EVALUATION OF SELECTED MICRORNA EXPRESSION PROFILES IN BORTEZOMIBRESISTANT MULTIPLE MYELOMA CELLS
Öz
Amaç: Bortezomib, multipl miyelom tedavisinde yaygın olarak kullanılan önemli bir proteazom inhibitörüdür; ancak kazanılmış direnç, ilacın uzun dönem klinik etkinliğini sınırlandırmaktadır. MikroRNA’lar apoptoz, stres yanıtı, hücresel adaptasyon ve ilaç direnci süreçlerinde rol oynayan önemli post-transkripsiyonel düzenleyicilerdir. Bu çalışmada, multipl miyelom hücre modellerinde bortezomib direnci ile ilişkili olabilecek seçilmiş mikroRNA’ların ekspresyon profillerinin araştırılması amaçlandı. Yöntem: Bortezomib dirençli U266 ve RPMI-8226 multipl miyelom hücreleri, artan konsantrasyonlarda bortezomibe sürekli maruz bırakılarak oluşturuldu. Dirençli ve kontrol hücrelerinde miR-25, miR-30c, miR-34a, miR-34c, miR-200b, miR-200c, miR-326, miR-429, miR-449a, miR-449b, miR-499a, miR-582 ve miR-708 ekspresyon düzeyleri kantitatif gerçek zamanlı PCR yöntemi ile analiz edildi. Endojen kontrol olarak U6 snRNA kullanıldı ve relatif ekspresyon düzeyleri 2⁻ΔΔCt yöntemi ile hesaplandı. Bulgular: Bortezomib dirençli U266 ve RPMI-8226 hücrelerinde hem ortak hem de hücre hattına özgü mikroRNA ekspresyon değişiklikleri gözlendi. miR-34a, miR-34c, miR-326, miR-429, miR-449a ve miR-449b her iki dirençli hücre hattında da anlamlı olarak yüksek eksprese edildi. miR-25, miR-200c ve miR-708 ekspresyonları yalnızca dirençli RPMI-8226 hücrelerinde arttı. Buna karşılık, miR-200b, miR-499a ve miR-582 iki dirençli model arasında zıt ekspresyon paternleri sergilerken, miR-30c ekspresyonunda değişiklik saptanmadı. Sonuç: Multipl miyelomda kazanılmış bortezomib direnci, hem ortak hem de hücre hattına özgü mikroRNA değişiklikleri ile ilişkilidir. miR-34, miR-326 ve miR-449 aile üyelerinin her iki dirençli hücre hattında tutarlı şekilde artmış olması, bu mikroRNA’ların proteazom inhibisyonuna karşı gelişen adaptif yanıtlarda rol oynayabileceğini düşündürmektedir. Diğer mikroRNA’larda gözlenen farklı ekspresyon paternleri ise direnç mekanizmalarının heterojen yapısına işaret etmektedir. Bu mikroRNA’ların bortezomib direncindeki fonksiyonel rollerinin aydınlatılması için ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Kaynakça
- Rajkumar SV. Multiple myeloma: 2020 update on diagnosis, risk-stratification and management. Am J Hematol. 2020;95(5):548-567. doi:10.1002/ajh.25791
- Kumar SK, Rajkumar V, Kyle RA, et al. Multiple myeloma. Nat Rev Dis Primers. 2017;3:17046. doi:10.1038/nrdp.2017.46
- Adams J. The proteasome: structure, function, and role in the cell. Cancer Treat Rev. 2003;29 Suppl 1:3-9. doi:10.1016/s0305-7372(03)00081-1
- Manasanch EE, Orlowski RZ. Proteasome inhibitors in cancer therapy. Nat Rev Clin Oncol. 2017;14(7):417-433. doi:10.1038/nrclinonc.2016.206
- Mitsiades N, Mitsiades CS, Poulaki V, et al. Molecular sequelae of proteasome inhibition in human multiple myeloma cells. Proc Natl Acad Sci U S A. 2002;99(22):14374-14379. doi:10.1073/pnas.202445099
- Bartel DP. MicroRNAs: genomics, biogenesis, mechanism, and function. Cell. 2004;116(2):281-297. doi:10.1016/s0092-8674(04)00045-5
- Di Leva G, Garofalo M, Croce CM. MicroRNAs in cancer. Annu Rev Pathol. 2014;9:287-314. doi:10.1146/annurev-pathol-012513-104715
- Pichiorri F, Suh SS, Ladetto M, et al. MicroRNAs regulate critical genes associated with multiple myeloma pathogenesis. Proc Natl Acad Sci U S A. 2008;105(35):12885-12890. doi:10.1073/pnas.0806202105
Ayrıntılar
Birincil Dil
İngilizce
Konular
Biyokimya ve Hücre Biyolojisi (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Zeliha Emrence
*
0000-0003-4809-6366
Türkiye
Şeyma Punar
0000-0002-7722-7401
Türkiye
Merve Keskin
0000-0001-9206-6450
Türkiye
Berra Sümer
0009-0004-4980-9860
Türkiye
Büşra Karaçam
0000-0003-3824-8418
Türkiye
Neslihan Abacı
0000-0002-9962-4010
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2026
Gönderilme Tarihi
18 Haziran 2026
Kabul Tarihi
29 Temmuz 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 3