İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi

Oğuzhan Çarıkçı; Bora Öçal

doi:10.31200/makuubd.617136

İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi

Öz

Günümüzde çevresel sorunların günlük hayatı etkilemesiyle birlikte çevre kirliliğini önleyici uygulamalar ve tedbirler yasa koyucular tarafından gündeme alınmaya başlamıştır. Özellikle Kyoto Protokolü ve Paris Anlaşması’nın imzalanmasından sonra söz konusu yaptırımlar ve uygulamalar daha ağır olarak yürürlüğe konmuştur. Her ne kadar ülkemizde karbon vergisi uygulaması söz konusu olmasa da uluslararası ticaret ve rekabet anlamında pek çok işletmeyi çevresel maliyetleri dikkate almaya zorlamaktadır. Bu çalışmada Isparta-İstanbul illeri arasında lojistik hizmeti sunan bir işletmenin havayolu ile yük taşımacılığı sırasında oluşan çevresel maliyetler irdelenmiştir. Daha önceleri kavramsal olarak tartışılmış olan çevre muhasebesi kavramı bu çalışma kapsamında nitel verilerden yararlanılarak örnek bir vaka için uygulanmıştır. Yapılan bu çalışma ile işletmelerin havayolu yük taşımacılığından kaynaklı çevresel maliyetleri ortaya konulurken aynı zamanda da çevre muhasebesi açısından bir hesaplama yöntemi de tanımlanmıştır. Geliştirilen yöntem kullanılarak Isparta-İstanbul arasında tek yön uçuşta tam kapasite ile yük taşıyan bir kargo uçağının karbon emisyonuna ait çevresel maliyet 784.8852 Euro olarak belirlenmiştir. Taşınan bir ton yük için emisyonlar kaynaklı çevresel maliyet ise 12.1725 Euro olarak hesaplanmıştır. Geliştirilen yönteme dayanarak ileride yapılabilecek çalışmalar kapsamında benzer yaklaşımlar ve yöntemler geliştirilmesi mümkündür.

Anahtar Kelimeler

çevre muhasebesi,karbon vergisi,lojistik,çevre maliyet analizi

Kaynakça

Alagöz, A., İrdiren, D. (2013). Maliyet Muhasebesi Bakış Açısı İle İşletmelerde Çevre Maliyetleri Ve Yönetimi, Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 13(26), 424-449.
Alirıza, A.Ğ. (2017). Çevre Muhasebesi Ve Çevresel Politikalara Verilen Önem Düzeyi, Erzurum-Erzincan Karşılaştırması, İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(2), 89-105.
Altınay, A.T. (2016). Entegre Raporlama Ve Sürdürülebilirlik Muhasebesi, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25, 47-64.
Altuğ A.M. (2008). Çevre Kalitesi Ve Çevre Muhasebesi, Marmara Üniversitesi İibf Dergisi, 24(1), 259-284.
Beller, B., Deran, A., & Hatipoğlu, A. G. (2012). Çevre Maliyetlerinin Hesaplanması Ve Muhasebeleştirilmesi, Bir Çimento Fabrikasında Vaka Çalışması, Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(1), 95-121.
Binboğa, G. (2014). Uluslararası Karbon Ticareti Ve Türkiye, Journal Of Yasar University, 9(34), 5732-5759.
Çakar, U. (2007). Çevreci Şirket Ve Çevre Muhasebesi, Mali Çözüm Dergisi, 83, 81-92.
Çalış, Y.E. (2013). Çevresel Maliyetlerin Muhasebeleştirilmesi, Marmara Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Dergisi, 34(1), 175-190.

