Araştırma Makalesi

DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR'IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK

Cilt: 7 Sayı: 4 31 Ekim 2021
PDF İndir

DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR'IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK

Öz

Sözcük sıklığı çalışmaları söz varlığı özelliklerin çıkarılması ve betimlenmesinde önemli yeri olan çalışmalardır. Geçmişten günümüze dilbilim yazınında birçok kuramsal ve uygulamalı çalışmayla sözcüksel sıklığın çeşitli yönleri açığa çıkarılmıştır. Hesaplamalı yöntemlere dayanan derlem çalışmalarında da derlemin hazırlanmasından dilsel özelliklerin bulgulanmasında yazılımlardan yararlanılarak sıklık bilgisinin daha geniş ve ayrıntılı istatistikleri edebiyat eserlerine bakışı da değiştirmektedir. Üslubun nicelik açısından ele alınmasında da sıklık bilgisi temel çıkış noktası durumuna gelmiştir. Böylelikle eser karşılaştırmalarında özelliklerin somut biçimde ortaya konması hem karşılaştırmayı daha gözlemsel ve belirsizlikten uzak duruma getirmekte hem de eser hakkında bilinmeyen örüntülerin keşfedilmesini sağlamaktadır. Sıklık, eşdizimsel örüntülerin oluşmasını da sağlamakta, gelişmiş birçok istatistik teknikle çıkarımında da temel rol oynamaktadır. Sıklık dağılımlarının ilk elde betimleyici bir yönü olmakla birlikte eşdizim örüntüleriyle zenginleştirilmiş analiz süreçleri de edebiyat eserine bakış açısını genişletmektedir. Bu çalışmada İkinci Yeni şiirinin üç önemli temsilcisi olan Edip Cansever, Cemal Süreya ve Turgut Uyar’ın tüm şiirlerinden oluşan bir derlem betimleyici istatistik yöntemiyle incelenmiştir. Bu üç şairi temsil edebilecek hem salt sözcük sıklıkları, eşdizimli örüntüler hem de uyumluluk sonuçları yazılım destekli bir biçimde ele alınmıştır. Üç şairin sözcük çeşitliliği bakımından % 62,85 oranında oldukça zengin bir söz varlığına sahip olduğu ayrıca 15.143 farklı eşdizimli sözcük kullanması söz varlıklarının niceliksel özellikleri olarak ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Baker, Paul, Andrew Hardie, Tony McEnery (2006). A Glossary of Corpus Linguistics. Edinburgh: Edinburgh University Press.
  2. Barlow, Michael (2004). Collocate. Houston: Athelstan.
  3. Bybee, Joan (2007). Frequency of Use and The Organization of Language. New York: Oxford University Press.
  4. Cansever, Edip (2015). Sonrası Kalır I. (13. basım). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  5. Cansever, Edip (2015). Sonrası Kalır II. (11. basım). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  6. Hunston, Susan (2010). Corpora in Applied Linguistics. Cambridge: Cambridge University Press.
  7. Karaca, Alâattin (2016). İkinci Yeni Poetikası. (4. basım). Ankara: Hece Yayınları.
  8. Metin, Senem Kumova, Bahar Karaoğlan (2016). “Türkiye Türkçesinde Eşdizimlerin İstatistiksel Yöntemlerle Belirlenmesi”. Bilig. (78): 253-286.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ekim 2021

Gönderilme Tarihi

20 Temmuz 2021

Kabul Tarihi

18 Ekim 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 7 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Tahiroğlu, B. T. (2021). DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, 7(4), 1524-1538. https://doi.org/10.20322/littera.973451
AMA
1.Tahiroğlu BT. DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature. 2021;7(4):1524-1538. doi:10.20322/littera.973451
Chicago
Tahiroğlu, B. Tahir. 2021. “DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK”. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature 7 (4): 1524-38. https://doi.org/10.20322/littera.973451.
EndNote
Tahiroğlu BT (01 Ekim 2021) DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature 7 4 1524–1538.
IEEE
[1]B. T. Tahiroğlu, “DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK”, Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, c. 7, sy 4, ss. 1524–1538, Eki. 2021, doi: 10.20322/littera.973451.
ISNAD
Tahiroğlu, B. Tahir. “DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK”. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature 7/4 (01 Ekim 2021): 1524-1538. https://doi.org/10.20322/littera.973451.
JAMA
1.Tahiroğlu BT. DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature. 2021;7:1524–1538.
MLA
Tahiroğlu, B. Tahir. “DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK”. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, c. 7, sy 4, Ekim 2021, ss. 1524-38, doi:10.20322/littera.973451.
Vancouver
1.B. Tahir Tahiroğlu. DERLEM DİLBİLİM AÇISINDAN EDİP CANSEVER, CEMAL SÜREYA VE TURGUT UYAR’IN SÖZ VARLIĞINDA SÖZCÜK SIKLIĞI VE EŞDİZİMLİLİK. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature. 01 Ekim 2021;7(4):1524-38. doi:10.20322/littera.973451
İlgi, katkı ve desteğiniz için teşekkür eder, iyi çalışmalar dileriz.