Okul Öncesi Öğretmen Adaylarının Üniversiteye Uyum Düzeylerinin Yordayıcıları Olarak Yaşam Doyumu ve Genel Öz-Yeterlik

Öz

Bu çalışmanın amacı okul öncesi eğitimi öğretmen adaylarının üniversiteye uyum düzeylerini belirlemek ve yaşam doyumları ile genel öz yeterlikleri arasındaki ilişkiyi ortaya koyabilmektir. Bu amaçla 2013-2014 eğitim öğretim yılında, üç farklı üniversitenin okul öncesi eğitimi öğretmenliği anabilim dalında öğrenim gören öğretmen adaylarından veriler toplanmıştır. Verilerin elde edildiği üniversiteler, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi ve Denizli Pamukkale Üniversiteleridir. Çalışmada öğrencilerin üniversiteye uyum düzeyleri, Akbalık tarafından geliştirilen “Üniversiteye Uyum Ölçeği” ile belirlenmeye çalışılmıştır. Ayrıca yaşam doyum düzeyini belirlemek için Diener, Emmons, Larsen ve Griffin tarafından geliştirilen, Köker ve Yetim tarafından Türkçeye uyarlanan Yaşam Doyumu Ölçeği kullanılmıştır. Bununla birlikte Jarrusselam ve Shwarzer tarafından geliştirilip, Yeşilay tarafından Türkçeye uyarlanan Genel Öz yeterlik Ölçeği veri toplamada kullanılan bir diğer araç olmuştur. Araştırmada genel tarama modellerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışma grubunda yer alan okul öncesi eğitimi öğretmen adaylarının; yaşam doyumu, öz yeterlikleri ve üniversiteye uyumları çeşitli değişkenlere göre analiz edilerek aralarındaki ilişkiye bakılmıştır. 

Anahtar Kelimeler

• Okul öncesi öğretmen adayları,üniversiteye uyum,öz yeterlik

Life Satisfaction and General Self-Efficacy as Pre-Service Preschool Teachers’ Level of Adaptation to University

Abstract

The purpose of the present study is to determine the extent to which pre-service pre-school teachers adapt to university and elicit the relationship between their life satisfaction and general self-efficacy. For this purpose, the data were collected from pre-service pre-school teachers attending three different universities in 2013-2014 academic years. These universities are Afyon Kocatepe University, Burdur Mehmet Akif Ersoy University and Denizli Pamukkale University. The participants’ adaptation level was determined with “University Adaptation Scale” developed by Akbalık. Moreover, to determine their life satisfaction level, Life Satisfaction Scale developed by Diener, Emmons, Larsen and Griffin and adapted to Turkish by Köker and Yetim was used. In addition to these, another data collection instrument of the study is General Self-efficacy Scale developed by Jarrusselam and Shwarzer and adapted to Turkish by Yeşilay. The study employed one of the general survey models, relational survey model. The participants’ life satisfaction, self-efficacy and adaptation to university are analyzed according to some variables and relationships between them are investigated.

Keywords

• Pre-service Preschool teachers’,adaptation to university,self-efficacy

Kaynakça

1. Akbalık, G. (1997). Bilgilendirme ve grupla psikolojik danışmanın üniversite öğrencilerinin üniversiteye uyumlarına etkisi. Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
2. Aktaş, Y. (1997). Üniversite öğrencilerinin uyum düzeylerinin incelenmesi: uzunlamasına bir çalışma, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13, 107-110.
3. Alaçam, N., & Olgan, R. (2017). Pre-service early childhood teachers’ self-efficacy beliefs towards parent involvement. Teaching Education, 1-14.
4. Aladağ-Bayrak, Ö. ve Bülbül, T. (2013). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin yükseköğretim yaşamına uyum düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 3 (2), 6-20.
5. Altunay, A. (2010). Hemşirelik öğrencilerinin üniversiteye uyumunda problem çözmeye dayalı psikoeğitim programının etkinliğinin değerlendirilmesi. Doktora Tezi. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
6. Ata, S. (2016). Examination of the relationship between attachment dimensions and teaching profession attitudes of preschool pre-service teachers in Turkey. Journal of Education and Training Studies, 4(12), 100-107.
7. Aydıner, B.B. (2011). Üniversite öğrencilerinin yaşam amaçlarının alt boyutlarının, genel öz yeterlik, yaşam doyumu ve çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Sakarya.
8. Ayhan, F. (2005). Ege Üniversitesi öğrencilerinin üniversiteye uyum düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.

