Kermes Meşesi (Quercus coccifera L.) Odunu Fenolik Ekstraktifleri

Öz

Bu çalışmada, Ülkemizde oldukça geniş yayılış alanına sahip, özellikle makilik alanlarda boy gösteren Kermes meşesi (Quercus coccifera L.) odununun fenolik ekstraktifleri incelenmiştir. Isparta Söbü mevkinden toplanan bitki materyaline ait fenolik ekstraktifler öncelikle soxhlet cihazında metanol ile extrakte edilmiştir. İzole edilen fenolik ekstraktiflerin kalitatif ve kantitatif analizi yüksek performanslı sıvı kromatografisi (HPLC) cihazında gerçekleştirilmiştir. Kermes meşesi (Quercus coccifera L.) odununda sırasıyla kateşin (0.69 mg/g), klorojenik asit (0.29 mg/g) ve epikateşin (0.28 mg/g) en yüksek değerdeki fenolik ekstraktif maddeler olarak tespit edilmiştir. Sonuç olarak, elde edilen değerler adı geçen bitkiye ait odun materyalinin ticari antioksidan üretiminde hammadde olarak kullanılabilecek düzeyde olduğunu göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kermes meşesi (Quercus coccifera L.),Fenolik ekstraktifler,HPLC

Kaynakça

1. Akman, Y., (1995). Türkiye Orman Vejetasyonu, Ankara Üniversitesi, Fen Fakültesi, Ankara.
2. Bozkurt, A.Y, Ergin N. (1997). Ağaç Teknolojisi Ders Kitabı. İ.Ü. Genel Yayın No: 3998, Orman Fakültesi Yayın No: 445, İstanbul, 372 s.
3. Bushway, R.J., Bureau, J.L., McGann, D.F. (1983). Alpha-Chaconine and Alpha-Solanine Content of Potato Peels and Potato Peel Products. J. Food Science, 48: 84-86.
4. Caponio, F., Alloggio, V., Gomes, T. (1999). Phenolic Compounds of Virgin Olive Oil: Influence of Pastepreperationtechniques. Foodchemistry, 64, 203‐209.
5. Dönmez, İ.E. (2010). Yükselti Farkına göre Sarıçamın (Pinus sylvestris L.) Anatomik ve Kimyasal Bileşiminde Meydana Gelen Değişimler. Bartın Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, 1-150s, Bartın.
6. Dönmez, İ.E., Hemming, J., Willför, S. (2016). Bark Extractives and Suberin Monomers from Arbutus Andrachne and Platanus Orientalis. BioRes., 11(1): 2809-2819.
7. Faydaoğlu, E., Sürücüoğlu, M. (2013). Tıbbi ve Aromatik Bitkilerin Antimikrobiyal, Antioksidan Aktiviteleri ve Kullanım Olanakları. Ege Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 6(2): 233-265.
8. Hertog, M.G.L. (1993). Content of Potentially Anticarcinoge-Nic Flavonoids Of 28 Vegetables and 9 Fruits Commonly Consumed in The Netherlands. J. Agric. Food Chem., 40: 2379-2383.

9. Kahkönen, M. P., Hopia, A. I., Vuorela, H. J.,Rauha, J. P., Pihlaja, K., Kujala, T. S., Heinonen, M. (1999). Antioxidant Activity of Plant Extracts Containing Phenolic Compounds. Journal of Agricultural Food Chemistry, 47, 3954‐3962.
10. Kaya, B., Aladağ, C. (2009). Maki ve Gorig Topluluklarının Türkiye'deki Yayılış Alanları ve Ekolojik Özeliklerinin İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22, 67-80.
11. Kılıç, A., Hafızoğlu, H., Tümen, İ., Dönmez, İ. E., Sivrikaya, H., Hemming, J. (2011). Phenolic Extractives of Cones and Berries From Turkish Coniferous Species. Eur. J. Wood Prod., 69: 63–66.
12. Kılıç, A., Niemz, P. (2012). Extractives in Some Tropical Woods. Eur. J. Wood Prod., 70:79-83.
13. Köksal, G. (2008). Şeftali Meyvesinde Fenolik Made Dağılımı ve Pulpa İşlemi Sırasında Değişimi. Doktora Tezi, A.Ü., Ankara.
14. Odabaşı, T., Çalışkan, A., Bozkuş, H. F. (2004). Silvikültürün Tekniği (Silvikültür II), İ. Ü Orman Fakültesi Yayınları, İ. Ü. Yayın no: 4459, Orman Fakültesi Yayın no: 475. ISBN 975-404-702-0, İstanbul.
15. Pande, G., Akoh, C.C. (2009). Antioxidant Capacity and Lipid Characterization of Six Georgia-Grown Pomegranate Cultivars. J. Agric. Food Chem., 57(20): 9427–9436.
16. Pehluvan, M., Güleryüz. M. (2004). Ahududu ve Böğürtlenlerin İnsan Sağlığı Açısından Önemi. Bahçe, 33(1-2): 51-57.
17. Regel, C.V. (1963). Türkiye’nin Flora ve Vejetasyonuna Genel Bir Bakış, Ege Üniversitesi, Monografiler Serisi N:1, s. 8, 23, İzmir.
18. Spanos, G.A., Wrolstad, R.E. (1992). Phenolics of Apple, Pear and White Grape Juices and Their Changes with Processing and Storage-A review. J. Agric. Food Chem. 40: 1478-1487.
19. Willför, S.M., Hemming, J., Reunanen, M., Holmbom, B. (2003). Phenolic and Lipophilic Extractives in Scots Pine Knots and Stemwood. Holzforschung, 57: 359-372.
20. Willför, S.M., Ali, M., Karonen, M., Reunanen, M., Arfan, M., Harlamow, R. (2009). Extractives in Bark of Different Conifer Species Growing in Pakistan. Holzforschung, 63: 551-558.
21. Yaşar, S., Demir, F., Karatepe, Y. (2016a). Bazı Maki Türlerinin Kimyasal İçeriği ve Fenolik Ekstraktifleri Üzerine Araştırmalar. Turkish Journal of Forestry, 17:2: 187-193.
22. Yaşar, S., Ceviz, A.U., Karatepe, Y. (2016b). Laurus nobilis, Vitex agnus-castus ve Tamarix parviflora Türlerinin Kimyasal İçeriği ve Fenolik Ekstraktiflerinin İncelenmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 20:2, 182-187.