Derleme

MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE

Cilt: 24 Sayı: 2 31 Ağustos 2022
PDF İndir
TR EN

MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE

Öz

Poxviridae ailesine ait zoonotik bir hastalık olan maymun çiçeği 1958 yılında maymunlardan izole edilmiştir. İnsanlarda çiçek hastalığına benzer bir klinik oluşturur. Enfekte hayvan ısırığı, vücut sıvıları ile temas ve damlacık yoluyla bulaş tipiktir. 2003 ve sonrasında özellikle ithalat ve turizm nedenli seyahat ile birçok ülkede salgınlara neden olmuştur. 2022 yılında görülen salgında ise bulaşın cinsel aktivite ile ilişkili olduğu düşünülmektedir. Çiçek aşısı ile bağışıklanmamış bireyler hastalık açısından risk grubunu oluşturmaktadır. İnkübasyon süresinin ortalama 6-13 gün olduğu kabul edilir. Ateş, lenfadenopati ve miyalji varlığı diğer döküntülü hastalıklardan ayırt edicidir. Ayırıcı tanıda numunelerin referans laboratuvara gönderilerek doğrulamasının yapılması şarttır. Şüphelenilen vakalar hakkında yerel halk sağlığı yetkililerine bilgi verilmesi gerekir. Destek tedavisi esastır. Özel hasta grupları için tekovirimat, brinsidofovir veya sidofovir gibi antiviral tedaviler halk sağlığı yetkilileri onayı ile başlanabilir. Ayırıcı tanı olarak düşünüldüğü her durumda tanı dışlanana kadar temas, damlacık ve solunum izolasyon önlemleri de uygulanmalıdır. Temas öncesi veya temas sonrası profilaksi için yine yerel halk sağlığı yetkilileri onayı ile çiçek aşısı uygulanabilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Nalca A, Rimoin AW, Bavari S, Whitehouse CA. Reemergence of monkeypox: prevalence, diagnostics, and countermeasures. Clin Infect Dis. 2005;41(12):1765-71.
  2. 2. Bunge EM, Hoet B, Chen L, Lienert F, Weidenthaler H, Baer LR et al. The changing epidemiology of human monkeypox—a potential threat? A systematic review. PLoS Negl Trop Dis. 2022;16(2):e0010141.
  3. 3. Centers for Disease Control and Prevention. Erişim Tarihi: 20 Haziran 2022:https://www.cdc.gov/poxvirus/monkeypox/index.html.
  4. 4. Heymann DL, Szczeniowski M, Esteves K. Re-emergence of monkeypox in Africa: a review of the past six years. Br Med Bull. 1998;54(3):693-702.
  5. 5. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Update: multistate outbreak of monkeypox--Illinois, Indiana, Kansas, Missouri, Ohio, and Wisconsin, 2003. MMWR. 2003;52:642-6.
  6. 6. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Multistate outbreak of monkeypox--Illinois, Indiana, and Wisconsin, 2003. MMWR. 2003;52:537-40.
  7. 7. Reynolds MG, Yorita KL, Kuehnert MJ, Davidson WB, Huhn GD, Holman RC et al. Clinical manifestations of human monkeypox influenced by route of infection. J Infect Dis. 2006;194 (6):773-80.
  8. 8. Grant R, Nguyen LL, Breban R. Modelling human-to-human transmission of monkeypox. Bull World Health Organ. 2020;98(9):638-40.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2022

Gönderilme Tarihi

24 Haziran 2022

Kabul Tarihi

20 Temmuz 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 24 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Tuna, A. (2022). MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine, 24(2), 409-416. https://doi.org/10.24938/kutfd.1135547
AMA
1.Tuna A. MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE. Kırıkkale Üni Tıp Derg. 2022;24(2):409-416. doi:10.24938/kutfd.1135547
Chicago
Tuna, Ayşegül. 2022. “MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 24 (2): 409-16. https://doi.org/10.24938/kutfd.1135547.
EndNote
Tuna A (01 Ağustos 2022) MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 24 2 409–416.
IEEE
[1]A. Tuna, “MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE”, Kırıkkale Üni Tıp Derg, c. 24, sy 2, ss. 409–416, Ağu. 2022, doi: 10.24938/kutfd.1135547.
ISNAD
Tuna, Ayşegül. “MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 24/2 (01 Ağustos 2022): 409-416. https://doi.org/10.24938/kutfd.1135547.
JAMA
1.Tuna A. MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE. Kırıkkale Üni Tıp Derg. 2022;24:409–416.
MLA
Tuna, Ayşegül. “MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine, c. 24, sy 2, Ağustos 2022, ss. 409-16, doi:10.24938/kutfd.1135547.
Vancouver
1.Ayşegül Tuna. MAYMUN ÇİÇEĞİ, GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE. Kırıkkale Üni Tıp Derg. 01 Ağustos 2022;24(2):409-16. doi:10.24938/kutfd.1135547

Cited By

Bu Dergi, Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Yayınıdır.