9. Aypay, A. (2010). Genel öz yeterlik ölçeğinin (GÖYÖ) Türkçeye uyarlama çalışması. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. Ağustos. 11(2), 113–131.
10. Azizli, N., Atkinson, B. E., Baughman, H. M., & Giammarco, E. A. (2015). Relationships between general self-efficacy, planning for the future, and life satisfaction. Personality and Individual Differences, 82, 58-60.
11. Baker, R.W. & Siryk, B. (1984). Measuring adjustment to college. Journal of Counseling Psychology, 31(2): 179-189.
12. Bandura, A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Review, 84(2), 191-215.
13. Bandura, A. (1994). Self-efficacy. In V. S. Ramachaudran (Ed.), Encyclopedia of human behavior (Vol. 4, pp. 71-81). New York: Academic Press. (Reprinted in H. Friedman [Ed.], Encyclopedia of mental health. San Diego: Academic Press, 1998).
14. Bandura, A. (2004). Health promotion by social cognitive means. Health Education & Behavior, 31, 143-164.
15. Braxton, J., Bray, N. & Berger, J. (2000). Faculty teaching skills and their influence on the college student departure process. Journal of College Student Development, 41, 215-227.
16. Bülbül, T. ve Acar-Güvendir, M. (2014). Üniversite birinci sınıf öğrencilerinin yükseköğretim yaşamına uyum düzeylerinin incelenmesi [A research study on freshman students’ higher education integration levels]. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi - Journal of Educational Sciences Research, 4 (1), 397-418. http://ebad-jesr.com/
17. Chow, H. P. (2005). Life satisfaction among university students in a Canadian prairie city: a multivariate analysis. Social Indicators Research, 70, 139–150.
18. Çalışandemir, F. & Tagay, Ö., (2015). Multidimensional perfectionism and humor styles the predictors of life satisfaction, Procedia - Social and Behavioral Sciences, 174: 939–945. doi:10.1016/j.sbspro.2015.01.715 http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1877042815007673
19. Diener, E. (1984). Subjective well-being. PsychologicalBulletin, 95(3), 542-575.
20. Diener, E., Emmons, R. A., Larsen, R. J. & Griffin, S. (1985), The satisfaction with life scale, Journal of PersonalityAssessment, 49, 71–75.
21. Dyson, R. & Renk, K. (2006). Freshmen adaptation to university life: depressive symptoms, stress, and coping. Journal of Clinical Psychology, 62(10), 1231–1244. Wiley Periodicals, Inc. Published online in Wiley Inter Science (www.interscience.wiley.com). DOI: 10.1002/jclp.20295
22. Fındıklı, E.B. (2013). Okul yöneticilerinin mizah tarzları ile yaşam doyumları arasındaki ilişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
23. Gan, Y., Zheng, W. & Wen, Y. (2014). The sequential model of future-oriented coping and adjustment to university life: the role of attitudes as further evidence. Psychol Rec. 64, 13–20. DOI 10.1007/s40732-014-0024-0
24. Garg, R., Levin, E., & Tremblay, L. (2016). Emotional intelligence: impact on post-secondary academic achievement. Social Psychology of Education, 19(3), 627-642.
25. Gündoğar, D., Gül Sallan, S., Uskun, E., Demirci, S. & Keçeci, D. (2007). Üniversite öğrencilerinde yaşam doyumunu yordayan etkenlerin incelenmesi. Klinik Psikiyatri, 10, 14-27.
26. Kabasakal, Z. ve Uz-Baş, A. (2013). Öğretmen adaylarında yaşam doyumunun yordayıcısı olarak problem çözme becerileri. Journal of Research in Education and Teaching, 2(1), 3:27-35.
27. Kapıkıran, Ş. (2013). Loneliness and life satisfaction in Turkish early adolescents: the mediating role of self-esteem and social support, Soc Indic Res, 111:617–632.
28. Karahan, T. F., Sardoğan, M. E., Özkamalı, E. & Dicle, A. N. (2005). Üniversite öğrencilerinin üniversite yaşamına uyum düzeylerinin denetim odağı ve atılganlık düzeyleri açısından incelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 18, 6-15.
29. Kennett, D. J., Reed, M. J. & Stuart, A. S., (2013). The impact of reasons for attending university on academic resourcefulness and adjustment. Active Learning in Higher Education. 14(2), 123–133. sagepub.co.uk/journalsPermissions.nav DOI: 10.1177/1469787413481130 alh.sagepub.com
30. Lauermann, F., & König, J. (2016). Teachers’ professional competence and well-being: Understanding the links between general pedagogical knowledge, self-eficacy, and burnout. Learning and Instruction, 45, 9-19.
31. Lee W.S. (2005). Encyclopedia of School Psychology, Sage Publication: Portland, USA.
32. Lemon, N., & Garvis, S. (2016). Pre-service teacher self-efficacy in digital technology. Teachers and Teaching, 22(3), 387-408.
33. Mercan, Ç. S. ve Yıldız, S. A. (2011). Eğitim fakültesi birinci sınıf öğrencilerinin üniversiteye uyum düzeylerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi. 16 (2), 135-154.
34. McGeown, S. P., Putwain, D., Simpson, E. G., Boffey, E., Markham, J., & Vince, A. (2014). Predictors of adolescents' academic motivation: Personality, self-efficacy and adolescents' characteristics. Learning and Individual Differences, 32, 278-286.
