Araştırma Makalesi

YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ

Cilt: 18 Sayı: 52 30 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ

Öz

Teknolojinin hızlı ilerlemesi ve geniş kitleler tarafından kolayca benimsenmesi bireysel ve toplumsal boyutta uzun süredir devam eden alışkanlıkları ve iş yapma biçimlerini altüst etmektedir. Yeni iletişim teknolojileri yalnızca yaşam tarzları ve iletişim pratiklerini değil aynı zamanda dünyayı algılama ve düşünme biçimlerini de değiştirmektedir. Bireyler yeni medya aracılığıyla merkeziyetçi iletişim sistemlerinin sunduğu pasif izleyici konumundan kurtularak aktif katılımcı konumuna geçmekte, zaman ve mekân kısıtlamasını aşarak bireysel fikir ve düşüncelerini özgürce ifade edebilme imkânı yakalamaktadır. Kullanıcılar kendilerini ilgilendiren konularda kamuoyu oluşturma, toplumsal hareketlere ses verme ve çoğulcu demokrasinin inşa edilmesine dolaylı yollardan katılma olanağına sahip olabilmektedir. Çalışmada, yeni medyanın yaygın olarak kullanılmasının basın özgürlüğünü nasıl ve ne yönde etkilediğini ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu amaçla, yeni medyanın kullanımıyla ilgili Wearesocial, Archive, Statista ve diğer dijital platformlardan elde edilen istatistiksel veriler bağımsız değişken; Sınır Tanımayan Gazeteciler ve Freedom House’in 2002 yılından beri yayınlamakta olduğu basın özgürlüğü endeksi raporları bağımlı değişken olarak belirlenmiştir. Araştırmanın amacı doğrultusunda ilgili kavram ve kuramrla yer verildikten sonra söz konusu değişkenler arasında anlamlı bir ilişkinin olup olmadığı ve hangi yönde olduğu karşılaştırmalı yöntemle analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, dünyada yeni medyanın kullanım oranlarının yükselmesine bağlı olarak basın özgürlüğü endeksinin gerilemekte olduğu ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler

Yeni Medya, Basın Özgürlüğü, Freedom House, Sınır Tanımayan Gazeteciler

Destekleyen Kurum

Araştırmanın gerçekleştirilmesinde her hangi bir kurum yada kişiden destek alınmamıştır.

Etik Beyan

Makale, Etik Kurul Belgesi gerektirmemektedir.

Kaynakça

  1. Akkurt, A. (2014). Basın özgürlüğünün kapsamı ve sınırları. İstanbul: Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
  2. Akyüz, S. (2021). Koronavirüs komplo teorileri: Dezenformasyon ve politik kimliklerin komplocu düşünüşe etkisi. İletişim ve Medya Alanında Uluslar Arası Araştırmalar II, (ed.: Emine Nilüfer Pembecioğlu), 57-86, Konya: Eğitim Yayınevi.
  3. Aybudak, U. (2022). Siyasette hakikatin süblimleşmesi: Post-truth üzerine bir tartışma. Konya: NEÜ Yayınları.
  4. Aydın, K. - Hanağası, U.B. (2017). Sosyoloji ve siyasal araştırmalarda karşılaştırmalı yöntem. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 33 (1), 57-86.
  5. Aydoğan, F. (2010). İkinci medya çağında internet. İstanbul: Alfa Yayınları.
  6. Aydoğan, F. (2018). Yeni medya kuramları. İstanbul: Beta Yayınları.
  7. Baykan, M. (2011). Avrupa insan hakları mahkemesi kararlarında basın özgürlüğü. Ankara: Adalet Yayınevi.
  8. Bozkurt, G. (2023). Port-truth çağında haber medyasına güvenin yeniden sorgulanması üzerine bir inceleme: “Joe Biden boşlukla konuştu”. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 63 (1), 56-70.
  9. Bradshaw, S. Howard, P.N. (2018). The global organization of docial media disinformation campaigns. Journal of International Affairs, 71 (15), 23-32.
  10. Castells, M. (2009). The rise of the network society. New Jersey: Wiley-Blackwell.

Kaynak Göster

APA
Begtimur, M. E. (2025). YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 18(52), 2382-2404. https://doi.org/10.12981/mahder.1607570
AMA
1.Begtimur ME. YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ. Motif Akademi. 2025;18(52):2382-2404. doi:10.12981/mahder.1607570
Chicago
Begtimur, Mehmet Emin. 2025. “YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 18 (52): 2382-2404. https://doi.org/10.12981/mahder.1607570.
EndNote
Begtimur ME (01 Aralık 2025) YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 18 52 2382–2404.
IEEE
[1]M. E. Begtimur, “YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ”, Motif Akademi, c. 18, sy 52, ss. 2382–2404, Ara. 2025, doi: 10.12981/mahder.1607570.
ISNAD
Begtimur, Mehmet Emin. “YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 18/52 (01 Aralık 2025): 2382-2404. https://doi.org/10.12981/mahder.1607570.
JAMA
1.Begtimur ME. YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ. Motif Akademi. 2025;18:2382–2404.
MLA
Begtimur, Mehmet Emin. “YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, c. 18, sy 52, Aralık 2025, ss. 2382-04, doi:10.12981/mahder.1607570.
Vancouver
1.Mehmet Emin Begtimur. YENİ MEDYANIN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE ETKİSİ: SINIR TANIMAYAN GAZETECİLER(RSF) VE FREEDOM HOUSE BASIN ÖRGÜRLÜĞÜ ENDEKSİNİN YENİ MEDYANIN KULLANIMINA İLİŞKİN VERİLER ÜZERİNDEN İNCELENMESİ. Motif Akademi. 01 Aralık 2025;18(52):2382-404. doi:10.12981/mahder.1607570