Yetişkinlere Yönelik Kullanıcı Eğitim Programlarında Andragojik Yaklaşımın Önemi

Öz

Kütüphanelerde sunulan kullanıcı eğitim programları, kütüphanelerden kullanıcıların en fazla verimle yararlanabilmesi adına önemlidir. Özellikle kütüphane kullanma konusunda bilgi ve deneyim sahibi olmayan bireylerin bu eğitimi alması, yaşanan kütüphane kaygılarının önüne geçilmesinde son derece önemlidir. Kullanıcı eğitim programlarının hazırlanma sürecinde genellikle, çocuklar ve genç yetişkinler düşünülür ve onların gereksinimlerine yönelik program hazırlanır. Ancak, daha çok halk kütüphanesinden yararlanan ya da potansiyel kullanıcı olarak nitelendirebileceğimiz yetişkinler için özel eğitim programları hazırlanmadığı bilinmektedir. Çalışmada amaçlanan andragoji kavramına değinerek bu yaklaşımın temellerini açıklamak ve yetişkinler için ayrı eğitim programlarının andragojik temelde hazırlanması için farkındalık oluşturmak. Ayrıca kütüphanecilik literatürüne andragoji ve yetişkin eğitimi kavramlarını kazandırarak, bu yöndeki eksikliklerin giderilerek daha nitelikli kullanıcılar kazandırılmasını sağlamaktır. Çalışma kapsamında pedagoji ve andragoji kavramları aralarındaki farklılıklar ele alınarak, yetişkin kütüphane eğitim programlarına değinilecektir.

Anahtar Kelimeler

• kullanıcı eğitimi
• oryantasyon
• andragoji
• yetişkin eğitimi
• kütüphane

The Importance of Andragogic Approach In Adult User Training Programs

Öz

It is important for the users to benefit from the user education systems and libraries produced in the libraries with the most efficiency. It is extremely important that those who do not have knowledge and experience in using a library receive this training, in order to prevent library concerns. The process of preparing user education programs is generally considered for children and young adults, and program arrangements for their details. However, special training programs can be prepared for the dimensions that make use of the public library or that we can describe as potential users. The aim of the study is to touch on the concept of andragogy and to make it efficient to prepare the andragogic foundations of separate training programs in order to educate and train the foundations of this approach. In addition, it brings the concepts of andragogy and adult education to the librarianship literature, eliminating the deficiencies in this direction and ensuring that it is won by more users. Within the scope of the study, the different points between the concepts of pedagogy and andragogy will be examined, and library education programs will be mentioned.

Anahtar Kelimeler

• User education
• orientation
• andragogy
• adult education
• library

Kaynakça

1. Akın, G. (2014). Andragoji Kavramı ve Andragoji ile Pedagoji Arasındaki Fark. Ankara University, Journal of Faculty of Educational Sciences, 47(1), 279-300.
2. Alioğlu, B. (2019). Androgojik Yaklaşımlar Çerçevesinde Kurumsal Akademilerin Türkiyede Konumlandırılması (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Kültür Üniversitesi, İstanbul.
3. Cooke, A. N. (2010). Becoming an Androgogical Librarian: Using Library Instruction as a Tool to Combat Library Anxiety and Empower Adult Learners, New Review of Academic Librarianship, 16:208-227.
4. Cribb, G. (1991). Kütüphanelerde Kullanıcı Eğitiminin Önemi. Türk Kütüphaneciliği, 30(2), 90-99. Erişim Adresi: http://tk.org.tr/index.php/TK/article/viewFile/1556/1547
5. Fjallbrant, N. (1977). Planning a programme of library user education. Journal of Librarianship, 9, 199-210.
6. Gökkoca, F. Z. U. (2001). Sağlık Eğitimi Açısından Yetişkin Eğitimi. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 10(11), 412-414.
7. Işık, D. (2013). Üniversite Kütüphanelerinde Web 2.0 Teknolojilerinin Kullanımı ve Web Tabanlı Kullanıcı Eğitimi İçin Öneriler. Türk Kütüphaneciliği, 27(1), 100-116. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/en/pub/tk/issue/48834/622115
8. Kaya, E. (2016). Yaşamboyu Yetişkin Eğitimi: Ankara: Nobel.

9. Kaygın, H. (2020). Dünya’da Yetişkin Eğitimi. Rıfat Miser (Ed.). Yaşamboyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi içinde ss. 43-58. Ankara: Nobel.
10. Knowles, M. (1977). The Adult Education Movement in the United States (Revised Edition). Malabar, FL: KriegerKnowles, M. (1980). The Modern Practice of Adult Education: From Pedagogy to Andragogy. Englewood Cliffs: PrenceHall/ Cambridge.
11. Knowles, M. (1990). Yetişkin Öğrenenler: Göz Ardı Edilen Bir kesim (çev. S. Ayhan, 1996). Ankara: Ankara Üniversitesi.
12. Kumar, B. R. ve Phil, M. (2009). User education in libraries. International Journal of Library and Information Science, 1, 1-5.
13. Miser, F. (2020). Yetişkin Eğitimi. Rıfat Miser (Ed.). Yaşamboyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi içinde ss. 17-24. Ankara: Nobel
14. Miser, F. (2020). Türkiye’de Yetişkin Eğitimi. Rıfat Miser (Ed.). Yaşamboyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi içinde ss. 59-88. Ankara: Nobel.
15. Moustafa, F. (2022). Türkiye ve yunanistan’da yetişkin eğitimi sistemi: karşılaştırmalı bir inceleme (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
16. Oakleaf, M. (2008). Planning, building, and assessing a library instructional tutorial. E. Connor (Ed.). An introduction to instructional services in academic libraries (s. 165-181) içinde. New York: Routledge.
17. OECD (1977). Learning Opportunities for Adults 1 General Report. Paris.
18. Polat, C. (2021). Bilgi merkezlerinde yönetim ve kullanıcı hizmetleri: Kullanıcı eğitimi. Yılmaz, E.ve Kanık, L. (Ed.). Bilgi merkezlerinde yönetim içinde (ss. 229-262). İstanbul: Hiperyayın.
19. Prytherch, R. J. (2005). Harrod’s Librarians Glossary and Reference Book: A dictionary of over 10.200 terms, organizations, projects, and acronyms in the areas of information management, library science, publishing and archive management. [Elektronik Sürüm]. İngiltere: Ashgate
20. Wikipedia (2022). Pedagoji. 15 Kasım 2022 tarihinde https://tr.wikipedia.org/wiki/Pedagoji adresinden erişilmiştir.