Klasik Dönem Sosyolojinin Politik Muhtevası ve Bunun Nedenleri

Sayı: 63 1 Haziran 2011
Hasan Şen
PDF İndir

Klasik Dönem Sosyolojinin Politik Muhtevası ve Bunun Nedenleri

Öz

Modern bilim, özü itibariyle, insanın, genel düzenin ilâhî yasalar tarafından belirlenen bir evrenin parçası sayıldığı, onun karşısında edilgen bir pozisyonda olduğu düşünülen ortaçağ dünyasının aksine, bilginin merkezinde kendisinin yer aldığı ve evrenin bu bilgi dâhilinde yine kendisi tarafından anlaşılabileceği düşüncesine dayanmaktadır. Bu anlamda modern bilgi, pozitivist yöntemle yani gözlem, deney ve tümevarım yoluyla elde edilmektedir. Bu özellikleri nedeniyle uzun bir süre en güvenilir ve en sağlam bilgi türü olarak kabul görmüştür. Sözü edilen bilgide metafizik içeriğe sâhip olan ve pozitif olmayan olgular konu edinilmemiş, yani esas olarak pozitif olgular muhatap alınmış ve pozitivist yöntem ekseninde bahsedilen olgular gözlem ve deneye tâbi tutulmuş, nihâî aşamada da elde edilen bulgular aklın süzgecinden geçirilmiştir. Bu noktada özellikle René Descartes’ın tümevarıma dayalı mantık sistemi oldukça etkili olmuştur. Dahası modern bilgide, tümevarımın etkisiyle de şekillenen akıl yoluyla evrensel yasalara ulaşmak düşüncesi önemli bir hedef olarak benimsenmiş, ulaşılan söz konusu yasalar tekrar tikel alana yöneltilerek olgular denetlenmeye çalışılmıştır. Bunun yanı sıra modern bilim, bu çalışmada incelenen ve tartışılan, insanın değer yargılarını bilim etkinliğine dâhil etmediği varsayımına dayanmıştır

Kaynakça

  1. Arslan, Ahmet, Türk Modernleşmesi, Yayınlanmamış Ders Notları
  2. Alexander, Jeffrey C. (1996). “Positivism”, The Social Science Encyclopedia, (Ed: Adam ve Jes- sica), London ve New York, Routledge.
  3. Arslan, Hüsamettin, (1995). “Pozitivizm, Bir Bilim İdeolojisinin Anatomisi”, Türk Aydını ve Kimlik Sorunu (Ed: Sebahattin Şen), İstanbul, Bağlam Yayınları.
  4. Caldwell, Bruce J. (1994). Beyond Positivism, Economic Methodology in the Twentieth Century, London ve New York, Routledge.
  5. Comte, Auguste. (2001). Pozitif felsefe Kursları, (Çev: Ekan Ataçay), İstanbul, Sosyal Yayınlar.
  6. Durkheim, Emilé.(1994). Sosyolojik Metodun Kuralları, (Çev: Enver Aytekin), İstanbul, Sos- yal Yayınları.
  7. Eisenstadt, Shmuel. (2002). “N,.Some Observations on Multiple Modernities”, Comparative Civilizations and Multiple European, Chinese and Other Interpretations, (Ed: Shmuel, N. Eisenstadt), Boston, Brill Press.
  8. Fabian, Johannes. (1999). Zaman ve Öteki- Antropoloji Nesnesini Nasıl Oluşturur? (Çev: Sel- çuk Budak), Ankara, Bilim ve Sanat Yayınları.
  9. Giddens, Anthony. (1976). “Classical Social Theory and The Origins of Modern Sociology”, The American Journal of Sociology, (Ocak) Cilt :81, Sayı:4.
  10. Giddens, Anthony. (1999). Toplumun Kuruluşu, (çev: Hüseyin Özel), Ankara, Bilim-Sanat Yayınları.

Kaynak Göster

APA
Şen, H. (2011). Klasik Dönem Sosyolojinin Politik Muhtevası ve Bunun Nedenleri. Liberal Düşünce Dergisi, 63, 179-189. https://izlik.org/JA47JC37RF