35. Özkan, S. & Yılmaz, E. (2010). Üniversite öğrencilerinin üniversite yaşamına uyum durumları (Bandırma Örneği). Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 5 (13), 153-171.
36. Öztemel, K. (2010). Teknik Eğitim Fakültesi öğrencilerinin uyum düzeylerinin incelenmesi. Gazi Üniversitesi Politeknik Dergisi, 13(4), 319-325. http://www.politeknik.gazi.edu.tr/index.php/PLT/article/view/78/76
37. Pascarella, E. T. & Terenzini, P. T. (1980). Predicting freshman persistence and voluntary dropout decisions from a theoretical model. Journal of Higher Education, 51 (1), 60-75.
38. Pascarella, E. T., Smart, J. & Ethington, C. (1986). Long-term persistence of two-year college students. Research in Higher Education, 24, 47-71.
39. Pascarella, E. T. & Terenzini, P. T. (2005). How college affects students: Findings and insights from twenty years of research. San Francisco: Jossey-Bass.
40. Rendon, L. (1994). Validating culturally diverse students: Toward a new model of learning and student development. Innovative Higher Education, 19 (1), 33-51.
41. Sağınç, N. (2011). Üniversite yaşamına uyum sürecine etki eden faktörler ve birbirleri ile ilişkileri. (Yüksek Lisans Tezi). Uludağ Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Bursa.
42. Santrock, J. W. (2014). Ergenlik, adolecence. (Ondördüncü Basım). (Çev.Ed. Siyez, D. M.). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık. (Özgün çalışma, 2010).
43. Scherbaum, C. A., Cohen-Charash, Y. & Kern, M. J. (2006). Measuring general self-efficacy a comparison of three measures using item response theory. Educational and Psychological Measurement. December 66(6), 1047-1063 Sage Publications 10.1177/0013164406288171 http://epm.sagepub.com hosted at http://online.sagepub.com
44. Schunk, D. H. (1991). Self-efficacy and academic motivation. Educational Psychologist, 26(3-4), 207-231.
45. Schwarzer, R., & Hallum, S. (2008). Perceived teacher self‐efficacy as a predictor of job stress and burnout: Mediation analyses. Applied Psychology, 57(s1), 152-171.
46. Sevinç, S. (2010). Mersin Üniversitesi birinci sınıf öğrencilerinin akademik, sosyal, kişisel ve kurumsal uyumlarını olumsuz etkileyen faktörlerin incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Mersin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mersin.
47. Skaalvik, E. M., & Skaalvik, S. (2016). Teacher stress and teacher self-efficacy as predictors of engagement, emotional exhaustion, and motivation to leave the teaching profession. Creative Education, 7(13), 1785.
48. Smith, J. P. & Naylor, R. A. (2001). Dropping out of university: A statistical analysis of the probability of withdrawal for UK university students. Journal of Royal Statistical Society Series A, 164 (2), 299-332
49. Sun Selışık, Z. E. (2009). College adjustment: A study on English prep school students studying in Northern Cyprus. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Orta Doğu Teknik Üniversitesi Sosyal Enstitüsü, Ankara.
50. Sürücü, M. ve Bacanlı, F. (2010). Üniversiteye uyumun psikolojik dayanıklılık ve demografik değişkenlere göre incelenmesi. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30(2), 375-396.
51. Tagay, Ö. (2010). Üniversite öğrencilerinin temas engellerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi [Studying of the gestalt contact disturbances of university students according to some variables]. Journal of Mehmet Akif Ersoy University Education Faculty, 10(9), 71-86.
52. Tagay, O., Karatas, Z., Bayar, O., & Savi-Cakar, F. (2016). Global Journal of Counseling and Guidance in Schools: Current Perspectives.
53. Tinto, V. (1975). Dropout from higher education: A theoretical synthesis of recent research. Review of Educational Research, 45, 89-125.
54. Tinto, V. (1997). Colleges as communities: Exploring the educational character of student persistence. Journal of Higher Education, 68 (6), 599-623.
55. Tuna, M. E. (2003). Cross-cultural differences in coping strategies as a predictor of university adjustment of Turkish and U.S students. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Orta Doğu Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
56. Yıldırım, F. ve İlhan, İ. Ö. (2010). Genel öz-yeterlik ölçeği Türkçe formunun geçerlilik ve güvenilirlik çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi. 21(4):301-8.
57. Yu, X., Wang, P., Zhai, X., Dai, H., & Yang, Q. (2015). The effect of work stress on job burnout among teachers: The mediating role of self-efficacy. Social Indicators Research, 122(3), 701-708.
58. Zhang, L. (2005). Prediction of Chinese life satisfaction: contribution of collective self-esteem. International Journal of Psychology, 40(3): 189–200.
59. http://www.tdk.gov.tr/ (Erişim Tarihi: 03.06.2015).