya çıkacak tüm ahlaki ve hukuki sonuçlara razı olduğumu
bildiririm. Çalışmamız, doküman incelemesi yoluyla gerçekleştirildiği için etik kurul onayı gerektirmemektedir.
Kaynakça
- Akün, Ömer Faruk (1994). “Dîvân Edebiyatı-Türk Edebiyatının İslam Medeniyeti Dairesinde Arap ve Fars Edebiyatları Yanında Meydana Getirdiği Büyük Edebiyat Kolu.” İslam Ansiklopedisi. 19. İstanbul:. Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları. 389-427. https://islamansiklopedisi.org.tr/dîvân-edebiyati.
- Ataç, Nurullah (2004). Günce 1953-1955. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
- Ataç, Nurullah (2014). Karalama Defteri Ararken. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
- Doğan, Muhammet Nur (2011). Eski Şiirin Bahçesinde. İstanbul: Yelkenli Yayınları.
- Dilçin, Cem (2003). “Cumhuriyet’in 80. Yılında Dîvân Şiiri Üzerine Düşünceler.” Türkoloji Dergisi, XVI, 2: 3-21. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/650026.
- Erbay, Erdoğan (1997). Eskiler ve Yeniler, Tanzimat ve Servet-i Fünûn Neslinin Dîvân Edebiyatına Bakışı. Erzurum: Akademik Araştırmalar Yayınları.
- Eren, Hulusi (2020). “Yaman Dede.” Mehmet Kadir Keçeoğlu. Ed. İsen, M. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü. https://teis.yesevi.edu.tr/arama Evvel Cevap. Yayın Tarama Bulgularını Değerlendirme. https://www.evvelcevap.com/cumhuriyet-donemi-turk-siiri-ile-dîvân-siiri/
- Güneş, Mustafa (2009). Hamdî ve Tuhfetü’l-Uşşâk’ı Aşıklara Armağan. Ankara: Bizim Büro Yayınları.
- Güneş, Mustafa (2010). “Bir Aruz Ustası Olarak Mehmet Âkif Ersoy.” Erdem-İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi, 58: 243-254. https://dergipark.org.tr/tr/pub/erdem/issue/43857/539418
- Güneş, Mustafa (2014). Yozgatlı Hüznî Dîvânı (Eski ve Yeni Harflerle). Ankara: Bizim Büro Yayınları.