SÜT ENDÜSTRİSİNDE OPTİMİZASYON İMKÂNLARI VE BİR MODEL ÖNERİSİ

Öz

Bu çalışmada, süt endüstrisinde detaylı bir çalışma yapılarak öncelikle endüstrinin başlıca sorunları incelenmiştir. Çalışmada, bu sorunlardan hareketle ortaya çıkabilecek ve süt endüstrisinde karşılaşılabilecek optimizasyon imkânlarına değinilmiştir. Bu optimizasyon imkânları sırasıyla, süt üretim çiftliklerinde veya üreticilerde, sütün toplama aşamasında, sütü işleyen işletmelerde ve sütün her türlü koordinasyonunda etkin rol oynanan  üretici - kooperatif - firma ilişkisinde kendisini göstermektedir. Çalışmanın uygulama aşamasında süt taşıma  problemi ile ilgili  karışık 0-1 (ikili) doğrusal olmayan bir model önerilmiştir. Bu model sayısal bir örnek üzerinde bir işletmede uygulanmış ve optimizasyon sonuçları elde edilmiştir. Uygulama sütün ancak belirli şehirlerden belirli miktarlarda taşınmasının işletme açısından daha karlı olacağını ortaya koymaktadır. Özetle yapılan çalışma sonucunda süt endüstrisinde birçok optimizasyon imkânlarına rastlanılmış ve bu alanlarda yapılacak iyileştirmelerin endüstriye çok önemli katkılar yapacağı sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Firma
• Karışık 0-1 Doğrusal Olmayan Programlama
• Kooperatif
• Optimizasyon İmkanları
• Süt Endüstrisi

OPTIMIZATION OPPORTUNITIES AT DAIRY INDUSTRY AND A MODEL PROPOSAL

Öz

In this study, the problems at dairy industry were searched by making a detailed research at that industry. The optimization opportunities were discussed at dairy industry in the study. These optimization opportunities are revealed at milk production farms or at producers, at collection stage of milk, at processing firms and at the coordination of cooperatives-producers and firms. A mixed binary (0-1) nonlinear programming model was proposed in the study. The model was applied at a company on a numerical instance and the optimization results were obtained. The application puts forward that operation is profitable in terms of company when milk is transported at certain amounts from certain locations to certain locations. In summary, it was observed that there are lots of optimization opportunities at dairy industry. Also, it does very important contributions to dairy industry when improvements are made at the reseach fields of the industry.

Anahtar Kelimeler

• Cooperative
• Dairy Industry
• Firm
• Mixed Binary Nonlinear Programming
• Optimization Opportunities