Çelikkol, H., Özkan, N. (2015). Karbon Piyasaları Ve Türkiye Perspektifi, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (31), 203-222.
Dünya Bankası. (2019). Carbon Pricing Dashboard, Https,//Carbonpricingdashboard.Worldbank.Org/Ergin, H., Okutmuş, E. (2007). Çevre Muhasebesi, Çevre Maliyetleri Ve Çevre Raporlaması, Yönetim Bilimleri Dergisi, 5(1), 131-152.
Esmeray, M., & Tanç, Ş. G. (2009). Çevresel Maliyetlerin Mamullere Yüklenmesinde Kullanılan Dağıtım Anahtarlarının Seçiminde Analitik Hiyerarşi Yöntemi Ve Bir Uygulama, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(2), 241-260.
Gökırmak, H. (2014). Türk Hava Yolları'nın Havacılık Sektöründeki Konumu, Siyaset, Ekonomi Ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 2(4), 1-29.Göncü, K. K. (2010). Lojistik Sektöründe Kargo Taşımacılığında Uzak Nokta Çözümleri, Yüksek Lisans Proje Çalışması, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edirne.
Güvemli, O., Gökdeniz, Ü. (1996). Çevre Muhasebesindeki Gelişmeler, Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 1(4), 24-28.
Icao (2019). Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü Https,//Www.İcao.İnt/Karğın, S., Araci, H., & Aktaţ, H. (2013), Entegre Raporlama, Yeni Bir Raporlama Perspektifi, Muhasebe Ve Vergi Uygulamaları Dergisi, 6(1), 27-46.
Kırlıoğlu H., Vecdi, C. (1998). Çevre Muhasebesi, Değişim Yayınları, Adapazarı.
Kırlıoğlu, H., & Fidan, M.E. (2011). İşletmelerde Çevresel Maliyetler Ve Bir Uygulama, Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 2(1), 1-24.
Korucuk S., Mert, F. (2015). Genel Lojistik, S.1-32, (Ed.) Korucuk, S., Temel Lojistik Bilgisi, Gündüz Ofset Matbaacılık Ve Yayıncılık, Trabzon.
Kovancılar, B. (2001). Küresel Isınma Sorununun Çözümünde Karbon Vergisi Ve Etkinliği, Yönetim Ve Ekonomi, Celal Bayar Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(2), 7-20.
Lazol, İ., Muğal, E., & Yücel, Y. (2008). Sürdürülebilir Bir Çevre İçin Çevre Muhasebesi Ve Kobi’lere Yönelik Bir Araştırma, Muhasebe Ve Finansman Dergisi, (38), 56-69.
Memiş, M. Ü. (2009). İşletme Yönetim Aracı Olarak Çevresel Muhasebe, Çukurova Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(1), 89-106.
Mutlu, A. (2007). Sürdürülebilir Kalkınma Ve Çevre Muhasebesi (Iı), Muhasebe Ve Finansman Dergisi, (34), 162-173.
Nebol, E. (2016). Tedarik Zinciri Ve Lojistik Yönetimi, Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara.
Özdemir Çakır, H. (2009). Kurumsal Sosyal Sorumluluğun Marka İmajına Etkisi, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15, 57-72.
Özkol, A.E. (1998). Çevre Muhasebesi, Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(1), 15-26.
Özkol, E., Çelik, M., & Gönen, S. (2005). Kurumsal Sosyal Sorumluluk Kavramı Ve Muhasebenin Sosyal Sorumluluğu, Muhasebe Ve Finansman Dergisi, (27), 134-145.
Öztürk, A. (1993). Türkiye’deki Hava Kargo Trafiği, Sivil Havacılık Bülteni, 4(15), 23-24.
Isparta-İstanbul uçuş rotası. Erişim 5 Eylül 2019, https://skyvector.com
Soylu, Y., İleri, H. (2009). Çevre Muhasebesi Ve Çevre Maliyetlerinin Üretim Maliyetlerine Etkileri, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 12(1-2), 309-322.
Tanyaş, M. (2011). Lojistik Yönetimi, S. 1-22, (Ed.) Tanyaş, M., & Hazır, K., Lojistik Temel Kavramlar (Lojistiğe Giriş), Çağ Üniversitesi Yayınları, Mersin.
Tu, J.C., Huang, H.S. (2015). Analysis On The Relationship Between Green Accounting And Green Design For Enterprises, Sustainability, 7(5), 6264-6277.
Yıldıztekin, İ. (2009). Sürdürülebilir Kalkınmada Çevre Muhasebesinin Etkileri, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(1), 367-390.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Oğuzhan Çarıkçı ^*
0000-0001-8709-9071
Türkiye

Bora Öçal
0000-0003-0654-0131

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2019

Gönderilme Tarihi

9 Eylül 2019

Kabul Tarihi

19 Eylül 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 3 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.31200/makuubd.617136

IZ

https://izlik.org/JA53TB69JB

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çarıkçı, O., & Öçal, B. (2019). İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi, 3(2), 324-337. https://doi.org/10.31200/makuubd.617136

AMA

1.Çarıkçı O, Öçal B. İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi. MAKÜUBD. 2019;3(2):324-337. doi:10.31200/makuubd.617136

Chicago

Çarıkçı, Oğuzhan, ve Bora Öçal. 2019. “İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi”. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi 3 (2): 324-37. https://doi.org/10.31200/makuubd.617136.

EndNote

Çarıkçı O, Öçal B (01 Eylül 2019) İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi 3 2 324–337.

IEEE

[1]O. Çarıkçı ve B. Öçal, “İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi”, MAKÜUBD, c. 3, sy 2, ss. 324–337, Eyl. 2019, doi: 10.31200/makuubd.617136.

ISNAD

Çarıkçı, Oğuzhan - Öçal, Bora. “İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi”. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi 3/2 (01 Eylül 2019): 324-337. https://doi.org/10.31200/makuubd.617136.

JAMA

1.Çarıkçı O, Öçal B. İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi. MAKÜUBD. 2019;3:324–337.

MLA

Çarıkçı, Oğuzhan, ve Bora Öçal. “İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi”. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi, c. 3, sy 2, Eylül 2019, ss. 324-37, doi:10.31200/makuubd.617136.

Vancouver

1.Oğuzhan Çarıkçı, Bora Öçal. İç Hat Seferi Yapan Bir Kargo Uçağının Emisyon Maliyetlerinin Çevre Muhasebesi Açısından Değerlendirilmesi. MAKÜUBD. 01 Eylül 2019;3(2):324-37. doi:10.31200/makuubd.617136

Cited By

Global warming potential and enviroeconomic impact of commercial flights: A pre- to post-COVID-19 analysis

Energy Sources, Part A: Recovery, Utilization, and Environmental Effects

https://doi.org/10.1080/15567036.2024.2443036

On the Road to Green Transformation: A Review on Carbon Tax as Environmental Policy

İçtimaiyat

https://doi.org/10.33709/ictimaiyat.1629689