DADALOĞLU’NUN ŞİİRLERİNE EKOELEŞTİREL BİR YAKLAŞIM
Öz
Edebi metinleri insan
merkezli değil de doğa merkezli bir incelemeye tabi tutan ekoeleştirel kuram,
Avrupa’da 1990’lardan sonra popüler olmaya başlamış olsa da Türkiye’de yeni
yeni tanınmaya başlayan bir kuramdır. İnsanla doğayı birbirinden ayrı gören ve
insanı doğayı istediği gibi sömürmeye yetkili bir üst varlık olarak gören
kapitalist sisteme tepki gösteren ve insanla doğanın iç içe olduğunu savunan
ekoleştirel kuram, insan doğa ilişkilerinin edebi ürünlere yansımasının
kaçınılmaz olduğunu savunmaktadır. Bu alanda ülkemizde son zamanlarda özellikle
Yeni Türk Edebiyatı alanında yer alan roman, hikâye şiir gibi edebi türler
incelenmeye başlanmıştır. Ancak halk edebiyatı alanında bu tür incelemeler
neredeyse yok denecek kadar azdır. Bu çalışmada Avşar Yörük Türkmenlerinin gür
sesi, Türk âşıklık geleneğinin köşe taşlarından birisi olan Dadaloğlu’nun
şiirlerinde yer alan doğa ile ilgili unsurlar ve Dadaloğlu’nun doğaya bakış
açısı ekoeleştirel bir açıdan ele alınarak incelenmeye çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Dadaloğlu,ekoeleştiri,insan doğa ilişkisi,halk bilimi,Türkiye
Kaynakça
- ALPTEKİN, Ali Berat ve SAKAOĞLU, Saim (2006). Türk Saz Şiiri Antolojisi (14-21. Yüzyıllar). Ankara: Akçağ Yayınları.
- AVUKLU, Meral (2013). “Sabahattin Ali’nin “Bir Orman Hikâyesi” Adlı Hikâyesine Ekoeleştirel Bir Bakış”. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 51, 203-210.
- BAYRAKTAR, Betül (2015). “Birey-Doğa İlişkisi Temelinde Kendisi Ol(ama)ma: Mustafa Kutlu Öykülerini Ekoeleştirel Okumak”. Turkish Studies, 10/12, 137-154.
- BOOKCIN, Murray (2017). Modern Kriz. (Çev.: Abdullah Yılmaz), İstanbul: Sümer Yayınları.
- BUDAN, Cem Yılmaz (2017). “Çevreci Eleştiri Bağlamında Yaşar Kemal’in Kuşlar da Gitti Romanı Üzerine Bir Değerlendirme”. Bartın Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 2/1, 3-20.
