Yıl 2018, Cilt 57 , Sayı , Sayfalar 63 - 71 2018-12-15

DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA

Serdar YAŞAR [1] , Ali Osman YILMAZ [2]


Kollu galeri açma makineleri madencilik ve tünelcilik sektöründe sıklıkla kullanılan kazı
makinelerindendir. Diğer kazı makineleri gibi, kazı yapılacak formasyona uygun olarak
seçilmeleri gerekmektedir. İlave olarak, formasyonda gerçekleştirecekleri kazı hızlarının proje
safhasında belirlenmesi gerekmektedir. Bu amaç için geliştirilen çeşitli yöntemler bulunmaktadır.
Bu yöntemlerden en temsili yöntem olarak kabul edileni kaya kesme deneyleridir. En kesin
yöntemler olmalarına rağmen, az sayıda araştırma merkezinde bulunmaları sebebiyle kullanımı
yaygınlaşamamaktadır. Bundan dolayı, halihazırda bulunan kaya kesme deneylerine alternatif
olabilecek yeni düzeneklere ihtiyaç vardır.
Bu amaçla, hemen hemen tüm kaya mekaniği laboratuvarlarında bulunan hidrolik eğilme
preslerine bir eklenti olarak geliştirilen taşınabilir ve seri üretime uygun bir deney düzeneği
olarak getirilen düşey kayaç kesme seti (DKKS) tanıtılmıştır. Çalışma kapsamında, çeşitli
magmatik kayaç numuneleri üzerinde konik keskiler ile etkileşimli ve etkileşimsiz kaya kesme
deneyleri gerçekleştirilmiştir ve DKKS ile tam boyutlu kesme deneylerinin gerçekleştirilebileceği
gösterilmiştir. Ardından, bir yeraltı soğuk hava deposunda çalışan bir kollu galeri açma
makinesinin kazı hızları DKKS’de yapılan kaya kesme deneyleri ile tahmin edilmeye çalışılmıştır.
Sonuç olarak, bu sahada çalışan makinenin net kazı hızı DKKS ile gerçeğe yakın olarak tahmin
edilmiştir.
Spesifik enerji, Kaya kesme deneyi, Performans kestirimi, Kollu galeri açma makinesi
  • Aleman, V.P., 1983. Prediction Of Cutting Rates For Boom Type Roadheaders, Tunnels and Tunnelling, 15, January, 23-25.
  • Balcı, C. ve Bilgin, N., 2007. Correlative Study of Linear Small and Full Scale Rock Cutting Tests to Select Mechanized Excavation Machines, International Journal of Rock Mechanics and Mining Science, 44, 468 - 476.
  • Bamford, W.E., 1987. Workshop On Rock Cuttability And Drillability, International Congress on Rock Mechanics, G. Herget ve S. Vongpaisal, Ed., Montreal, Volume 3, 1508–1510.
  • Bilgin, N., 1983. Prediction of Roadheader Performance From Penetration Rates of Percussive Drills: Some Applications to Turkish Coalfields. Eurotunnel ’83 Conference, 22–24 June, Basle, Switzerland, 111–114.
  • Bilgin, N., Yazici, S., Eskikaya, S., 1996. A Model to Predict The Performance of Roadheaders And Impact Hammers in Tunnel Drivages, International Eurock ’96 Symposium, Torino, 715-720.
  • Bilgin, N., Tümaç, D., Feridunoğlu, C., Karakaş, A.R., Akgül, M., 2005. The Performance of a Roadheader in High Strength Rock Formations in Kucuksu Tunnel. 31st ITA-AITES World Tunnel Congress, Istanbul, Turkey, 815–820.
  • Bilgin, N., Demircin, M.A., Çopur, H., Balcı, C., Tunçdemir, H., Akçin, N., 2006. Dominant Rock Properties Affecting the Performance of Conical Picks and the Comparison of Some Experimental and Theoretical Results, International Journal of Rock Mechanics and Mining Science, 43, 1, 139–156.
  • Bilgin, N., Balcı, C., Tümaç, D., Feridunoğlu, C., Çopur, H., 2010. Development of a Portable Rock Cutting rig for Rock Cuttability Determination. In: Zhao J, Labiouse V, Dudt JP, Mathier JF (Eds) European rock mechanics symposium EUROCK 2010, Lausanne, pp 405–408.
  • Bilgin, N., Copur, H., Balci, C., 2014. Mechanical Excavation in Mining and Civil Industries, CRC Press, 366 s.
  • Çopur, H., Rostami, J., Ozdemir, L., Bilgin, N., 1997. Studies on Performance Prediction of Roadheaders Based on Field Data in Mining and Tunneling Projects, International 4th Mine Mechanization and Automation Symposium, Brisbane, 4A1–4A7.
  • Çopur, H., Tunçdemir, H., Bilgin, N. ve Dinçer, T., 2001. Specific Energy as a Criterion for Use of Rapid Excavation Systems in Turkish Mines, Transactions of the Institution of Mining and Metallurgy Section A, 110, 149–157.
  • Demou, S.G., Olson, R.C., Wingquist, C.F. 1983. Determination of Bit Forces Encountered in Hard Rock Cutting for Application to Continuous Miner Design. Report of Investigations 8748. US Bureau of Mines.
  • Detournay, E., Drescher, A., Hultman, D.A., 1997. Portable Rock Strength Evaluation Device. United States Patent 5670711.
  • Entacher, M., Lorenz, S., Galler, R. 2014. Tunnel Boring Machine Performance Prediction with Scaled Rock Cutting Tests. International Journal of Rock Mechanics and Mining Science, 70, 450– 459.
  • Evans, I., 1984. A Theory of Cutting Forces for Point Attack Picks, International Journal of Mining Engineering, 2, 63-71.
