İnceleme Makalesi

Türk İlahiyatlarında Kaleme Alınan Tefsir Konulu Akademik Yayınların Literatür Tarama Eksikliği Üzerine Eleştirel Bir İnceleme (Makale-Bildiri-Kitap Bölümü)

Cilt: 5 Sayı: 1 30 Mart 2025
PDF İndir

Türk İlahiyatlarında Kaleme Alınan Tefsir Konulu Akademik Yayınların Literatür Tarama Eksikliği Üzerine Eleştirel Bir İnceleme (Makale-Bildiri-Kitap Bölümü)

Öz

Bilimsel bir çalışmayı değerli kılan en önemli kriterlerden birisi elde edilen bulguların özgünlüğüdür. Bu özgünlüğü sağlamak kesinlikle nitelikli bir literatür taramasıyla mümkündür. Bir araştırmacı, ihtisası olduğu alanda bilimsel bir çalışmaya başlamadan önce araştırma alanını yeterince tarayıp tanımalıdır. Aksi takdirde zaten araştırılmış konuları gereksiz yere tekrar araştırma riski ile karşı karşıya kalır. Eğer araştırmacı, çalışmayı düşündüğü konu hakkında yeterli tarama yapmamış ise zaten çalışılmış bir konuyu tekrar çalışır ve kimi zaman aylarca süren maddi manevi emekleri boşa gitmiş olur. Bilim in-sanlarının değerli ömür ve emeklerini tekrarlı çalışmalarla israf etmemesinin en birinci yolu, literatür taraması yapmaktır. Çalışmaları bilimsel açıdan seçkin kılacak literatür taramasıyla yayınların atıf alma ve dolayısıyla alanda etkin olma olasılığı artacaktır. Bu çalışmada, söz konusu literatür taramasının Temel İslam Bilimleri bünyesinde bulunan Tefsir Anabilim Dalı araştırmalarının bir kısmında nitelikli düzeyde yapılmadığı varsayımından hareket edilmiştir. Çalışmanın amacı, bu minvaldeki çalışmalar-dan örnekler seçerek eleştirisini yapmak ve bu suretle nitelikli literatür taraması yapılmamasının olumsuz neticelerini göstermektir. Bu doğrultuda doküman analizi yöntemiyle İSAM veri tabanından elde edilen makaleler araştırma ölçeği kapsamında taranmış ve söz konusu bağlam çerçevesinde dik-kat çeken çalışmalar incelenmiştir. Çalışmada elde edilen en önemli bulgulardan birisi, tefsir alanında yapılan kimi çalışmaların büyük oranda birbirinin tekrarı olduğudur. Bunun yegane sebebinin araştır-macıların literatür taraması konusunda gerekli titizliği göstermemesi olarak değerlendirilmiştir. İkinci olarak; kimi tefsir araştırmacıları önceki çalışmalara sadece atıfta bulunmayı yeterli görmüşlerdir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acar, Halil İbrahim. “İslam hukuku açısından Evlat Edinme ve Hz. Peygamber'in Zeynep'le Evliliği”. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi 7 (2006), 99-110.
  2. Akça, Yunus. “Kur’an’da Müşkile Yol Açan Sebepler”. Kilis 7 Aralık Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 6/10 (2019), 189-215. https://doi.org/10.29228/k7auifd.10.7.
  3. Akgül, Muhittin. “Nüzûl-i Îsâ Meselesinin Tefsir Geleneğine Yansımaları”, Harran Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 16 (2006), 43-75.
  4. Akpınar, Ali. İşârî Tefsir ve Kuşeyrî (ö. 465/1072)’nin Besmele Tefsiri, Tasavvuf: İlmî ve Akademik Araştırma Dergisi 3/9 (2002), 53-92.
  5. Albayrak, Halis. “Taberî’nin Kıraatları Değerlendirme ve Tercih Yöntemi”, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 42 (2001), 97-130. https://doi.org/10.1501/Ilhfak_0000000536.
  6. Arslan, Adnan. “Zemahşeri’nin Keşşaf Tefsiri Özelinde Müşakele Üslubu”. Edebali İslamiyat Dergisi 2/3 (2018), 128-136.
  7. Arslan, İhsan. “Hz. Peygamber’e Atılan İftira: Ğarânîk Olayı”. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi 11/56 (2018), 885-904. https://doi.org/10.17719/jisr.20185639057.
  8. Arslan, Yahya. “Fahreddin er-Râzî'nin Mefâtîhu'l-Gayb Adlı Eserinde Münâsebâtü'l-Kur'an'a Yaklaşımın Değerlendirilmesi”. İslâmî İlimler Dergisi 18/2 (2023), 99-121. https://doi.org/10.34082/islamiilimler.1411020.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Tefsir

Bölüm

İnceleme Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

29 Mart 2025

Yayımlanma Tarihi

30 Mart 2025

Gönderilme Tarihi

25 Eylül 2024

Kabul Tarihi

2 Kasım 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 1

Kaynak Göster

ISNAD
Arslan, Adnan. “Türk İlahiyatlarında Kaleme Alınan Tefsir Konulu Akademik Yayınların Literatür Tarama Eksikliği Üzerine Eleştirel Bir İnceleme (Makale-Bildiri-Kitap Bölümü)”. Kur’ân ve Sünnet Araştırmaları Dergisi 5/1 (01 Mart 2025): 1-19. https://izlik.org/JA77NF56LR.