Takım Sporlarında El Bileği İzokinetik Güç Ve Kas Aktivasyonlarının İncelenmesi

Yıl 2026, Cilt: 12 Sayı: 1, 1 - 7, 20.01.2026

Zübeyde Çakır , Özgür Dinçer

https://doi.org/10.30934/kusbed.1556343

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı voleybol, basketbol ve hentbol oyuncularının el bileği izokinetik kuvvet değerleri ve elektriksel kas aktivasyonlarını ortaya koymaktır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada G* Power analizi sonucunda her bir branş için 12, toplamda gönüllü 36 sporcunun çalışmamız için yeterli olacağı tespit edilmiştir. Çalışmamız yaşları 18 ve üzeri olan, aktif olarak voleybol, basketbol ve hentbol sporu ile uğraşan, her bir branş için 12, toplamda 36 gönüllü erkek sporcu üzerinde gerçekleştirilmiştir. Sporcuların kilo ölçümleri biyoelektrik empedans aracı (Jawon x-scan plus II, Jawon Medical Co., Ltd., Korea.), boy ölçümleri, Holtain herpenden portable stadiometre (Crosswell, Crymych, Pembs.UK.) ile ölçülmüştür. Çalışmada baskın el bileği izokinetik kuvvet ölçümleri, 30°/sn’lik ve 120°/sn’lik açısal hızda bilgisayarlı izokinetik dinamometre (Cybex Norm, Cybex International Inc. Ronkonkoma, NewYork, USA) cihazı, ön kol kas elektriksel aktivasyon ölçümleri için Noraxon marka (myoMUSCLE, Noraxon, Scottdale, AZ, USA) cihazı kullanılmıştır. Ölçümlerde aktif olarak rol oynayan Flexor ve Extensor kas grupları olmuştur. Yapılan bu ölçümler sonucunda tüm istatistiksel hesaplamalar SPSS 22.0 V istatistik paket programında yapılmıştır. Elde edilen değerlerin normal dağılım sergiledikleri Shapiro-Wilk testi ile analiz edilmiştir. Gruplar arası farkın ortaya çıkartılması için verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler alınarak el bileği izokinetik kuvvet değerleri ve elektriksel aktivasyonlarının normal dağılım gösterdikleri belirlenmiştir. Grupların karşılaştırılması için One-Way Anova testi kullanılmıştır. Farkın hangi gruptan kaynaklandığını belirlemek için Tukey testi kullanılmıştır. Değerler arasındaki farka bakmak için ise Spearman Korelasyon Testi kullanılmıştır. Sonuçlar 0,05 ve 0,01 önem seviyesine göre değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmamıza katılan grupların farklı açılara göre kas aktivasyon farklarını incelediğimizde 120ºflex emg ve 120ºext emg açılarında anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir (p<0,05). Kas aktivasyon farkı yaratan grubun voleybol olduğu tespit edilmiştir.
Grupların farklı açılara göre izokinetik kuvvet farklarına baktığımızda tüm açılarda anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir (p<0,05). İzokinetik kuvvet farkı yaratan grubun voleybol ve basketbol olduğu tespit edilmiştir. Çalışmamıza katılan voleybol sporcularının kas aktivasyonları ile izokinetik kuvvet parametreleri arasındaki ilişkiye baktığımızda anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir (p>0,05). Sadece basketbol sporcularında 120º flex emg ile 30º peaktork ext, 30º peaktork flex ve 120º peaktork flex arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir (p<0,05).
Sonuç: Yaptığımız karşılaştırmada belirlediğimiz takım branşlarının kuvvet özellikleri birbirine yakın yapıya sahip fakat teknik düzeyde branşın özelliklerine bağlı farklılıklar tespit edilmiştir. EMG ve İzokinetik değerleri bu anlamda farklılık göstermektedir. Hareket kavramı içerisinde kuvvet ve kas potansiyelinin, merkezi sinir sisteminin uyarımlarını en doğru şekilde yanıtlayarak performansa pozitif etki sağlayacak bir ortam yaratması istenmektedir. Bu anlamda yapılacak olan izokinetik ve kas elektriksel potansiyel ölçümleri kullanılan kasların güç, kuvvet ve dayanıklılık özelliklerini geliştirme konusunda bize yön verebilir.

