Araştırma Makalesi

Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine

Sayı: 19 10 Aralık 2023
PDF İndir
TR EN

Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine

Öz

Satrancın atası olarak kabul edilen Mangala, geleneksel Türk zekâ ve strateji oyunlarından olup günümüz sosyal ortamlarında oynanmaktadır. Türk oyun kültürünün bir temsili olan bu oyunun, teknolojinin gelişmesiyle birlikte dijital kültür ortamlarına da aktarılmaya başlandığı görülmektedir. Bu çalışmada, Mangala’nın dijital kültür ortamındaki seyri incelenmektedir. Bu bağlamda, öncelikle Mangala’nın tarihî geçmişi aktarılmış ve oyunun geleneksel icra formu üzerinde durulmuştur. Ardından söz konusu oyunun, dijital ortamdaki üretimlerinden olan “Mangala Türk Online Zekâ Oyunu”, “Mancala” ve “Mankala-Köçürme-Mangala” uygulamaları listelenerek incelenmiştir. Oyunun dijital ortamdaki icrasına dair yapılan tespit ve değerlendirmeler, dijital Mangala uygulamalarını akıllı telefon ya da tablet aracılığıyla deneyimleyen kaynak kişilerden elde edilen verilerin ışığında yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda, dijital ortamda Mangala oyununun çeşitli alternatifleri bulunmasına rağmen oyuna olan ilginin az olduğu tespit edilmiştir. Bu durum, oyunun tanıtımının yetersiz olmasından ve oynanışına dair çeşitli teknik aksaklıklardan kaynaklanmaktadır. Teknolojinin neredeyse her yaş grubundan kullanıcıya ulaştığı bu dönemde dijital kültür ortamı, Mangala’nın aktarımı için uygun bir zemindir. Toplum genelinde Mangala oyununa olan ilginin artması için oyunun içeriği ve oynanma şekli daha etkili bir şekilde anlatılmalıdır. Özellikle dijital oyun sektöründe Mangala’ya daha sık ve güncel bir şekilde yer verilmeli ve pazarlanmalıdır.

Anahtar Kelimeler

Mangala, gelenek, dijital kültür, oyun, güncelleme

Etik Beyan

Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimler İnsan Araştırmaları Etik Ku-rulu Başkanlığından 19.06.2023 tarihinde etik onay belgesi alınmıştır. Belge No: E-64075176-050.01.04-2300120336.

Kaynakça

  1. And, Metin (2003). Oyun ve Bügü: Türk Kültüründe Oyun Kavramı. İstanbul: YKY.
  2. Balcı, Fatih (2019). “Dijital Kültürde Çocuk Oyunları”. Dijital Kültür Tradijital-Medya-İnternet-Edebiyat ve Halkbilimi Araştırmaları. Ed. Mehmet Özdemir. İstanbul: Arı Sanat Yayınevi, 269-300.
  3. Efe Kendüzler, Serap (2023). Eğitsel Oyun, Matematik Merkezinde Oyun ve Dijital Oyunun Çocukların Matematik ve Öz-Düzenlemeli Öğrenme Becerilerine Etkisi. Doktora Tezi. Pamukkale: Pamukkale Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
  4. Ercilasun, Ahmet B. (ed.) (1991). Karşılaştırmalı Türk Lehçeleri Sözlüğü, C.2. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
  5. Ersoy, Ruhi (2004). “Sözlü Kültür ve Sözlü Tarih İlişkisi Üzerine Bazı Görüşler”. Millî Folklor, 61: 102-110.
  6. Gümüş, Ayşe ve Gümüş, İsmail (2019). “4000 Yıllık Türk Satrancı Yalakkaya”. Uluslararası Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, 2(3): 1-15.
  7. Huizinga, Johan (2006). Homo Ludens. Çev. Mehmet Ali Kılıçbay. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  8. Kâşgarlı Mahmud (2015). Dîvânu Lugâti’t-Türk (Giriş-Metin-Çeviri-Notlar-Dizin). Çev. Ahmet Bican Ercilasun ve Ziyat Akkoyunlu. Ankara: Türk Dil Kurumu Yayınları.
  9. Kul, Murat (2018). “Türk’ün Strateji ve Zekâ Oyunu ‘Mangala’”. Turkish Studies, 13(18): 979-990.
  10. Küçükyıldız, Arslan (2011). “Satranç’ın Atası Olan Türk Zekâ Oyunu; Mangala”. Günümüzde Çocuk Oyunlarında ve Oyuncaklarında Yaşanan Değişimler Sempozyumu: Bildiri Tam Metin Kitabı (09.10.2010). Ankara: Milli Kütüphane. Araştırma ve Eğitim Genel Müdürlüğü Yayınları, 99-127.

Kaynak Göster

APA
Büyükokutan Töret, A., & Baştürk, N. (2023). Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine. Kültür Araştırmaları Dergisi, 19, 41-59. https://doi.org/10.46250/kulturder.1338095
AMA
1.Büyükokutan Töret A, Baştürk N. Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine. KAD. 2023;(19):41-59. doi:10.46250/kulturder.1338095
Chicago
Büyükokutan Töret, Aslı, ve Naciye Baştürk. 2023. “Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine”. Kültür Araştırmaları Dergisi, sy 19: 41-59. https://doi.org/10.46250/kulturder.1338095.
EndNote
Büyükokutan Töret A, Baştürk N (01 Aralık 2023) Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine. Kültür Araştırmaları Dergisi 19 41–59.
IEEE
[1]A. Büyükokutan Töret ve N. Baştürk, “Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine”, KAD, sy 19, ss. 41–59, Ara. 2023, doi: 10.46250/kulturder.1338095.
ISNAD
Büyükokutan Töret, Aslı - Baştürk, Naciye. “Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine”. Kültür Araştırmaları Dergisi. 19 (01 Aralık 2023): 41-59. https://doi.org/10.46250/kulturder.1338095.
JAMA
1.Büyükokutan Töret A, Baştürk N. Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine. KAD. 2023;:41–59.
MLA
Büyükokutan Töret, Aslı, ve Naciye Baştürk. “Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine”. Kültür Araştırmaları Dergisi, sy 19, Aralık 2023, ss. 41-59, doi:10.46250/kulturder.1338095.
Vancouver
1.Aslı Büyükokutan Töret, Naciye Baştürk. Mangalanın Dijital Kültür Ortamındaki Seyri Üzerine. KAD. 01 Aralık 2023;(19):41-59. doi:10.46250/kulturder.1338095