Akademisyenlerde Uzaktan Çalışma ile Teknostres İlişkisi

Öz

Bu araştırmanın amacı akademisyenlerde uzaktan çalışma ile teknostres arasındaki ilişkinin test edilmesidir. Çalışmada verilerin toplanması amacıyla üç bölümden oluşan anket formu kullanılmıştır. İlk bölümde cinsiyet, yaş, mesleki kıdem yılı, unvan ve teknoloji kullanımında yeterlilik düzeyini içeren genel bilgiler bulunmaktadır. İkinci bölümde “Uzaktan Çalışma Yaşam Ölçeği” son bölümde ise “Teknostres ölçeği” bulunmaktadır. Araştırma, bir devlet üniversitesinde farklı akademik programlarda görev yapan toplam 249 öğretim elemanı ile gerçekleştirilmiştir. Veriler korelasyon analizi, regresyon analizi, bağımsız örneklem t- testi ve ANOVA testi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda uzaktan çalışma ve teknostres arasında istatistiksel olarak anlamlı düşük düzeyde ve pozitif yönde ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca akademik personelin teknostres düzeylerinin cinsiyet, yaş, mesleki kıdem yılı, unvan ve teknoloji kullanım düzeyi değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermediği, uzaktan çalışma açısından ise cinsiyet, mesleki kıdem yılı ve teknoloji kullanım düzeyi değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermezken yaş ve unvana göre anlamlı bir farklılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Uzaktan Çalışma
• Teknostres
• Akademisyen

Relationship Between Remote Working and Technostress Among Academicians

Abstract

The aim of this study is to test the relationship between remote working and technostress in academicians. In the study, a questionnaire form consisting of three sections was used to collect data. The first part includes general information including gender, age, years of professional seniority, title and level of competence in the use of technology. The second part includes the “Remote Work Life Scale” and the last part includes the “Technostress Scale”. The research was conducted with a total of 249 academic staff working in different academic programs at a state university. The data were analyzed using correlation analysis, regression analysis, independent sample t-test and ANOVA test. As a result of the study, it was determined that there is a statistically significant low level and positive relationship between telecommuting and technostress. In addition, it was concluded that the technostress levels of academic staff did not show a significant difference according to gender, age, years of professional seniority, title and technology usage level variables, and in terms of remote working, it did not show a significant difference according to gender, years of professional seniority and technology usage level variables, but it showed a significant difference according to age and title.

Keywords

• Remote Working
• Technostress
• Academician

Kaynakça

1. AKGÜN, Fatma (2019), “Öğretim Elemanlarının Bilgi ve İletişim Teknolojilerine Yönelik Kabulleri ve Teknostres Algıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, S.9(2), ss.40-66.
2. AKMAN, Abdullah Zübeyr, EVLİYAOGLU, Fetullah, ERDOST ÇOLAK, H. Ebru ve ERDİRENCELEBİ, Meral (2023), “Uzaktan Çalışma Yaşam Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, S.24(1), ss.254-277.
3. AKMAN, Emrah ve DURGUN, Burçin (2022), “Öğretmenlerin Meslekî Motivasyon ve Teknostres Düzeylerinin İncelenmesi”, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, S.32(2), ss.487-500.
4. ALAM, Muhammad Aftab (2016), “Techno-Stress and Productivity: Survey Evidence from the Aviation Industry”, Journal of Air Transport Management, S.50, ss.62-70.
5. ALI, Saadia, RUBAB, Aneela, JAMSHED, Kamran, SHEIKH, Muhammad Zeeshan Ahmed, JAMSHAID, Samrah ve EMAN, Noor (2023), “Impact of Techno Stress on Work Engagement wıth Medıatıng Role of Workload and Moderatıng Role of Computer Self-Effıcacy”, Journal of Xidian University, S.17(2), ss.515-540.
6. ALTINTAŞ, Mustafa (2020), “Teknostres ile Değişime Direnç Arasındaki İlişki: Havacılık Sektöründe Bir Araştırma”, ISPEC Journal of Social Sciences & Humanities, S.4(2), ss.1-27.
7. BAŞOL, Oğuz ve ÇÖMLEKÇİ, Mehmet Fatih (2021), “Uzaktan Çalışmanın Sosyal ve Demografik Değişkenlerle İlişkisi Üzerine Bir Araştırma”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, S.16(3), ss.755-776.
8. CAMACHO, Sonia ve BARRIOS, Andres (2022), “Teleworking and Technostress: Early Consequences of a COVID-19 Lockdown”, Cognition, Technology & Work, S.24, ss.441-457.