  • Farmer, I.W. ve Garrity, P., 1987. Prediction of Roadheader Cutting Performance from Fracture Toughness Considerations, 6th International Congress on Rock Mechanics, Montreal, Canada, vol. 1, 621–624.
  • Gehring, K.H., 1989. A Cutting Comparison, Tunnels and Tunnelling, 27–30.
  • Göktan, R.M., 1997. A Suggested Improvement on Evans’cutting Theory for Conical Bits, 4th International Symposium on Mine Mechanisation and Automation, H. Gürgenci ve M. Hood., Ed., Brisbane, Australia, 57–61.
  • Göktan, R.M., ve Güneş, N., 2005. A Semi-Empirical Approach to Cutting Force Prediction for Point-Attack Picks, The Journal of the South African Institute of Mining and Metallurgy, 105, April, 257–263.
  • Hurt, K.G., ve Laidlaw, D.G., 1979. Laboratory Comparison of Three Rock- Cutting Tools, Tunnels and Tunnelling, 6, 11-13.
  • Hurt, K.G., 1980. Rock Cutting Experiments with Point Attack Tools, Colliery Guardian Coal International, April, 47–50.
  • Hurt, K.G., ve MacAndrew, K.M., 1985. Cutting Efficiency and Life of Rock Cutting Picks. Mining Science and Technology, 2, 139–151.
  • Inyang, H. I., 2002. Developments in Drag Bit Cutting of Rocks for Energy Infrastructure. International Journal of Surface Mining, Reclamation and Environment, 16 (June), 248–260.
  • Kang, H., Cho, J.W., Park, J.Y., Jang, J.S., Kim, J.H., Kim, K.W., Rostami, J., Lee, J.W., 2016. A New Linear Cutting Machine for Assessing the Rock-Cutting Performance of a Pick Cutter, International Journal of Rock Mechanics and Mining Sciences, 88, 129-136.
  • Kwietnewski, D., Henn, R., Brierley, G., 2011. Versatility of Roadheaders in Tunnel Construction, Tunneling & Underground Construction, 5, 2, 17-21.
  • Matsui, K., ve Shimada, H., 1993. Rock Impact Hardness Index for Predicting Cuttability of Roadheader. Mine Mechanization and Automation, G. Almgren, U. Kumar, N. Vagenas, Ed., Balkema, Rotterdam, 265-270.
  • Natau, O., Mutschler, T.H., Lempp, C.H., 1991. Estimation of the Cutting Rate And Bit Wear Of Partial Full Face Tunnelling Machines, 7th International Rock Mechanics Congress. ISRM, Aachen, 1591–1595.
  • Restner, U., ve Plinninger, R.J., 2015. Rock Mechanical Aspects of Roadheader Excavation, EUROCK 2015 & 64th Geomechanics Colloquium, W. Schubert ve A. Kluckner, Ed., 249-254.
  • Rostami, J., Özdemir, L., Neil, D., 1994. Performance Prediction: The Key Issue in Mechanical Hard Rock Mining, Mining Engineering, 1263-1267.
  • Roxborough, F.F., ve Philips H.R., 1974. Experimental Studies on the Excavation of Rocks Using Picks, Advances in Rock Mechanics, Third ISRM Congress, Denver, 1407-1412.
  • Roxborough, F.F., King, P., Pedroncelli, E.J., 1981. Tests on the Cutting Performance of a Continuous Miner, Journal of the South African Institute of Mining and Metallurgy, January, 9–25.
  • Roxborough, F.F., ve Liu, Z.C. 1995. Theoretical Considerations on Pick Shape in Rock and Coal Cutting. 6th Underground Operator’s Conference, 189–193.
  • Sandbak, L.A., 1985. Roadheader Drift Excavation and Geomechanical Rock Classification At San Manuel, Arizona. Rapid Excavation and Tunnelling Conference, New York, vol. 2, 902–916.
  • Schneider, H., 1988. Criteria for Selecting a Boom- Type Roadheader. Mining Magazine, September, 183-187.
  • Thuro, K., ve Plinninger, R.J., 1999. Roadheader Excavation Performance-Geological and Geotechnical Influences, 9th ISRM Congress, 1241– 1244.
  • Tümaç, D., Bilgin, N., Feridunoğlu, C., Ergin, H. 2007. Estimation of Rock Cuttability from Shore Hardness and Compressive Strength Properties. Rock Mechanics and Rock Engineering, 40, 477– 490.
  • Yaşar, S., (2018). Kayaç Kesilebilirliğinin Tayini İçin Düşey Kayaç Kesme Setinin Geliştirilmesi, Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi.
  • Yaşar, S. ve Yılmaz, A.O., (2017a). A Novel Mobile Testing Equipment for Rock Cuttability Assessment: Vertical Rock Cutting Rig (VRCR), Rock Mechanics and Rock Engineering, 50, 857-869.
  • Yaşar, S. ve Yılmaz, A.O., (2017b). Vertical Rock Cutting Rig (VRCR) Suggested for Performance Prediction of Roadheaders, International Journal of Mining, Reclamation and Environment, DOI: 10.1080/17480930.2017.1363482.
  • Yaşar, S. ve Yılmaz, A.O., (2017c). Rock Cutting Tests with a Simple-Shaped Chisel Pick to Provide Some Useful Data, Rock Mechanics and Rock Engineering, DOI: 10.1007/s00603-017- 1303-2.
Birincil Dil tr
Konular Mühendislik, Ortak Disiplinler
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-4973-7970
Yazar: Serdar YAŞAR (Sorumlu Yazar)

