Evaluation of special education Turkish textbooks in an interdisciplinary context

Öz

This study examines interdisciplinary integration in Turkish language textbooks prepared for primary-level (grades 1–4) special education students in Turkey. The research was conducted using a quantitative content analysis design based on Klein’s (2010) classification of interdisciplinarity. The Special Education Turkish Textbooks 1 and 2, published by the Ministry of National Education, were coded under eight disciplinary categories: Mathematics, Science, Life Studies, Social Studies, Physical Education and Sports, Visual Arts, Music, and Other/Turkish. All content meeting the analysis criteria was examined using a full-count approach. A total of 580 analysis units and 893 disciplinary assignments were included. Inter-coder reliability was calculated for 117 units, and Cohen’s Kappa coefficient was found to be 0.88. The findings indicate that when formal Turkish codes are excluded, Life Studies represents the most frequently referenced content discipline, comprising 32.3% of total assignments, while Mathematics (0.4%) and Music (0%) are extremely limited or not represented at all. Actual interdisciplinary integration at the content level was identified in only 5.5% of the analysis units and occurred at a level approximately 3.6 times higher in narrative texts than in activities. Additionally, while Social Studies and Physical Education and Sports exhibited the highest integration rates, Life Studies, despite being the most frequently represented discipline, had the lowest integration rate. The findings show that although the Türkiye Yüzyılı Maarif Model adopts interdisciplinary integration as a fundamental curriculum principle, this principle is reflected in the Turkish textbooks prepared for students with moderate to severe intellectual disabilities and autism spectrum disorder in a limited and imbalanced manner. This study provides some of the first systematic evidence of the quantitative profile of interdisciplinary integration in special education textbooks and highlights the importance of empirically assessing the extent to which interdisciplinary principles adopted in curricula are reflected in instructional materials.

Anahtar Kelimeler

• Special Education
• Turkish Textbooks
• Interdisciplinary Teaching
• Turkish Century Education Model
• Turkish Century Education Model

Destekleyen Kurum

This study has not been supported by any institution, organization or fund.

Etik Beyan

This study did not require ethics committee approval, as it involved the content analysis of publicly available, previously published documents (textbooks issued by the Ministry of National Education) rather than data collection from human participants. The second coder participated as a research collaborator in the reliability verification process, not as a study subject.

Teşekkür

We thank our colleagues who contributed to this research process and the reviewers who provided constructive feedback during the evaluation phase.

Disiplinlerarası bağlamda özel eğitim Türkçe ders kitaplarının değerlendirilmesi

Öz

Bu çalışma, Türkiye'de ilkokul düzeyindeki (1–4. sınıf) özel eğitim öğrencileri için hazırlanan Türkçe ders kitaplarında disiplinlerarası bütünleştirmenin durumunu incelemektedir. Araştırma, Klein’ın (2010) disiplinlerarasılık sınıflandırmasına dayalı nicel içerik analizi deseni kullanılarak yürütülmüştür. Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan Özel Eğitim Türkçe 1 ve Türkçe 2 Ders Kitapları, Matematik, Fen Bilimleri, Hayat Bilgisi, Sosyal Bilgiler, Beden Eğitimi ve Spor, Görsel Sanatlar, Müzik ve Diğer/Türkçe olmak üzere sekiz disiplin kategorisi altında kodlanmıştır. Analiz ölçütlerini karşılayan tüm içerikler tam sayım yaklaşımıyla incelenmiştir. Araştırmada toplam 580 analiz birimi ve 893 disiplin ataması değerlendirilmiştir. Kodlayıcılar arası güvenirlik 117 analiz birimi üzerinden hesaplanmış ve Cohen’s Kappa katsayısı 0,88 olarak bulunmuştur. Bulgular, biçimsel Türkçe kodları analiz dışı bırakıldığında, Hayat Bilgisi disiplininin toplam atamaların %32,3’ünü oluşturarak en sık başvurulan içerik disiplini olduğunu; buna karşın Matematik (%0,4) ve Müzik (%0) disiplinlerinin son derece sınırlı düzeyde temsil edildiğini ya da hiç yer almadığını göstermektedir. İçerik düzeyinde gerçek anlamda disiplinlerarası bütünleştirme yalnızca analiz birimlerinin %5,5’inde belirlenmiş ve bu bütünleştirmenin anlatı metinlerinde etkinliklere göre yaklaşık 3,6 kat daha fazla olduğu saptanmıştır. Ayrıca, Sosyal Bilgiler ile Beden Eğitimi ve Spor disiplinleri en yüksek bütünleştirme oranlarına sahipken, en sık temsil edilen disiplin olmasına rağmen Hayat Bilgisi en düşük bütünleştirme oranını göstermiştir. Elde edilen bulgular, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli disiplinlerarası bütünleştirmeyi temel bir öğretim programı ilkesi olarak benimsemesine rağmen, bu ilkenin orta-ağır düzeyde zihinsel yetersizliği ve otizm spektrum bozukluğu bulunan öğrenciler için hazırlanan Türkçe ders kitaplarına sınırlı ve dengesiz bir biçimde yansıdığını ortaya koymaktadır. Bu çalışma, özel eğitim ders kitaplarındaki disiplinlerarası bütünleştirmenin nicel görünümüne ilişkin ilk sistematik kanıtlardan bazılarını sunmakta ve öğretim programlarında benimsenen disiplinlerarası ilkelerin öğretim materyallerine ne ölçüde yansıdığının ampirik olarak değerlendirilmesinin önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• özel eğitim
• Türkçe Ders Kitapları
• Disiplinlerarası Öğretim
• TÜRKİYE YÜZYILI MAARİF MODELİ

