MEHMET GÜRSOY’UN ÇİNİ SANATINDA RENK
Öz
Mehmet Gürsoy, günümüzde İznik Çinisi dendiğinde ilk akla gelen isimdir. Çalışmalarını halen İznik Çini Şirketi adı altında kurulan atölyesinde başarılı bir şekilde sürdürmektedir. Günümüz çini sanatında renk ve altyapının 16. yüzyıldaki en parlak döneminden çok uzaklaştığını üzülerek belirtmektedir. O dönemin renklerini elde etme arayışına koyulur ve hala bu arayış devam etmektedir. Bu çalışmanın amacı, 2014 ve 2024 yıllarında Mehmet GÜRSOY çinilerinde yapılan renk ölçümleri ile sanatçının çinilerindeki renklerin değişimini karşılaştırmaktır. Çalışma sonucunda renklerin kırmızı ve zümrüt yeşili dışında L değerlerinin yükseldiği, renklerin biraz açıldığı görülmüştür. Çininin en parlak dönemi olan 16. Yüzyılda en önemli renklerden biri mercan kırmızısıdır. Ancak sonraki yüzyıllarda mercan kırmızısı güzelliğinde kırmızılar elde edilememiştir. Mehmet Gürsoy’un 2014 yılında yapılan renk ölçümlerinde 16. yüzyıl çinilerindeki mercan kırmızısına çok yaklaştığı görülmüştür. Gürsoy’un on yıllık aralıkta kırmızı renklerinin ortalamalarına bakıldığında birbirine yakın oluştuğu, L değeri çok az azalmış, yani kırmızı renk çok az bir değerde koyulaşmış, a değerlerinin on yıllık süreçte değişmediği görülmektedir. Kırmızı rengin parlaklığını gösteren chroma değeri ve renk tonunu belirleyen hue açı değeri yükselmiştir.
Anahtar Kelimeler
Çini, Mehmet Gürsoy Çinileri, Renk, Renkölçer, Hunter Lab Yöntemi
THE COLOUR IN THE TILES ART OF MEHMET GURSOY
Öz
When one thinks of İznik Tile nowadays, Mehmet Gürsoy is the foremost individual that comes to mind. He persistently operates effectively in his workshop, founded under the designation İznik Tile Company. Gürsoy sadly observes that modern tile artistry has significantly diverged from the peak of the 16th century regarding hues and textures. He has so initiated a pursuit to replicate the hues of that period, a pursuit that persists to the present. This research intends to evaluate alterations in color of Gürsoy's tiles by examining color metrics collected between 2014 and 2024. The study's findings indicated that, with the exception of red and emerald green, the L values of the colors rose, resulting in a marginal lightening of the hues. Coral red was a crucial hue throughout the 16th century, the zenith of tile artistry. Nevertheless, the next centuries witnessed a failure to replicate reds as exquisite as coral red. Color assessments conducted in 2014 on Mehmet Gürsoy's artworks revealed a striking similarity to the coral red utilized in 16th-century tiles. An analysis of Gürsoy's average red hues over a decade demonstrates that they are relatively similar. The L value has diminished little, indicating a modest darkening of the red hue, but the a values have stayed constant. The chroma value, reflecting the intensity of the red hue, and the hue angle value, which defines the color tone, have both risen.
Anahtar Kelimeler
Tile, Tiles of Mehmet Gürsoy, Color, Colorimeter, Hunter Lab Technique