EN
TR
ÇOCUKLUK DÖNEMİ KORUYUCU YAŞANTILAR ÖLÇEĞİ (ÇD-KYÖ): ÇOCUK İSTİSMARI VE İHMALİNDE KORUYUCU FAKTÖRLERİN ÖLÇÜLMESİ*
Öz
Bu çalışmanın amacı retrospektif Çocukluk Dönemi Koruyucu Yaşantılar Ölçeği’nin (ÇD-KYÖ) geliştirilmesi ve ilk psikometrik özelliklerinin test edilmesidir. Bu amaçla dört çalışma grubuna ulaşılmıştır (n=894). Katılımcılar Türkiye’de klinik olmayan genç yetişkin üniversite öğrencileridir (Yaş aralığı=18-27). Ölçme araçları olarak ÇD-KYÖ, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (CTQ-33), Çocukluk Çağı Olumlu Yaşantılar Ölçeği (ÇÇOYÖ) ve Sosyo-Demografik Bilgi Formu kullanılmıştır. ÇD-KYÖ’nün geçerlik kanıtları için kapsam geçerliği, görünüş geçerliği, yapı geçerliği (açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi) ve ölçüt bağıntılı geçerlik kullanılmıştır. Güvenirlik için Cronbach Alfa, Mcdonald Omega ve Tabakalı alfa katsayıları hesaplanmıştır. Sonuçlar, üç faktörlü yapıdaki ÇD-KYÖ’den elde edilen verilerin yeterli düzeyde geçerli ve güvenilir olduğunu göstermiştir. Bu yapı doğrulayıcı faktör analiz ile incelenmiş ve model-veri uyumunun sağlandığı gözlenmiştir. ÇD-KYÖ ile ÇÇOYÖ arasında pozitif korelasyon bulunmuştur. ÇD-KYÖ ile CTQ-33 ve faktörleri arasında ise negatif yönlü korelasyonlar bulunmuştur. ÇD-KYÖ, çocuk istismarı ve ihmali sonrası olumlu çıktılarla ilişkili koruyucu faktörlerin araştırıldığı retrospektif çalışmalarda kullanılabilir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Afifi, T. O., & MacMillan, H. L. (2011). Resilience following child maltreatment: A review of protective factors. The Canadian Journal of Psychiatry, 56(5), 266-272.
- Baiden, P., Tarshis, S., Antwi-Boasiako, K., & den Dunnen, W. (2016). Examining the independent protective effect of subjective well-being on severe psychological distress among Canadian adults with a history of child maltreatment. Child Abuse & Neglect, 58, 129-140.
- Bayar, Ö. (2022). Çocuk istismarı ve ihmalinin çocuk üzerindeki etkileri. İçinde N. Koçtürk & B. Ulukol (Ed.). Çocuk ihmali ve istismarı: Temel bilgiler (ss. 105-126). Ankara: Nobel Yayıncılık.
- Beavers, A. S., Lounsbury, J. W., Richards, J. K., Huck, S. W., Skolits, G. J., & Esquivel, S. L. (2013). Practical considerations for using exploratory factor analysis in educational research. Practical Assessment, Research, and Evaluation, 18(1), 6.
- Bernstein, D. P., Fink, L., Handelsman, L., Foote, J., Lovejoy, M., Wenzel, K., Sapareto, E., & Ruggiero, J. (1994). Initial reliability and validity of a new retrospective measure of child abuse and neglect. American Journal of Psychiatry, 151(8), 1132–1136.
- Bethell, C., Jones, J., Gombojav, N., Linkenbach, J., & Sege, R. (2019). Positive childhood experiences and adult mental and relational health in a statewide sample: Associations across adverse childhood experiences levels. JAMA pediatrics, 173(11), e193007-e193007.
- Brown, T. A. (2015). Confirmatory factor analysis for applied research (2nd ed.). The Guilford. Caruana, E. J., Roman, M., Hernández-Sánchez, J., & Solli, P. (2015). Longitudinal studies. Journal of thoracic disease, 7(11), E537.
- Chang, Y., Yoon, S., Maguire-Jack, K., & Lee, J. (2022). Family-, school-, and neighborhood-level predictors of resilience for adolescents with a history of maltreatment. Children, 10(1), 1.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
29 Ekim 2023
Gönderilme Tarihi
4 Mayıs 2023
Kabul Tarihi
9 Haziran 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Sayı: 68
APA
Bayar, Ö., & Doğan, T. (2023). ÇOCUKLUK DÖNEMİ KORUYUCU YAŞANTILAR ÖLÇEĞİ (ÇD-KYÖ): ÇOCUK İSTİSMARI VE İHMALİNDE KORUYUCU FAKTÖRLERİN ÖLÇÜLMESİ*. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Education Faculty, 68, 128-155. https://doi.org/10.21764/maeuefd.1292407