Araştırma Makalesi

SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

Cilt: 12 Sayı: 27 20 Eylül 2019
PDF İndir
EN TR

SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

Öz

Anadolu halk kültüründe suyun kutsallığı pek çok efsaneye kaynaklık etmiştir. Milletlerin kültür özellikleri ise efsanelerde gizlidir. Halk dini ve halk inanışlarının yansıtıldığı türlerin başında gelen efsaneler, kuşaklar arası kültür aktarımını sağlayan, geçmişten günümüze bağlantı kuran, kültürel yapının anlaşılmasına katkıda bulunan edebî yaratmalardır. Efsaneler, toplumun geleneklerini, inançlarını, korkularını, umutlarını, çaresizliklerini nitelendirmede; halk kültürünün temellerini araştırmada oldukça önemli belgelerdir. Efsanelerde, çeşitli olağanüstü varlıkların yer aldığı da bilinen bir durumdur. Sözlü kültür ürünleri içinde; cin, ruh, peri, karabasan, dev, sarıkız, karaura ve albastı gibi varlıklar etrafında oluşan efsaneler bulunmaktadır. Cinleri konu edinen efsaneler ise sözlü kültür ürünlerinde sıkça yer almaktadır. Bu makalede kaynak kişilerle yapılan görüşmeler neticesinde elde edilen üç efsaneden yola çıkılarak cinlerin su kültü ile ilişkisi üzerinde durulmuş ve insanların kendi toplumsal dünyalarında cin ve su ilişkisini nasıl kurdukları/kurguladıkları, oluşturdukları ele alınarak konuya ilişkin bireysel perspektif veya algılar ortaya konulmuş ve yorumlanmaya çalışılmıştır. Araştırmanın deseni “olgu bilim” biçiminde düzenlenmiş; çalışmanın verileri, nitel araştırma yöntemi ile elde edilmiştir. Saha araştırması neticesinde elde edilen veriler “içerik analizi” tekniği ile incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Halkbilim,sözlü kültür,efsane,cin,su kültü,halk inancı

Kaynakça

  1. AKMAN, Eyüp (2002). “Türk ve Dünya Kültüründeki Su Kültü Üzerine Düşünceler”. Kastamonu Eğitim Dergisi, 2002, 10 (1), 1-10.
  2. AYDOĞAN, Emine (2006). Anadolu Sahası Türk Halk Hikâyelerinde Mitolojik Unsurlar, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. BAYAT, Fuzuli (2016). Türk Mitolojik Sistemi (Kutsal Dişi-Mitolojik Ana, Umay Paradigmasında İlkel Mitolojik Kategoriler- İyeler ve Demonoloji). 3. Baskı. 2 Cilt. İstanbul: Ötüken Neşriyat.
  3. BORATAV, Pertev Naili (1984). Köroğlu Destanı. İstanbul: Adam Yayıncılık.
  4. BORATAV, Pertev Naili (2003). 100 Soruda Türk Folkloru (İnanışlar, Töre ve Törenler, Oyunlar). İstanbul: Mas Matbaacılık A.Ş.
  5. ÇALIŞKAN, Şerife Seher 2015. “Türklerde Hıdrellez İnancı: Makedonya Örneği”. International Journal of Science Culture and Sport (IntJSCS) 3 (2015): 380-392.
  6. ÇETİN, Yıldız (2017). Kazan Tatar Türklerinin Mitolojisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. ÇOBANOĞLU, Özkul (2003). Türk Halk Kültüründe Memoratlar ve Halk İnançları. Ankara: Akçağ Yayınevi.
  7. DUVARCI, Ayşe (2005). “Türklerde Tabiat Üstü Varlıklar ve Bunlarla İlgili Kabuller, İnanmalar, Uygulamalar”. Bilig, 2005, Kış/32, 125-144.
  8. DUYMAZ, Ali (2001). Kerem ile Aslı Hikâyesi Üzerinde Mukayeseli Bir Araştırma. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
  9. ERGİN, Muharrem (2004). Dede Korkut Kitabı. 5. Baskı. 2 Cilt. Ankara: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türk Dil Kurumu Yayınları.
  10. ERGUN, Metin - İbrahimov, Gaynislâm (1996). Başkurt Halk Destanı Ural Batır. Ankara: Türksoy Yayınları.

Kaynak Göster

APA
Gündüz Alptürker, İ. (2019). SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 12(27), 672-689. https://doi.org/10.12981/mahder.597770
AMA
1.Gündüz Alptürker İ. SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Motif Akademi. 2019;12(27):672-689. doi:10.12981/mahder.597770
Chicago
Gündüz Alptürker, İmran. 2019. “SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 12 (27): 672-89. https://doi.org/10.12981/mahder.597770.
EndNote
Gündüz Alptürker İ (01 Eylül 2019) SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 12 27 672–689.
IEEE
[1]İ. Gündüz Alptürker, “SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA”, Motif Akademi, c. 12, sy 27, ss. 672–689, Eyl. 2019, doi: 10.12981/mahder.597770.
ISNAD
Gündüz Alptürker, İmran. “SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 12/27 (01 Eylül 2019): 672-689. https://doi.org/10.12981/mahder.597770.
JAMA
1.Gündüz Alptürker İ. SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Motif Akademi. 2019;12:672–689.
MLA
Gündüz Alptürker, İmran. “SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, c. 12, sy 27, Eylül 2019, ss. 672-89, doi:10.12981/mahder.597770.
Vancouver
1.İmran Gündüz Alptürker. SUDAN GEÇMEYE İZİNLİ OLMA/OLMAMA ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA. Motif Akademi. 01 Eylül 2019;12(27):672-89. doi:10.12981/mahder.597770