Yazar: Ali Osman YILMAZ

Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 15 Aralık 2018

Bibtex @araştırma makalesi { madencilik493199, journal = {Bilimsel Madencilik Dergisi}, issn = {2564-7024}, address = {Selanik Cad. No: 19/4 06650 Kızılay-Çankaya / ANKARA - TURKEY}, publisher = {TMMOB Maden Mühendisleri Odası}, year = {2018}, volume = {57}, pages = {63 - 71}, doi = {10.30797/madencilik.493199}, title = {DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA}, key = {cite}, author = {YAŞAR, Serdar and YILMAZ, Ali Osman} }
APA YAŞAR, S , YILMAZ, A . (2018). DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA. Bilimsel Madencilik Dergisi , 57 () , 63-71 . DOI: 10.30797/madencilik.493199
MLA YAŞAR, S , YILMAZ, A . "DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA". Bilimsel Madencilik Dergisi 57 (2018 ): 63-71 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/madencilik/issue/40898/493199>
Chicago YAŞAR, S , YILMAZ, A . "DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA". Bilimsel Madencilik Dergisi 57 (2018 ): 63-71
RIS TY - JOUR T1 - DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA AU - Serdar YAŞAR , Ali Osman YILMAZ Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.30797/madencilik.493199 DO - 10.30797/madencilik.493199 T2 - Bilimsel Madencilik Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 63 EP - 71 VL - 57 IS - SN - 2564-7024- M3 - doi: 10.30797/madencilik.493199 UR - https://doi.org/10.30797/madencilik.493199 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Bilimsel Madencilik Dergisi DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA %A Serdar YAŞAR , Ali Osman YILMAZ %T DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA %D 2018 %J Bilimsel Madencilik Dergisi %P 2564-7024- %V 57 %N %R doi: 10.30797/madencilik.493199 %U 10.30797/madencilik.493199
ISNAD YAŞAR, Serdar , YILMAZ, Ali Osman . "DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA". Bilimsel Madencilik Dergisi 57 / (Aralık 2018): 63-71 . https://doi.org/10.30797/madencilik.493199
AMA YAŞAR S , YILMAZ A . DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA. Madencilik. 2018; 57: 63-71.
Vancouver YAŞAR S , YILMAZ A . DÜŞEY KAYAÇ KESME SETİ İLE KOLLU GALERİ AÇMA MAKİNESİ PERFORMANS TAHMİNİ: BİR ÖRNEK UYGULAMA. Bilimsel Madencilik Dergisi. 2018; 57: 71-63.