Araştırma Makalesi

Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü

Sayı: 18 10 Eylül 2023
PDF İndir
EN TR

Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü

Öz

Eugéne Ionesco’nun 1959 yılında yazmış olduğu Gergedanlar oyunu, İkinci Dünya Savaşı’nın izlerini absürt tiyatro ile bütünleştirerek ele alır. Tiyatro oyununda gergedana dönüşen bir topluluk içerisinde tek başına kalan Berenger ise bir insanlık savaşının ortasında yalnız başına bırakılır. Mine Söğüt, Gergedan hikâyesinde tiyatro oyunuyla açık bir metinlararası bağlam kurarak devam metni oluşturur. Tiyatro metnini anti-kahramanı olarak Berenger ve yazar Ionesco’nun karşı karşıya geldiği hikâyede metinlerarasılık; yazar, kahraman doğrultusunda uygulanırken kavramlara bakışı da etkiler. Gergedanlar oyununda İkinci Dünya Savaşı’nın katı kötülüğünün bir temsili olarak gergedanlar yer alırken Gergedan hikâyesinde tek başına kalan gergedanın belirsiz bir kötülükle çizilmesi akışkan bir kötülüğü meydana getirir. Bu doğrultuda; oyun ve hikâyede yer alan aynılık-ötekilik, mekâna bakış, yazar-kahraman ilişkisi kötülük unsurları dikkate alınarak araştırmada değerlendirilmiştir. Metinlerlarası bağlamda kötülük, tiyatro metninin içerisinde gergedanların varlığı ile katı bir hâlde yer alırken hikâyede anlatının tamamına süreklilik ve belirsizlik içinde yayılmıştır. Bu durumda modernist dönemin kötülük algısı ve günümüz kötülük algısı arasında yeniden yazma ilişkisi metinlerarası bağlamda kurulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Eugéne Ionesco, Mine Söğüt, edebiyat sosyolojisi, kötülük, metinlerarasılık

Teşekkür

Prof. Dr. Mehmet GÜNEŞ'e katkılarından ve desteğinden dolayı şükranlarımı sunarım.

Kaynakça

  1. Aktulum, Kubilay (2000). Metinlerarası İlişkiler. Ankara: Öteki Yayınları.
  2. Arendt, Hannah (2009). Kötülüğün Sıradanlığı, Adolf Eichmann Kudüs’te. Çev. Özge Çelik, İstanbul: Metis Yayınları.
  3. Baudrillard, Jean (2021). Kötülüğün Şeffaflığı. Çev. Işık Ergüden. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  4. Bauman, Zygmunt & Donskis, Leonidas (2022). Akışkan Kötülük. Çev. Akın Emre Pilgir. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  5. Bulut Feyza (2018). “Metinlerarasılık Kavramının Kuramsal Çerçevesi”. Edebi Eleştiri Dergisi, 2(1): 1-19.
  6. Cevizci, Ahmet (1999). Felsefe Sözlüğü. İstanbul: Paradigma Yayınları.
  7. Dicle, Esra (2019). “Medea, Zehra, Mediha / Her Şey Değişir Kadının Yazgısı Değişmez”. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 66: 379-407.
  8. Girard, René (2020). Romantik Yalan ve Romansal Hakikat: Edebi Yapıda Ben ve Öteki. Çev. Arzu Etensel İldem. İstanbul: Metis Yayınları.
  9. Güneş, Mehmet (2022). “İnsanca Yaşamanın Bedeli: Eugéne Ionesco’nun Gergedanlar Piyesinin Berenger’i ile Sezai Karakoç’un ‘Masal’ Şiir-Hikâyesinin Yedinci Oğul’unun Onurlu Direnişi”. Diriliş Dergisi ve Sezai Karakoç. Kocaeli: Gölcük Belediyesi, 393-404.
  10. Gürün Uçaner, Dikmen (1988). “Uyumsuz Tiyatro Hep Vardı ve Gelecekte de Var Olacak”. Milliyet Sanat Dergisi, 192: 21-23.

Kaynak Göster

APA
Hatiboğlu, B. (2023). Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü. Kültür Araştırmaları Dergisi, 18, 87-103. https://doi.org/10.46250/kulturder.1296797
AMA
1.Hatiboğlu B. Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü. KAD. 2023;(18):87-103. doi:10.46250/kulturder.1296797
Chicago
Hatiboğlu, Büşra. 2023. “Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü”. Kültür Araştırmaları Dergisi, sy 18: 87-103. https://doi.org/10.46250/kulturder.1296797.
EndNote
Hatiboğlu B (01 Eylül 2023) Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü. Kültür Araştırmaları Dergisi 18 87–103.
IEEE
[1]B. Hatiboğlu, “Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü”, KAD, sy 18, ss. 87–103, Eyl. 2023, doi: 10.46250/kulturder.1296797.
ISNAD
Hatiboğlu, Büşra. “Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü”. Kültür Araştırmaları Dergisi. 18 (01 Eylül 2023): 87-103. https://doi.org/10.46250/kulturder.1296797.
JAMA
1.Hatiboğlu B. Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü. KAD. 2023;:87–103.
MLA
Hatiboğlu, Büşra. “Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü”. Kültür Araştırmaları Dergisi, sy 18, Eylül 2023, ss. 87-103, doi:10.46250/kulturder.1296797.
Vancouver
1.Büşra Hatiboğlu. Eugene Ionesco’nun Gergedanlar Oyunu ve Mine Söğüt’ün Gergedan Hikâyesi Bağlamında Kötülüğün Dönüşümü. KAD. 01 Eylül 2023;(18):87-103. doi:10.46250/kulturder.1296797