Anahtar Kelimeler

El Bileği , İzokinetik Kuvvet , Elektriksel Kas Aktivasyonu

Etik Beyan

Bu çalışma etik kurallara uygun olarak hazırlanmıştır.

Destekleyen Kurum

Ordu Üniversitesi

Teşekkür

Çalışmaya katılan sporcularımıza teşekkür ederiz.

Study of Wrist Isokinetic Power and Muscle Activation in Team Sports

Öz

Objective: This paper investigated wrist isokinetic strength and electrical muscle activations in volleyball, basketball, and handball players.

Methods: Therefore, the sample consisted of 36 male volleyball (n=12), basketball (n=12), and handball players (n=12) over 18 years of age. Participants' weight and height were measured. Forearm muscle electrical activation was measured at an angular velocity of 30°/sec and 120°/sec to determine dominant wrist isokinetic strength. One-way analysis of variance (ANOVA) test was used to compare the groups. The Tukey test was used for post-hoc comparisons. Spearman's correlation coefficient was used to check the difference between the values.

Results: There were significant differences in muscle activations at 120ºflex emg and 120ºext emg angles between the groups (p<0.05). The source of the difference was the volleyball group. There were significant differences in isokinetic strength values at all angles between the groups (p<0.05). The source of the difference was the volleyball and basketball groups. There was a positive correlation between 120º flex emg and 30º peak torque ext and 30º peak torque flex and 120º peak torque flex in the basketball group (p<0.05).

Conclusion: In our comparison, the strength characteristics of the team branches we determined have a similar structure, but differences have been detected at the technical level depending on the characteristics of the branch. EMG and Isokinetic values differ in this sense.

Anahtar Kelimeler

Volleyball , Handball , Basketball , Wrist , Isokinetic Force , Electrical Muscle Activation

Etik Beyan

Ordu University Clinical Research Ethics Committee Approval (No: 2018-264; Date: 27/12/2018).

Destekleyen Kurum

There is no individual or organization providing financial support for the study.

Teşekkür

Z.Ç: Study idea/Hypothesis; Z.Ç: Design; Z.Ç: Data Collection; Z.Ç: Analysis; Z.Ç: Literature review; Z.Ç: Writing; Ö.D.: Critical review.