Destekleyen Kurum

Bu çalışma herhangi bir kurum, kuruluş ya da fon tarafından desteklenmemiştir.

Etik Beyan

Bu çalışma, insan katılımcılardan veri toplanmasını değil, kamuya açık, önceden yayımlanmış dokümanların [Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan ders kitapları] içerik analizini içerdiğinden etik kurul izni gerektirmemektedir. İkinci kodlayıcı, güvenirlik doğrulama sürecine bir araştırma ortağı olarak katılmış olup, bir çalışma öznesi olarak yer almamıştır.

Teşekkür

Bu araştırma sürecine katkıda bulunan meslektaşlarıma ve değerlendirme aşamasında yapıcı geri bildirimde bulunan hakemlerimize teşekkür ederim.

Kaynakça

1. Applebee, A. N., Adler, M., & Flihan, S. (2007). Interdisciplinary Curricula in Middle and High School Classrooms: Case Studies of Approaches to Curriculum and Instruction. American Educational Research Journal, 44(4), 1002–1039. https://doi.org/10.3102/0002831207308219
2. Beane, J.A. (1995). Curriculum Integration and The Disciplines of Knowledge. Phi Delta Kappan, 76, 616.
3. Beane, J.A. (1997). Curriculum Integration: Designing the Core of Democratic Education. Teachers College Press.
4. Boix Mansilla, V. (2005). Assessing Student Work at Disciplinary Crossroads. Change: The Magazine of Higher Learning, 37(1), 14–21. https://doi.org/10.3200/CHNG.37.1.14-21
5. Boix Mansilla, V., & Dawes Duraisingh, E. (2007). Targeted assessment of students' interdisciplinary work: An empirically grounded framework proposed. The Journal of Higher Education, 78(2), 215–237. https://doi.org/10.1080/00221546.2007.11780874
6. Browder, D. M., & Spooner, F. (2011). Teaching students with moderate and severe disabilities. The Guilford Press.
7. Çetinkaya, M. (2022). II. kademe özel eğitim Türkçe ders kitaplarındaki etkinliklerin değerlendirilmesi [Evaluation of activities in second-stage special education Turkish textbooks]. Uluslararası Temel Eğitim Çalışmaları Dergisi, 3(1), 9–24.
8. Cohen, E., Novis-Deutsch, N., Kashi, S., & Alexander, H. (2024). Interdisciplinary Teaching and Learning at the K-12 level in the Humanities, Arts, and Social Sciences: A Scoping Review. Educational Research Review, 44, 100617. https://doi.org/10.1016/j.edurev.2024.100617

