Araştırma Makalesi

Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme

Cilt: 8 Sayı: 1 30 Haziran 2026
PDF İndir
EN TR

Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme

Öz

Bu çalışma, blokzincir teknolojisinin temel karakteristiği olan değiştirilemezlik (immutability) ilkesi ile kişisel verilerin korunması mevzuatının (GDPR/KVKK) öngördüğü düzeltme ve silme hakları arasındaki yapısal çatışmayı göç yönetişimi özelinde incelemektedir. Dijital kimlik ve insani yardım süreçlerinde blokzincir kullanımı, veri güvenliği ve sahteciliğin önlenmesi gibi önemli avantajlar sunsa da teknolojinin “değiştirilemez” kayıt yapısı, hatalı verilerin kalıcılaşması riskini beraberinde getirmektedir. Özellikle sisteme veri sağlayan algoritmaların (yüz tanıma ve dil analizi) demografik gruplar üzerindeki yüksek hata payları, blokzincir tarafından kalıcı hale getirilen bu yanlış kayıtların sığınma arayan bireyler aleyhine dijital bir damgalamaya dönüşmesine yol açmaktadır. Merkezi sistemlerde dahi telafisi güç olan teknik hataların, blokzincirin esnek olmayan yapısıyla birleştiğinde bireyleri vatandaşlık haklarından mahrum bırakabilecek kadar ağır sonuçlar doğurabileceği ihtimali göz ardı edilmemelidir. Çalışmada ayrıca, blokzincir sistemlerine özel sektör aktörlerinin dahil olmasıyla verinin ticarileşmesi ve kişilerin verisinin bir ekonomik varlık olarak saklanma motivasyonu, unutulma hakkı bağlamında analiz edilmiştir. Bu yapısal ve etik sorunların aşılması noktasında yenilikçi teknik çözümler değerlendirilmiştir. Bu yöntemlerin, verinin bütünlüğünü bozmadan erişimi kısıtlama veya kontrollü güncelleme imkânı sunarak mevzuatta yer alan düzeltme ve silme yükümlülüklerine teknik bir eşdeğerlik sağladığı saptanmıştır. Sonuç olarak, blokzincirin göç yönetiminde adil bir araç olarak konumlandırılabilmesi için teknolojinin sadece operasyonel verimlilik odaklı değil, sığınmacıların hukuki haklarını koruyan denetlenebilir ve değiştirilebilir bir esneklikte kurgulanması gerektiği vurgulanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Balatska, V., Poberezhnyk, V., & Opirskyy, I. (2025). Method for ensuring the reliability and security of personal data in blockchain systems of state registers. CPITS 2025: Workshop on Cybersecurity Providing in Information and Telecommunication Systems (ss. 293-306). Kiev, Ukrayna: CEUR Workshop Proceedings.
  2. BENJAMIN, Ruha (2019). Race after technology: Abolitionist tools for the New Jim Code. Polity.
  3. Bither, J., & Ziebarth, A. (2021). Automating decision-making in migration policy: A navigation guide. Berlin: Migration Strategy Group. Erişim adresi: https://www.bosch-stiftung.de/sites/default/files/publications/pdf/2021-11/Automating%20Decision-Making%20in%20Migration%20Policy_Bither%20and%20Ziebarth.pdf
  4. Blockchain Türkiye Platformu. (2019). Kişisel verilerin korunması hukuku ve blokzinciri teknolojisi raporu. İstanbul: Türkiye Bilişim Vakfı. Erişim adresi: https://bctr.org/dokumanlar/KVKK_ve_Blokzincir_Teknolojisi.pdf
  5. Buolamwini, J., & Gebru, T. (2018). Gender shades: Intersectional accuracy disparities in commercial gender classification. Proceedings of Machine Learning Research, 81, 1-15. Erişim adresi: https://proceedings.mlr.press/v81/buolamwini18a/buolamwini18a.pdf
  6. Camenisch, J., Derler, D., Krenn, S., Pöhls, H. C., Samelin, K., & Slamanig, D. (2017). Chameleon-hashes with ephemeral trapdoors and applications to invisible sanitizable signatures. Public-Key Cryptography – PKC 2017 içinde (ss. 152-182). Amsterdam, Hollanda: Springer, Cham. Erişim adresi: https://henrich.poehls.com/papers/2017_CDKPSS_chamhash_with_ephemeral_trapdoors_PKC-eprint.pdf
  7. DİRİ, Nurcan-YALÇINKAYA, Bahattin (2022). Blokzincir uygulamalarında kişisel veri problemi: Depolama riskleri ve öneriler. Bilgi Yönetimi Dergisi, 5(1), 47-67. https://doi.org/10.33721/by.1000702 Amend, J., Feulner, S., Rieger, A., Roth, T., Fridgen, G., & Guggenberger, T. (2025). How Germany successfully implemented its intergovernmental FLORA system. MIS Quarterly Executive, 24(1), 67-78. Erişim adresi: https://aisel.aisnet.org/misqe/vol24/iss1/8/
  8. Dumbrava, C. (2025). Artificial intelligence in asylum procedures in the EU (EPRS Briefing PE 775.861). Brussels: European Parliamentary Research Service. Erişim adresi:https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2025/775861/EPRS_BRI(2025)775861_EN.pdf

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kişisel Veriler ve Gizlilik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

9 Nisan 2026

Kabul Tarihi

29 Haziran 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 8 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Acuner, Ş. N. (2026). Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi, 8(1), 93-106. https://izlik.org/JA29WU42FB
AMA
1.Acuner ŞN. Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi. 2026;8(1):93-106. https://izlik.org/JA29WU42FB
Chicago
Acuner, Şevval Nur. 2026. “Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme”. Kişisel Verileri Koruma Dergisi 8 (1): 93-106. https://izlik.org/JA29WU42FB.
EndNote
Acuner ŞN (01 Haziran 2026) Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi 8 1 93–106.
IEEE
[1]Ş. N. Acuner, “Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme”, Kişisel Verileri Koruma Dergisi, c. 8, sy 1, ss. 93–106, Haz. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA29WU42FB
ISNAD
Acuner, Şevval Nur. “Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme”. Kişisel Verileri Koruma Dergisi 8/1 (01 Haziran 2026): 93-106. https://izlik.org/JA29WU42FB.
JAMA
1.Acuner ŞN. Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi. 2026;8:93–106.
MLA
Acuner, Şevval Nur. “Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme”. Kişisel Verileri Koruma Dergisi, c. 8, sy 1, Haziran 2026, ss. 93-106, https://izlik.org/JA29WU42FB.
Vancouver
1.Şevval Nur Acuner. Blokzincirin Değiştirilemezliği Karşısında Veriyi Düzeltme ve Silme Hakları: Göç Yönetişimi Üzerine Bir İnceleme. Kişisel Verileri Koruma Dergisi [Internet]. 01 Haziran 2026;8(1):93-106. Erişim adresi: https://izlik.org/JA29WU42FB