Kaynakça

• Duyul M. Hentbol, voleybol ve futbol üniversite takımlarının bazı motorik ve antropometrik özelliklerinin başarıya olan etkilerinin karşılaştırılması (Comparison of the effects of selected motor and anthropometric characteristics on performance in university handball, volleyball, and football teams) [master’s thesis]. Samsun, Turkey: Ondokuz Mayıs University; 2005.
• Tunçel N, Aydın S, Zeytinoğlu M. İnsan anatomisi ve fizyolojisi (Human anatomy and physiology). Eskişehir, Turkey: Anadolu University Press; 2000.
• Koç H, Coşkun B, Yılmaz E, Çoban O, Yıldız Y. Comparison of selected physical and physiological parameters of male athletes aged 13–15 participating in individual and team sports. Mustafa Kemal Univ J Phys Educ Sport Sci. 2010;1(1):23-30.
• Albay M, Tutkun E, Ağaoğlu Y, Canikli A, Albay F. Investigation of selected motor and anthropometric characteristics of university handball, volleyball, and football teams. Spormetre J Phys Educ Sport Sci. 2008;6(1):13-20. doi:10.1501/Sporm_0000000129
• Çıngıllıoğlu F. Çabuk kuvvet istasyon çalışmasının 16–18 yaş grubu erkek hentbolcularda bazı motorik özellikler üzerine etkisinin incelenmesi (Effects of explosive strength circuit training on selected motor abilities in male handball players aged 16–18) [master’s thesis]. Ankara, Turkey: Gazi University; 1995.
• Sevim Y. Basketbol: teknik, taktik, antrenman (Basketball: technique, tactics, and training). Ankara, Turkey: Nobel Publishing; 2006.
• Koç H. 14–16 yaş grubu hentbolcu ve beden eğitimi dersi alan öğrencilerin bazı fiziksel ve fizyolojik parametrelerinin Eurofit test bataryasında değerlendirilmesi (Evaluation of selected physical and physiological parameters of handball players and students taking physical education courses aged 14–16 using the Eurofit test battery) [master’s thesis]. Ankara, Turkey: Gazi University; 1996.
• Adaş T. İzokinetik dinamometre ile yapılan ölçümlerde farklı eklemlere ait yük aralığının tespiti (Determination of load ranges for different joints measured using an isokinetic dynamometer) [master’s thesis]. Adana, Turkey: Çukurova University; 2008.
• Chan K, Maffulli N. Principles and practice of isokinetics in sports medicine and rehabilitation. Hong Kong: Williams & Wilkins; 1996.
• Criswell E. Cram’s introduction to surface electromyography. London, UK: Jones & Bartlett Publishers; 2010.
• Özlükan B. Beden eğitimi ve spor yüksekokulunda öğrenim gören hentbolcularda üst ekstremite anaerobik yüklenmenin maksimal istemli kasılma seviyesi üzerine etkisi (Effects of upper-extremity anaerobic loading on maximal voluntary contraction levels in handball players studying at a school of physical education and sports) [master’s thesis]. Bartın, Turkey: Bartın University; 2016.
• Konrad P. The ABC of EMG: a practical introduction to kinesiological electromyography. Scottsdale, AZ: Noraxon; 2005.
• Altıncı E. Voleybolcularda el bileği izokinetik kas kuvveti ile sinir ileti hızlarının karşılaştırılması (Comparison of wrist isokinetic muscle strength and nerve conduction velocities in volleyball players) [dissertation]. Kocaeli, Turkey: Kocaeli University; 2015.
• Gürol B. İzokinetik kuvvet antrenman programı sonrası basketboldaki serbest atışın kinetik ve kinematik analizi (Kinetic and kinematic analysis of free throws in basketball following an isokinetic strength training program) [dissertation]. Eskişehir, Turkey: Anadolu University; 2013.
• Aka H. Elit kadın voleybolcularda el bilek ve omuz eklemi izokinetik kuvveti ile servis atış ve smaç vuruş hızı ilişkisi (Relationship between wrist and shoulder isokinetic strength and serve and spike velocity in elite female volleyball players) [dissertation]. Ankara, Turkey: Gazi University; 2018.
• Çolak S. Bilgisayar kullanıcılarının üst ekstremite antropometrik ölçümleri ile Biodex System-3 dinamometre ile ölçülen omuz ve el bileği kas kuvvetlerinin kontrol grubu ile karşılaştırılıp belirlenmesi (Comparison of upper-extremity anthropometric measurements and shoulder and wrist muscle strength measured using the Biodex System-3 dynamometer between computer users and a control group) [master’s thesis]. Kocaeli, Turkey: Kocaeli University; 2004.
• Azman Z, Uzun S, Kahraman Y, İlhan Ö, Sani F. Evaluation of isokinetic shoulder internal and external rotation strength in boxers. Duzce Univ J Sport Sci. 2025;5(1):59-67.
• Tatlıcı D. Rekreasyonel aktif bireyler ile sedanter bireylerin farklı açısal hızlardaki izokinetik kuvvetlerinin karşılaştırılması (Comparison of isokinetic strength at different angular velocities between recreationally active and sedentary individuals) [master’s thesis]. Karaman, Turkey: Karamanoğlu Mehmetbey University, Institute of Social Sciences; 2024.