9. Doğru, S., Cepdibi, S., & Yıldırım-Doğru, S. S. (2020). İşitme engelliler ilkokullarında kullanılan Türkçe kitaplarındaki etkinliklerin görsel okuryazarlık becerileri açısından incelenmesi [Examination of activities in Turkish textbooks used in primary schools for the hearing impaired in terms of visual literacy skills]. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 8(4), 1421–1435. https://doi.org/10.16916/aded.786995
10. Drake, S. M., & Burns, R. C. (2004). Meeting standards through integrated curriculum. Association for Supervision and Curriculum Development.
11. Finnish National Agency for Education. (2016). National core curriculum for basic education 2014. Finnish National Agency for Education.
12. Halinen, I. (2018). The new educational curriculum in Finland. In M. Matthes, L. Pulkkinen, C. Clouder, & B. Heys (Eds.), Improving the quality of childhood in Europe: Volume 7 (pp. 75–89). Alliance for Childhood European Network Foundation.
13. Hayes, A. F., & Krippendorff, K. (2007). Answering the Call for a Standard Reliability Measure for Coding Data. Communication Methods and Measures, 1(1), 77–89. https://doi.org/10.1080/19312450709336664
14. Hsieh, H. F., & Shannon, S. E. (2005). Three approaches to qualitative content analysis. Qualitative health research, 15(9), 1277–1288. https://doi.org/10.1177/1049732305276687
15. Hu, X. (2023). Powerful disciplinary boundary crossing: Bernsteinian explorations of the problem of knowledge in interdisciplinarity. The Curriculum Journal, 34(3), 472–486. https://doi.org/10.1002/curj.195
16. Jacobs, H. H. (1989). Interdisciplinary Curriculum: Design and Implementation. Alexandria, VA: Association for Supervision and Curriculum Development.
17. Kadirhan, Z., & Şat, M. (2025). A review of studies on the Türkiye Century Maarif Model. Temel Eğitim, 7(27), 84–105. https://dergipark.org.tr/tr/pub/temelegitim/article/1730094
18. Karasu Avcı, E., & Turan, S. (2025). 2024 Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programında disiplinlerarasılık. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 16(1), 1–30. https://doi.org/10.51460/baebd.1566959
19. Klein, J. T. (2010). A taxonomy of interdisciplinarity. In R. Frodeman, J. T. Klein, & C. Mitcham (Eds.), The Oxford handbook of interdisciplinarity (pp. 15–30). Oxford University Press.
20. Krippendorff, K. (2019). Content analysis: An introduction to its methodology (4th ed.). SAGE. https://doi.org/10.4135/9781071878781
21. Landis, J. R., & Koch, G. G. (1977). The measurement of observer agreement for categorical data. Biometrics, 33(1), 159–174. https://doi.org/10.2307/2529310
22. Lavonen, J. (2020). Curriculum and teacher education reforms in Finland that support the development of competences for the twenty-first century. In F. M. Reimers (Ed.), Audacious education purposes: How governments transform the goals of education systems (pp. 65–80). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-41882-3_3
23. Mayring, P. (2014). Qualitative content analysis: Theoretical foundation, basic procedures and software solution. Klagenfurt. https://nbn-resolving.org/urn:nbn:de:0168-ssoar-395173
24. McHugh, M. L. (2012). Interrater reliability: The kappa statistic. Biochemia Medica, 22(3), 276–282. https://doi.org/10.11613/BM.2012.031
25. Meyer, A., Rose, D. H., & Gordon, D. (2014). Universal design for learning: Theory and practice. CAST Professional Publishing.
26. Ministry of National Education [MoNE]. (2018). Özel eğitim Türkçe öğretim programı [Special education Turkish curriculum]. https://mufredat.meb.gov.tr/ProgramDetay.aspx?PID=960
27. Ministry of National Education [MoNE]. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli: Öğretim programları ortak metni [Türkiye Century Maarif Model: Common text of curriculum programs]. https://tymm.meb.gov.tr/upload/brosur/2024programortakmetinOnayli.pdf
28. Ministry of National Education [MoNE]. (2025). Özel eğitim ders kitapları portalı [Special education textbook portal]. https://orgm.meb.gov.tr/derskitaplari/
29. Ministry of National Education. (n.d.). Content framework. Türkiye Century Maarif Model (TCMM). https://tymm.meb.gov.tr/icerik-cercevesi
30. Neuendorf, K. A. (2017). The content analysis guidebook (2nd ed.). SAGE Publications.
31. Schreier, M. (2012). Qualitative content analysis in practice. SAGE Publications.
32. Sever, M. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'nin amacını anlamak [Understanding the aim of the Türkiye Century Maarif Model]. Eğitim Reformu Girişimi. https://egitimreformugirisimi.org/wp-content/uploads/2024/08/Turkiye-Yuzyili-Maarif-Modelinin-Amacini-Anlamak.pdf
33. TEDMEM. (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli taslak öğretim programları üzerine değerlendirmeler [Evaluations on the Türkiye Century Maarif Model draft curriculum programs]. Türk Eğitim Derneği. https://tedmem.org/storage/writes/May2024/jRig4W4mjT6skSOcRARS.pdf
34. Voogt, J., & Roblin, N. P. (2012). A comparative analysis of international frameworks for 21st century competences: Implications for national curriculum policies. Journal of Curriculum Studies, 44(3), 299–321. https://doi.org/10.1080/00220272.2012.668938