TÜRK İSLAM EDEBİYATINDA MANZUM BİR SAHABE BİYOGRAFİSİ: ZİKR-İ ASHÂB-I KÜLLÎ-İ DÜĞÜMLÜ KEMÂL

Zikr-i Ashâb-ı Küllî-i Düğümlü Kemâl dokuz ciltten müteşekkil bir eserdir. Çalışma, bu eserin bir ve ikinci cildi esas alınarak hazırlanmıştır. İlk iki cildin Milli Kütüphane’de 06 Hk 158/1(1-9) ve Süleymaniye Kütüphanesi Düğümlü Baba Koleksiyonu’nda 632 ve 635 demirbaş numaraları ile kayıtlı nüshaları bulunmaktadır. İbnü’l Esir’in Üsdü’l-gâbe fi ma’rifeti’s-sahâbe isimli sahabe biyografisinin manzum ve muhtasar tercümesidir. Çalışmaya konu bu eserin birinci ve ikinci cildinde 1260 sahabe biyografisi yer almaktadır. Biyografiler Üsdü’l-gâbe’de olduğu gibi alfabetik şekilde sıralanmıştır. Müellif Üsdü’l-gâbe’deki sahabe ile ilgili Arapça kısmı kırmızı mürekkeple üst bölüme yazmış, alt tarafa muhtasar ve manzum olarak tercüme etmiştir. Bu manzumeler kaside nazım şeklinde yazılmış, manzumelerin üç beyti sahabenin hayatı, iki beyti salavat –nakarat- ve son iki beyti Düğümlü Baba’nın fazileti, kerameti ve üstünlükleri ile müellif ile ilgili bilgilerden oluşmaktadır. Bu çalışma, Türk İslam edebiyatında sahabelerin hayatlarını manzum şekilde ele alan tespit edilmiş hacimli eser olması bakımından önemlidir