Sardunyanın Vejetatif Üretiminde Bitki Büyüme Düzenleyici Uygulamalarının Çeliklerin Köklenme Performansına Etkileri

Öz

Bu araştırmada Pelargonium cinsine ait sardunya’nın Sakız (Pelargonium peltatum), Bodur (Pelargonium x hortorum) ve Canan (Pelargonium x domesticum) türleri bitkisel materyal olarak kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan sardunya türlerine ait yaprak çelikleri İzmir ili Balçova semtindeki İzmir Fidancılık firması üretim serasından temin edilmiştir. Çalışma BBD (Bitki Büyüme Düzenleyici) uygulamaları ile çeliklerin köklenme performansının artırılması ve köklenmiş bitkilerde gelişimin teşvik edilmesi amaçlanmıştır. Sardunya çeliklerinin köklendirilmesinde bitki büyüme düzenleyici olarak IBA (Indol Butyric Acid) içerikli Rhizopon’un 100 mg/lt ve 200 mg/lt olmak üzere 3 farklı dozu kullanılmıştır. Uygulamaları takiben çelikler, perlit + torf karışımı olan köklendirme ortamına dikilmiştir. Üç yinelemeli olarak kurulan denemede tekerrür başına 5 çelik kullanılmış ve deneme toplam 405 bitki ile gerçekleştirilmiştir. Köklenmiş çelikler viollerden saksılara şaşırtılarak sardunyaların 3 - 4 yapraklı olduğu dönemden çiçeklenme sonuna kadar bitki gelişimleri izlenmiştir. Sakız ve Bodur türlerinde çeliklerin köklenme özellikleri bakımından 200mg/lt Rhizopon uygulamsı daha etkili bulunurken, Canan türü sardunyada 100 mg/lt Rhizopon konsantrasyonunun köklenme oranı ve kök kalitesini artırdığı belirlenmiştir. Diğer taraftan her iki uygulama konsantrasyonu çeliklerde köklenme oranını kontrol bitkilerine göre artırmıştır.

Anahtar Kelimeler

• pelargonium spp
• bitki büyüme düzenleyiciler
• rhizopon
• çelikle çoğaltım

The Effects of Plant Growth Regulator Applications on Rooting Performance of Cuttings in Vegetative Propagation of Geraniums

Öz

In this research, Gum (Pelargonium peltatum), Dwarf (Pelargonium x hortorum) and Canan (Pelargonium x domesticum) geranium species belonging to the Pelargonium genus were used as plant material. Leaf cuttings of the geranium species used in the research were obtained from the production greenhouse of the İzmir Fidancılık company in the Balçova district of İzmir province. The aim of the study was to induce rooting performance of cuttings and encourage the development of rooted plants with BBD (Plant Growth Regulator) applications. Three different doses of Rhizopon containing IBA (Indol Butyric Acid) as 100 mg/lt and 200 mg/lt were used as a plant growth regulator in the rooting of geranium cuttings. Following the applications, the cuttings were planted in a rooting medium consisting of perlite + peat mixture. In the experiment, which was set up in three repetitions, 5 cuttings were used per repetition and the experiment was carried out with a total of 405 plants. Rooted cuttings were transplanted from viols into pots and plant development was monitored from the period when the geraniums had 3 - 4 leaves until the end of flowering. While 200 mg/lt Rhizopon application was found to be more effective in terms of rooting characters of cuttings in Sakız and Dwarf species, it was determined that 100 mg/lt Rhizopon concentration increased the rooting rate and root quality in Canan type geranium. On the other hand, both application concentrations increased the rooting percentages in cuttings compared to control plants.

Anahtar Kelimeler

• pelargonium spp
• plant growth regulators
• Rhizopon
• propagation by cuttings

Kaynakça

1. Aksu E, Görür G ve Ertan N, 1994. Bazı Büyüme Düzenleyici Maddelerin Sardunya’nın Pinto Red Çeşidine Etkileri Üzerinde Araştırmalar, Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü, Sonuç raporu, Yalova, S:1-15
2. Aleksandrova M ve Zarubenko A U, 1991. Rhododendron Propagation by Cuttings with the Use of Growth Regulators, Byuletten-Glaurogo-Botanicheskogo-Sada,1991,No:159, P:37-42
3. Anonymous, 2022. International Statistics Flowers and Plants 2013 AIPH/Union Fleurs International Flower Trade Association Volume:61, Netherlands.
4. Çelebi G, Bayrav G ve Akıncı G, 1983. Artan Miktarlarda Uygulanan Mineral Gübrelemenin Sardunya’nın (Pelargonium zonale) Gelişimi ve Çiçek Açımı Üzerine Etkisi, TOAG-455 Proje Sonuç Raporu, S:53
5. Kroin, J.,2009. Propagation of plants from cuttings using rooting solutions by foliar methods. In Comb. Proc. Int. Plant Propag. Soc (Vol. 59, pp. 437-453).
6. Larson, R.A. ve Fonterno, W.C., 1992. Introduction to Floriculture. San Diego. 2nd edn. Academic press: 636pp. Martin, C.A. ve Ingram, D.L., 1989. Rooting response of Magnolia grandiflora 'Glen St. Mary' as a function of cutting harvest date and exogenously-applied hormo
7. Mostafa, M.M., 1996. Effect of indol-3-butyric acid and some nutrient elements on rooting of hydrangea cuttings.Alexandria Journal of Agricultural Research, Vol. 41, No. 2, 237-246 ref. 19
8. Prakasa Rao, E. V. S., Ganesha Rao, R. S., & Ramesh, S.,1995. Seasonal Variation in Oil Content and Its Composition in Two Chemotypes of Scented Geranium (Pelargonium sp.). Journal of Essential Oil Research, 7(2), 159–163. https://doi.org/10.1080/10412905.1995.9698491

9. Pulatkan M ve Var M, 2002. Rhododendron Luteum Sweet’in Değişik Köklenme Ortamlarında Çelikle Üretilmesi, II. Ulusal Süs Bitkileri Kongresi, 22-24 Ekim 2002, Antalya, S:248-254.
10. Sahib Z ve Abbas J A, 2012. Effect of foliar application of PRO.SOL Nutrient Solution andLiquorice Extract on Growth and Flowering of Geranium ( Pelargonium zonale L.), Journal of Agricultural Botany, 11-1: (3) 4
11. Serek M ve Sriskandarajah S, 2005. Physiological and Molecular Effects of Thidiazuron and Ethylene on Leaf Yellowing and Rooting of Pelargonium (Pelargonium zonale hybrids) Cuttings, Hannover University, P: 112
12. Zawadzinska A ve Dobrowolska A , 2004. Effects of paclobutrazol on growth and flowering of Pelargonium x hortorum Bailey heterositic cultivars. Folia Universitatis Agriculturae Stetinensis, Agricultua, 93: 409- 414.