TR
EN
Nüfus Coğrafyası Açısından Bir Değerlendirme: İstanbul Gaziosmanpaşa İlçesi Örneği
Öz
Nüfus, sınırları belirlenmiş bir sahada ve belli bir zaman diliminde yaşayan kişilerin toplam sayısını ifade eder. Nüfus coğrafyası ise nüfusun mekânsal dağılışını, bu dağılışta etkili olan coğrafi unsurları, nüfus ve mekân etkileşimini ortaya koyarak, nüfusun nicel ve nitel özelliklerini beşerî coğrafya ilkelerine uygun olarak araştırılmasını sağlayarak elde edilen bulguların bir sonuca ulaşılmasını amaçlar. Ülkelerin sosyal, ekonomik, kültürel, sanayi gibi nitel ve nicel alanlarda gelişmişlik durumunu ifade eden en önemli unsur nüfus yapısıdır. Kalkınma planlarının hazırlanmasında toplam nüfus miktarının yanı sıra nüfusun yaş, cinsiyet, doğum, ölüm, evlenme, boşanma, eğitim gibi nitel özelliklerinin de belirlenmesi ülkelerin mevcut ya da gelecekte uygulayacakları nüfus planlama çalışmalarını doğrudan etkiler. Bu kapsamda İstanbul Gaziosmanpaşa ilçesinde 1927-2022 yılları arasında nüfusun zaman içinde göstermiş olduğu nitel ve nicel özelliklerinde meydana gelen değişim ve gelişim, ilçe ile ilgili yapılan demografik yapı çalışmalarında büyük önem taşır. Gaziosmanpaşa’da nüfus, özellikle 1950’li yıllardan itibaren gerek dış göç gerekse iç göç sonucunda sürekli artmıştır ve hazırlanan nüfus projeksiyonları ile gelecekte de artacağı öngörülmektedir. Nüfusun sürekli artması beraberinde trafik, çevre kirliliği, işsizlik gibi birçok sorunu beraberinde getirdiğinden uygulanabilir bir nüfus politikasının ilçe bazında hazırlanmasını zorlaştırmıştır. Adını Plevne Kahramanı’ndan alan Gaziosmanpaşa, geçmişten günümüze kadar sürekli göç alarak nüfus bakımından kozmopolit bir yapıya dönüşmüştür.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ARI, Oğuz (1960), Bulgaristanlı Göçmenlerin İntibakı: 1950-1951 Senelerinde Bulgaristan'dan Tehcir Edilen Türk Göçmenlerinden Yalnız Bursa'da Hürriyet Mahallesinde ve İstanbul'da Taşlıtarla'da İskân Edilenlerin İntibakı ile İlgili Sosyolojik Problemler, Rekor Matbaası, Ankara.
- BAKIRCI, Muzaffer (2012), Bir Cumhuriyet Dönemi Şehri Kâhta, Çantay Kitabevi, İstanbul.
- DOĞAN, Mesut (2013), “Türkiye’de Şehirleşme: Büyükşehirler ve Şehirleşme Sürecinde Değişen Sosyo-Ekonomik Yapı”, Prof. Dr. Süha Göney’e Armağan Kitabı ( Ed. Mehmet Bayartan), Yazın Basın Yayın Matbaacılık, İstanbul, ss.239-278.
- DOĞAN, Mesut ve DOĞAN SERTKAYA, Özlem (2022), “Türkiye'nin Jeopolitiği”, Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, S.5(2), ss.320-339.
- DOĞAN SERTKAYA, Özlem (2021), “Nüfus Coğrafyası”, Beşeri ve Ekonomik Coğrafya (Ed. Mesut Doğan, Özlem Sertkaya Doğan), Pegem Yayıncılık, Ankara, ss.27-53.
- DOĞAN SERTKAYA, Özlem ve GÖKBURUN, İbrahim (2019), “İstanbul’da Köyden Mahalleye Evrilen Yerleşmeler”, Coğrafya Dergisi, S.39, ss.73-87.
- GÖKBURUN, İbrahim (2017), “1950-2015 Yılları Arasında İstanbul'da Nüfus Hareketleri”, Basılmamış Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
- GÖKÇEN, Rıfat (1988), Gaziosmanpaşa, Özyürek Basım ve Yayınevi, İstanbul.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Beşeri Coğrafya
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Zeynep Yağız
*
0000-0002-2829-048X
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
8 Temmuz 2023
Gönderilme Tarihi
6 Nisan 2023
Kabul Tarihi
21 Haziran 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 1970 Cilt: 6 Sayı: 2
