KİTABA MEDHİYE: SÜNBÜLZÂDE VEHBÎ VE ESÂMÎ-İ KÜTÜB KASİDESİ
Öz
Ortaçağ İslam dünyası ve milletleri, pozitif bilimlerde de beşerî bilimlerde de oldukça ileri seviyede bulunuyordu. Beşerî bilimlerdeki ilerleme zamana bağlı olarak devam etti; ancak pozitif bilimlerdeki ilerleme yavaşladı ve İslam devletleri, bugün Batı diye tabir ettiğimiz milletlerin gerisinde kaldı. Görünen kadarıyla çeşitli alanlarda gerilemenin temel sebepleri; kitaba verilen önemin azalması, İslam devletlerinin bünyesinde olan kitap ve kütüphanelerin yağmalanması, ilme ve kitaba önem vermeyen yöneticilerin işbaşına getirilmesidir. İslam devletleri bünyesinde milyonlarca kitabı muhtevî kütüphanelerin kurulduğu, çeşitli seyahatnamelerde ve tarih kaynaklarında bildirilmiştir. Ne acı ki devletler yıkılıp yenisi kurulurken bu kütüphaneler ve kitapların çoğu yağmalanmış, imha ya da ihmal edilmiştir. Çalışmamızda, Sünbülzâde Vehbî’nin kitap adlarına telmihte bulunduğu bir kasidesinden yola çıkılarak İslam dünyasında kitap ve kütüphaneler hakkında özet bilgi aktarılmıştır. Ardından da Vehbî’nin şiiri incelenmiş ve şiirde geçen elli civarında kitap hakkında malumat verilmiştir. Adlarını bile çoğumuzun duymadığı bu kitaplar, Osmanlı medreselerinde okutulan temel ders kitaplarıdır. Muhtemeldir ki Sünbülzâde Vehbî de bu şiiri yazarken adı geçen kitapların o dönemdeki genç nesiller tarafından bilinmesini amaçlamıştı. Yüzlerce yıllık eğitim sistemini sırtlayan temel eserler unutulmasın istemişti. Biz de Vehbî gibi, kültür birikimini aktarmak adına adı geçen kitapların bilinmesi gerektiğini düşünüyoruz.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abacı, Harun (2006). Beydavi ve Nesefi’de İtizal Etkilerinin İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
- Acer, Abdulrahman (Hzl.) (2014). Seyyid Şerif Cürcânî, Ta’rifat Tasavvuf Istılahları (Abdülaziz Mecdi Tolun Tercümesi). İstanbul: Litera Yayıncılık.
- Akbayar, Nuri (Hzl.) (1996). Mehmed Süreyya, Sicill-i Osmanî I-II-III. İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
- Akpınar, Cemil (1997). “Hanif İbrahim Efendi”. DİA C. 16. Ankara: TDV Yayınları. 39-42.
- Alpay, Selahaddin (Çev.) (1979). İmam Ahmed bin el-Bûnî, Şemsü’l-maârif. İstanbul: Sedef Yayınevi.
- Apaydın, H. Yunus (2005). “el-Muhalla”. DİA C. 30. Ankara: TDV Yayınları. 404-406.
- Argunşah, Mustafa (Hzl.) (1999). Muhammed b. Mahmûd-ı Şirvânî, Tuhfe-i Murâdî. Ankara: TDK Yayınları.
- Arıcı, Müstakim (2013). “Gelenek Oluşturan Bir Felsefe Klasiği Olarak Hikmetü’l-‘Ayn ve Etkileri”. Ankara: Uluslararası 13. Yüzyılda Felsefe Sempozyumu. 16-17 Kasım. 332-349.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yusuf Babür
*
ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ, FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI BÖLÜMÜ
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
29 Ocak 2018
Gönderilme Tarihi
18 Aralık 2017
Kabul Tarihi
10 Ocak 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 4 Sayı: 1
Cited By
Karşılıklı Arapça-Türkçe Etkisi: Sünbülzâde Vehbî Efendi
Kültür Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.46250/kulturder.1112256Klasik Usul-i Fıkıh Eğitimde Kolaylık Arayışları: Menârü’l-Envâr Muhtasarları ve Akhisârî’nin Semtu’l-Vusul ilâ İlmi’l-Usûl İsimli Eseri
Mevzu – Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.56720/mevzu.1351921KLASİK TÜRK EDEBİYATINDA İSİMLERE ŞİİRLER: ESÂMÎ
Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature
https://doi.org/10.20322/littera.1620259



