Araştırma Makalesi

TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM

Cilt: 14 Sayı: 34 10 Haziran 2021
PDF İndir
EN TR

TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM

Öz

Evrimsel psikoloji; hayatta kalma, ortama uyum sağlama ve tüm psikolojik olguları anlamaya yönelik temel bir çatı oluşturan bir bilim dalı olarak karşımıza çıkmaktadır. Şiddet davranışı evrimsel psikolojik bakış açısıyla açıklandığında, insanların hayatta kalma ve ortama uyum sağlamalarında rol oynadığı düşünülmektedir. Bunun yanı sıra, şiddet davranışı zaman içerisinde kültürün etkisiyle farklılaşmış ve hayatta kalma mekanizması olmanın dışına çıkmaya başlamıştır. Erkeklerde ve kadınlarda şiddet davranışı, toplu şiddet, öz kıyım, cinayet, tecavüz gibi şiddet davranışlarının evrimsel psikoloji çerçevesinde tartışılması ve açıklanması şiddet davranışı kabul edilebilir kılmamakla birlikte, bu davranışlara ait dinamiklerin daha iyi anlaşılması açısından önem taşımaktadır. Şiddet olgusunun evrimsel bakış açısından ele alınması, şiddetin ilkel nedenlerine dair açıklamalar sunmaktadır. Günümüzde şiddeti sadece bu bakış açısıyla açıklamak mümkün olmamakla birlikte sosyolojik, biyolojik ve psikolojik açıklamalar da göz ardı edilmemelidir.

Anahtar Kelimeler

evrim, adaptasyon, şiddet, eş şiddeti, saldırganlık

Kaynakça

  1. Aubin, H. J. - Berlin, I. - Kornreich, C. (2013). The evolutionary puzzle of suicide. International Journal of Environmental Research and Public Health, 10(12), 6873-6886.
  2. Bowles, S. (2008). Conflict: Altruism's Midwife. Nature, 456, 326-327.
  3. Buss, D. M. - Gomes, M. - Higgins, D. S. - Lauterbach, K. (1987). Tactics of manipulation. Journal of Personality and Social Psychology, 52(6), 1219-1229.
  4. Buss, D. M. - Duntley, J. D. (2005). The plausibility of adaptations for homicide. The Innate Mind: Structure And Contents, ABD: Oxford University Press.
  5. Buss, D. M. - Duntley, J. D. (2011). The evolution of intimate partner violence. Aggression and Violent Behavior, 16(5), 411-419.
  6. Buss, D. (2018). The evolution of love in humans. The New Psychology of Love, (Eds.: R. Sternberg ve K. Sternberg), 42-63, Cambridge: Cambridge University Press.
  7. Bufill E. - Blesa R. – Augustí, J. (2013). Alzheimer's disease: an evolutionary approach. Journal of Anthropolgy Sciences, 91, 135-157.
  8. Bouchard Jr, T. (2014). Genes, evolution and intelligence. Behavior Genetics, 44. 10.1007/s10519-014-9646-x. Choi, J. K. - Bowles, S. (2007). The coevolution of parochial altruism and war. Science, 318, 636-640. Cosmides, L. - Tooby, J. (2000). Evolutionary psychology and the emotions. Handbook Of Emotions, (Eds.: M. Lewis - J. M. Haviland-Jones), 2nd ed., 91-115, New York: Guilford Press.
  9. Crawford, C. B. - Anderson, J. (1989). Sociobiology: An environmentalist discipline?. American Psychologist, 44, 1449-1459.
  10. Davis, J. A. - Gallup, G. G. Jr. (2006). Preeclampsia and other pregnancy complications as an adaptive response to unfamiliar semen. Female Infidelity And Paternal Uncertainty, New York: Cambridge University Press.

Kaynak Göster

APA
Ceylan, M. (2021). TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 14(34), 779-791. https://doi.org/10.12981/mahder.867463
AMA
1.Ceylan M. TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM. Motif Akademi. 2021;14(34):779-791. doi:10.12981/mahder.867463
Chicago
Ceylan, Melike. 2021. “TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 14 (34): 779-91. https://doi.org/10.12981/mahder.867463.
EndNote
Ceylan M (01 Haziran 2021) TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 14 34 779–791.
IEEE
[1]M. Ceylan, “TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM”, Motif Akademi, c. 14, sy 34, ss. 779–791, Haz. 2021, doi: 10.12981/mahder.867463.
ISNAD
Ceylan, Melike. “TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 14/34 (01 Haziran 2021): 779-791. https://doi.org/10.12981/mahder.867463.
JAMA
1.Ceylan M. TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM. Motif Akademi. 2021;14:779–791.
MLA
Ceylan, Melike. “TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, c. 14, sy 34, Haziran 2021, ss. 779-91, doi:10.12981/mahder.867463.
Vancouver
1.Melike Ceylan. TOPLUMDA GÖRÜLEN ŞİDDET DAVRANIŞINA EVRİMSEL YAKLAŞIM. Motif Akademi. 01 Haziran 2021;14(34):779-91. doi:10.12981/mahder.867463