9. CAN YALÇIN, Rukiye ve BEĞENİRBAŞ, Memduh (2021), “Covid-19 Pandemi Sürecinde Teknostres ve İş-Aile Çatışması”, Çankırı Karatekin Üniversitesi İİBF Dergisi, S.11(2), ss.700-730.
10. ÇETİN, Damla ve BÜLBÜL, Tuncer (2017), “Okul Yöneticilerinin Teknostres Algıları ile Bireysel Yenilikçilik Özellikleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, S.17(3), ss.1241-1264.
11. ÇOBAN, Ramazan ve AYDOĞDU, Tayfun (2020), “Havacılık Sektöründe Zaman Baskısının Teknostrese Etkisi: Uçak Bakım Teknisyenleri Üzerine Bir Araştırma”, İşletme Araştırmaları Dergisi, S.12(3), ss.2442-2460.
12. ÇOKLAR, Ahmet Naci, EFİLTİ, Erkan, ŞAHİN, Yusuf Levent ve AKÇAY, Arif (2016), “Investigation of Techno-Stress Levels of Teachers Who Were Included in Technology Integration Processes”, TOJET: The Turkish Online Journal of Educational Technology, S.(November), ss.1331-1339.
13. DURAN, Abdulsamet ve DÖVEN, Musa Said (2024), “Uzaktan Çalışma Tutumunun Demografik Değişkenler Açısından İncelenmesi”, Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi, S.6(2), ss.110-132.
14. ERDOĞAN, Erdi ve AKBABA, Bülent (2022), “Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Teknostres Düzeylerinin Yordanmasında Cinsiyet, TPAB, Okul Desteği ve Mesleki Doyumun Rolü”, Eğitim ve Bilim Dergisi, S.47(210), ss.193-215.
15. ESTRADA-MUNOZ, Carla, VEGA-MUNOZ, Alejandro, CASTILLO, Dante, MULLER-PEREZ, Sheyla ve BOADA-GRAU, Joan (2021), “Technostress of Chilean Teachers in the Context of the COVID-19 Pandemic and Teleworking”, International Journal of Environmental Research and Public Health, S.18(5458), ss.1-14.
16. FARMANIA, Aini, ELSYAH, Riska Dwinda ve FORTUNISA, Ananda (2022), “The Phenomenon of Technostress During the COVID-19 Pandemic Due to Work from Home in Indonesia”, Sustainability, S.14(8669), ss.1-14.
17. FERNANDEZ-FERNANDEZ, Maria, MARTINEZ-NAVALON, Juan Gabriel, GELASHVILI, Vera ve ROMAN, Camilo Prado (2023), “The Impact of Teleworking Technostress on Satisfaction, Anxiety and Performance”, Heliyon, S.9, ss.1-17.
18. GABR, Hala Marawan, SOLIMAN, Shaimaa Sherif, ALLAM, Heba Khodary ve RAOUF, Shaimaa Yaihya Abde (2021), “Effects of Remote Virtual Work Environment During COVID-19 Pandemic on Technostress Among Menoufia University Staff, Egypt: A Cross-Sectional Study”, Environmental Science and Pollution Research, S.28, ss.53746-53753.
19. GÖKASLAN, Mehmet Oktay (2022), “Akademisyenlerin Teknostres Kaynaklarının ve Teknostres Seviyelerinin Belirlenmesi”, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi, S.6(2), ss.354-383.
20. GÖKBULUT, Bayram (2021), “Öğretmenlerin Teknostres ve Teknopedagojik Yeterlikleri Arasındaki İlişki”, Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, S.22(1), ss.472-496.
21. GÖKBULUT, Bayram ve DİNDAŞ, Serhat (2022), “Öğretmenlerin Mesleki Tükenmişlik ve Teknostres Düzeylerinin İncelenmesi”, International Journal of Eurasia Social Sciences (IJOESS), S.13(47), ss.42-59.
22. HINOJOSA-LOPEZ, Jessica Ivonne, SALAS-RUBIO, Maria Ines ve REYNA-CASTILLO, Miguel Angel (2021), “Telework and Technostress in Educational Organizations: Lessons from the COVID-19 Pandemic in Mexico”, Contaduría y Administración, S.66(5), ss.1-25.
23. ILGAZ, Gökhan, ÖZGÜR, Hasan ve ÇUHADAR, Cem (2016), “The Adaptation of Technostress Scale into Turkish”, 11th International Balkan Education and Science Congress, 12-14 Ekim 2016 – Poreč (Hırvatistan), ss.155, http://ibes.ufzg.hr/public/publications/Book_of_Abstracts.pdf (Erişim Tarihi: 03.08.2024).
24. ILO - INTERNATIONAL LABOUR ORGANIZATION (2016), Challenges and Opportunities of Teleworking for Workers and Employers in the ICTS and Financial Services Sectors, International Labour Organization Publisher, Geneva.
