ANKARA KEÇİSİ SPERMASINDA, FRÜKTOZ VE FRÜKTOLİZİS İLE SPERMA PLAZMASINDA BAZI KİMYASAL MADDELER YÖNÜNDEN ARAŞTIRMA

Öz

Bu çalışma, Ankara keçisi spermalarında früktoz miktarının, früktolizis indekx değerlerinin ve sperma plazmalarında total protein, sodyum, potasyum, kalsiyum, magnezyum miktarlarının normal değerlerini vermek, spermanın kalitesinin değerlendirilmesine katkıda bulunmak amacıyla yapılmıştır. Materyal olarak Lalahan Veteriner Zootekni Araştırma Enstitüsü yetiştirmesi ve sağlıklı 7 Ankara keçisinin spermaları kullanılmıştır. 1984 Ocak ayında, spermalar her hayvandan ardarda iki ejakülat halinde sun'i vajen ile alınmıştır. Ardarda alınan iki ejakülat karıştırıldıktan sonra o sperma, spermatolojik özellikler yönünden ve kimyasal olarak incelenmiştir. Tekelerden spermalar üçer gün arayla üç kez alınıp analizler ve muayeneler tekrarlanmıştır. Ankara keçilerinde ejakülat miktarı ortalama 0.94 ± 0.11 ml. (0.65 - 1.50), yoğunluğu 3.31 ± 0.24 x 106 / mm3 (2.15 - 4.10), pH'sı 6.685 ± 0.05 (6.5 - 6.8) olarak bulunmuştur. Yeni alınan spermada früktoz miktarı ortalama 677.86 ± 63.26 mg. / 100 ml. (475 - 865), früktolizis indeksleri ise, motilitesi en az % 80 olan ejakülatlarda 0.67 - 1.95 mg./109 spermatozoon /1 saat, 37 °C arasında ve 1.17 - 3.63 mg./109 spermatozoon /2 saat, 37 °C arasında saptanmıştır. Spermanın miktarı ile yoğunluğu arasında önemli bir korrelasyon olmadığı, ancak 1. saat sonu früktolizis indeks değerlerinin motilite ile aralarında P < 0.05 düzeyinde ve toplu hareket ile P < 0.01 düzeyinde istatistik önemde korrelasyon bulunduğu görülmüştür. Motilite ve toplu hareket arasında da P < 0.001 düzeyinde istatistik önemde korrelasyon saptanmıştır. Tiftik tekeleri sperma plazmalarında total protein ortalama 2.99 ± 0.28 g /100 ml. (1.397 - 3.734), sodyum 123.71 ± 9.97 mg. /100 ml. (93 - 178), potasyum 211.142 ± 19.01 mg / 100 ml. (121 - 285), kalsiyum 7.54 ± 0.79 mg. / 100 ml. (5.06 - 11.39); magnezyum 5.354 mg. /100 ml. (4.6 - 6.38) olarak bulunmuştur. Sperma plazmasının sodyum miktarları ile potasyum miktarları arasında P < 0.01 düzeyinde istatistik öneme sahip negatif bir korrelasyon saptanmıştır. Sonuç olarak, spermanın kalitesi değerlendirilirken biyokimyasal yönden de incelenmesi gerektiğine ve bu çalışmada elde ettiğimiz verilerin ileride yapılacak bu türden araştırmalarda ve tiftik tekelerinin dölverim gücünü bir ölçüde önceden saptamakta yararlı olabileceğine inanmaktayız.

Fructose and Fructolysis in semen, and some chemical constituents in seminal plasma of Angora Goat

Öz

Fructose and fructolysis in semen and some chemical constituents in seminal plasma of Angora Goat. The semen samples of Angora goats were analysed for the contents of fructose, total protein, sodium, potassium, calcium, magnesium, fructolysis index and spermatologic properties to evaluate the quality of semen. The samples were collected in two successive ejaculates from seven clinically normal Angora goats by using artificial vagina. Semen ejaculates were taken from each goats three times with three days intervals. Of ejaculate of the samples, on average, the amount was 0.94 ± 0.11 ml. (0.65 - 1.50), the density was 3.31 ± 0.24 x 106 /mm3 (2.15 - 4.10), and pH was 6.685 ± 0.05 (6.5 - 6.8). Fructose content in fresh semen was, on average 677.86 ± 63.26 mg / l00 ml. (475 - 865). In fresh semen samples with minimum 80 % motility, fructolysis indexes were 0.67 - 1.95 mg. / 109 sperma / l hour, 37 °C and 1.17 - 3.63 mg / 109 sperma/ 2 hours, 37 °C. It was not found any significant correlation between the fructose concentration and the density of the samples. Whereas, the correlations between motility and mass activity of the semen with fructolysis index after 1 hour were significant, accordingly in P< 0. 05 and P < 0.01 levels. It was also shown a significant correlation between motility and mass activity at P < 0.001 level. The amount of total protein, sodium, potassium, calcium, magnesium in seminal plasma were, on average, 2.99 ± 0.28 g / 100 ml. (1.397 - 3.734), 123.71 ± 9.97 mg / 100 ml. (93 - 178), 211.142 ± 19.01 mg / 100 ml. (121 - 285), 7.54 ± 0.79 mg. / 100 ml. (5.06 -11.39), 5.354 ± 0.29 mg. / 100 ml. (4.6 - 6.38), respectively. Sodium and potassium concent of seminal plasma correlated negatively with each other at P < 0.01 level. It is concluded that the quality of semen of the Angora Goat can be evaluated sufficiently when the spermatologic tests are made with fructose content and fructolysis index.