Büyükbaş hayvancılığın gelişimine etki eden faktörlerin bölgesel gelişme analiz yöntemleri ile incelenmesi

Öz

Bu çalışma Bölgesel Gelişme Analiz yöntemlerinin tarımsal üretimde kullanılabilirliğinin araştırılması ve bu çerçevede Türkiye’deki büyükbaş hayvan yetiştiriciliğinin bölgeselleşmesi/kümelenmesinin tespit edilmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaca yönelik olarak ilgili kurum ve kuruluşlardan temin edilen ikincil veriler kullanılmıştır. Bölgeselleşmenin belirlenmesinde bölgesel gelişme analiz yöntemlerinde kullanılan “gelişmişlik indeksi” dikkate alınmıştır. Bu çerçevede oluşturulan veri seti üzerinden faktör analizi yöntemi kullanılarak her il için bir gelişmişlik indeksi hesaplanmış ve analiz sonucunda büyükbaş hayvan yetiştiriciliğini temsil eden 41 değişken 7 faktöre indirgenmiştir. Bunun ardından ise, her bir faktöre göre illerin gelişmişlik sıralaması ve dolayısı bölgeselleşme belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre kültür ırkı sığır yetiştiriciliğinde Türkiye’nin batısındaki illerin, melez ırkı sığır yetiştiriciliği açısından Orta Anadolu’daki illerin ve yerli ırk sığır yetiştiriciliği açısından ise Türkiye’nin doğusundaki illerin yoğunlaştığı belirlenmiştir. Yem bitkileri üretiminde bölgesel yoğunlaşma belirlenememiş olup, Van, Hakkâri, Erzurum ve Sakarya öne çıkan illerdir.

Anahtar Kelimeler

• Bölgesel gelişme analiz yöntemleri, büyükbaş hayvancılık, gelişmişlik indeksi

A study on the evaluation of factors affecting the development of cattle husbandry via regional development analysis methods

Öz

This study was conducted with an aim to investigate the applicability of Regional Development Analysis Methods on agricultural production along with the evaluation of the territorialisation/clustering of cattle husbandry in Turkey. In this regard, secondary data obtained from related agencies and institutions was used for this study. “Development Index” as a regional development analysis method was applied for the evaluation of the territorialisation. Data set compiled within this framework was evaluated via factor analysis methods and a development index was also compiled for each province along with 41 variables and 7 factors representing the cattle husbandry extracted for the study. Aftermath, development rankings of each province were determined in accordance with the territorialisation. Results of the study reveal that while cities located in west of Turkey are prominent for culture cattle husbandry, cities in Central Anatolia are prevalent for cross-bred cattle farming and domestic cattle husbandry is concentrated in the eastern cities of Turkey. While no clustering was evident for the cultivation of forage crops, Van, Hakkari, Erzurum and Sakarya were indicated as prominent cities in this regard

Anahtar Kelimeler

• Regional development analysis methods, cattle husbandry, development index