25. KIM, Dae Geun ve LEE, Chang Won (2021), “Exploring the Roles of Self-Efficacy and Technical Support in the Relationship between Techno-Stress and Counter-Productivity”, Sustainability, S.13(4349), ss.1-16.
26. KŁOPOTEK, Magdalena (2017), “The Advantages and Disadvantages of Remote Working from the Perspective of Young Employees”, Scientific Quarterly: Organization and Management, S.4(40), ss.39-49.
27. KOÇOĞLU, Seher (2024), “Uzaktan Çalışmanın İş-Yaşam Dengesi ve Örgütsel Bağlılık Üzerindeki Etkisi”, Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, İşletme Enstitüsü, Sakarya.
28. KOPUZ, Koray ve AYDIN, Gamze (2020), “Sağlık Çalışanlarında Teknostres: Bir Özel Hastane Örneği”, Ekonomi İşletme ve Maliye Araştırmaları Dergisi, S.2(3), ss.249-264.
29. KRISHNAN, Satish (2017), “Personality and Espoused Cultural Differences in Technostress Creators”, Computers in Human Behavior, S.66, ss.154-167.
30. LA TORRE, Giuseppe, ESPOSITO, Alessia, SCIARRA, Iliana ve CHIAPPETTA, Marta (2019), “Definition, Symptoms and Risk of Techno-Stress: A Systematic Review”, International Archives of Occupational and Environmental Health, S.92, ss.13-35.
31. MOLINO, Monica, INGUSCI, Emanuela, SIGNORE, Fulvio, MANUTI, Amelia, GIANCASPRO, Maria Luisa, RUSSO, Vincenzo, ZITO, Margherita ve CORTESE, Claudio G. (2020), “Wellbeing Costs of Technology Use During Covid-19 Remote Working: An Investigation Using the Italian Translation of the Technostress Creators Scale”, Sustainability, S.12(5911), ss.1-20.
32. NATHAN, Ragu T. S., TARAFDAR, Monideepa, RAGU-NATHAN, Bhanu S. ve TU, Qiang (2008), “The Consequences of Technostress for End Users in Organizations: Conceptual Development and Empirical Validation”, Information Systems Research, S.19(4), ss.417-433.
33. OLSON, Margrethe H. (1983), “Remote Office Work: Changing Work Patterns in Space and Time”, Communications of the ACM, S.26(3), ss.182-187.
34. OWUSU-ANSAH, Samuel, AZASOO, Julius Quarshie ve ADU, Isaac Nyarko (2016), “Understanding the Effects of Techno-Stress on the Performance of Banking Staff”, International Journal of Business Continuity and Risk Management, S.6(3), ss.222-237.
35. SCHOCH, Manfred (2023), “The Interplay of Challenge-Hindrance-Appraisal and Self-Efficacy: Technostress and Remote Working Performance”, Australasian Journal of Information Systems, S.27, ss.1-25.
36. SINGH, Pallavi, BALA, Hillol, DEY, Bidit Lal ve FILIERI, Raffaele (2022), “Enforced Remote Working: The Impact of Digital Platform-Induced Stress and Remote Working Experience on Technology Exhaustion and Subjective Wellbeing”, Journal of Business Research, S.151, ss.269-286.
37. ŞAHİN, Yusuf Levent ve ÇOKLAR, Ahmet Naci (2009), “Social Networking Users’ Views on Technology and the Determination of Technostress Levels”, Procedia-Social and Behavioral Sciences, S.1, ss.1437-1442. TAHIR, Sumbul (2021), “Remote Working During the Pandemic and Technostress”, Academia Letters, S.1017, ss.1-4.
38. TARAFDAR, Monideepa, TU, Qiang, RAGU-NATHAN, Bhanu S. ve RAGU-NATHAN, T. S. (2007), “The Impact of Technostress on Role Stress and Productivity”, Journal of Management Information Systems, S.24(1), ss.301-328.
39. TASER, Didem, AYDIN, Esra, ÖZER TORGALOZ, Alev ve ROFCANIN, Yasin (2022), “An Examination of Remote E-Working and Flow Experience: The Role of Technostress and Loneliness”, Computers in Human Behavior, S.127(107020), ss.1-10.
40. TOYGUR EROĞLU, Duygu, GUNDEM, Ramazan & EROĞLU, Umut (2023), “Demografik Özelliklere göre Çalışanların Uzaktan Çalışma Algıları Arasındaki Farklılıkların Analizi”, Business and Economics Research Journal, S.14(1), ss.87-107.
41. WANG, Kanliang, SHU, Qin ve TU, Qiang (2008), “Technostress Under Different Organizational Environments: An Empirical Investigation”, Computers in Human Behavior, S.24, ss.3002-3013.
42. 4857 sayılı İş Kanunu (10.06.2003 tarih ve 25134 sayılı Resmî Gazete).