ÇUKUROVA TARIM İŞLETMESİNDE YETİŞTİRİLEN HOLŞTAYN (H), GAK VE H X GAK MELEZLERİNDE SAĞLIK İSTATİSTİKLERİ

Öz

Araştırma, Doğu Akdeniz bölgesindeki Çukurova Tarım İşletmesinde yürütülmüştür. Hayvan materyalini Holştayn (H), Güney Anadolu Kırmızısı (GAK) ve bunları F1 ve G1 melezi değişik yaş ve cinsiyetten 2349 baş sığır oluşturmuştur. Çalışmada genotip gruplarının 3 yıl içinde hastalanma sıklıkları ile tedaviye cevap verme düzeyleri incelenmiştir. Sağlık bozuklukları; solunum, sindirim, genital sistem, metabolizma, göz, neonatal ve ayak hastalıkları ile kan parazitlerinden ileri gelen hastalıklar olarak gruplandırılmıştır. Holştayn, GAK, F1 ve G1 genotiplerinde grup sayısına göre toplam hastalanma oranları, sırası ile % 42.0, 16.2, 13.3 ve 16.1 olarak hesaplanmıştır. Genotiplerde en sık rastlanan bozukluk Meteorismus ve Tympanie olup, yakalanma oranları aynı sıra ile % 10.6, 2.6, 4.0 ve 4.4 bulunmuştur. Therileriosis ve Anaplasmosis’e yakalanma oranları yine aynı sıra ile % 4.05, 0.44, 0.67 ve 0.73 olarak saptanmıştır. Saf genotiplerde hastalanma sıklığının yıldan yıla ve yıl içinde dört mevsime göre önemli düzeyde (P<0.05) değişmesine karşılık, melezlerde yıllar ve mevsimler arası önemsiz bulunmuştur. Yapılan tedaviye cevap vermeyerek kesilen ve ölen hayvan oranları H, GAK, F1 ve G1 sırasına göre % 13.11, 6.99, 1.34 ve 4.64 olarak saptanmış ve genotip grupları arası farklar yüksek düzeyde önemli bulunmuştur (P<0.01).

Health statistics of Holstein, GAK and H x GAK crossbred cattle raised at Çukurova State Farm

Öz

The investigation was carried out at Çukurova state farm in eastern Mediterranean region. The material of the study consisted of 2349 cattle at different ages in the genotypes of Holstein (H) Southern Anatolian Red (GAK), their crossbreds (F1) and first backcrosses to Holstein (G1). The kind and frequency of health disorders and the results of treatments were studied. The health problems were grouped into respiratory, digestion and genital system disorders; metabolic and neonatal diseases; eye and foot troubles and blodd parasitism. The frequencies of disorders in each genotype groups of H, GAK, F1 were 42.0, 16.2, 13.3 and 16.1 %, respectively. The most of the cases were bloats and the relative frequencies were 10.6, 2.6, 4.0 and 4.4 % in the above order. The percentages of theileriosis and anaplasmosis were 4.0, 0.4, 0.7 and 0.7 in the genotype groups The differences among the years and among the seasons for the occurrences of disorders were found to be significant in H and GAK groups. These differences were not significant for the F1 and G1 genotype groups. The ratios of the animals slaughtered or died in the genotype groups were 13.1, 7.0, 1.3 and 4.6 % in the above order. The differences among the groups were higly significant. Depending on the findings it was concluded that the crossbreds were more resistant to the disorders than the pure breeds.