After Second Karabakh War Azerbaijan - Turkey Relations

Öz

Since the independence of the Republic of Azerbaijan in 1991, the major country showing solidarity with Azerbaijan has been the Republic of Turkey. Turkey is the first country to recognize Azerbaijan`s independence. Since the first days of its independence, Azerbaijan had lost Nagorno-Karabakh and seven adjacent districtsas a result of the invasion policy of Armenia. Numerous United Nations Security Council decisions concluded that Armenia should withdraw from the occupied territories, but the Armenian occupation continued. However, Azerbaijan succeeded in liberating its lands from the occupation as a result of a counter-attack it launched on September 27. With the declaration signed on 10 November 2020, Armenia, as the loser of the war, had to accept the conditions of Azerbaijan and agreed to withdraw its military power from the territories it had occupied. During this war, Turkey has been the most important country supporting Azerbaijan in military, political and diplomatic terms. Before the war, relations between two states reached the level of strategic partnership both economically and politically. Many joint economic projects have been realized with the initiative of the two states. The agreements signed between the parties in the military field have also been an important factor in Azerbaijan`s victory in the war. The victory of Azerbaijan from this second Karabakh war is very important for the establishment of permanent peace in the South Caucasus. This will bring new opportunities in terms of Turkey as well, and it will strengthen its position in the South Caucasus. In particular, the opening of the corridor between Azerbaijan and Nakhchivan will connect Turkey through Azerbaijan and the Caspian Sea directly to the Central Asia. As a result, Turkey will become a more effective actor politically, militarily and economically.

Anahtar Kelimeler

• Turkey
• Azerbaijan
• Nagorno-Karabakh War
• South Caucasus
• Strategic Partnership

İkinci Karabağ Savaşı Sonrası Azerbaycan - Türkiye İlişkileri

Öz

1991 yılında bağımsızlığına kavuşan Azerbaycan Cumhuriyeti`nin en büyük destekçisi, Türkiye Cumhuriyeti olmuştur. Türkiye, Azerbaycan`ın bağımsızlığını ilk tanıyan devlettir. Bağımsızlığını kazandığı ilk günden itibaren Ermenistan`ın işgalci siyaseti sonucunda Azerbaycan, Dağlık Karabağ`ı ve yedi rayonu kaybetmiştir. Pek çok BM Güvenlik Konseyi kararı Ermenistan`ın işgal ettiği topraklardan çekilmesi gerektiğini karara bağlamış, ancak Ermenistan işgalini sürdürmüştür. 27 Eylülde başlattığı karşı saldırı sonucunda topraklarını işgalden kurtarmayı başarmıştır. 10 Kasım 2020`de imzalanan bildiri ile Ermenistan savaşı kaybeden taraf olarak Azerbaycan`ın koşullarını kabul etmek zorunda kalmış ve işgal ettiği topraklarından askeri gücünü çekmeyi kabul etmiştir. Türkiye bu savaşta Azerbaycan`ı askeri, siyasi ve diplomatik açıdan destekleyen en önemli devlet olmuştur. Savaş öncesi iki devlet arasında ilişkiler hem ekonomik, hem siyasi açıdan stratejik ortaklık düzeyine uaşmıştır. İki devletin girişimi ile çok sayıda ortak ekonomik proje gerçekleşmiştir. Askeri alanda da taraflar arasında imzalanan anlaşmalar Azerbaycan`ın savaşta zafere ulaşmasında önemli etken olmuştur. İkinci Karabağ savaşından Azerbaycan`ın zaferle ayrılması Güney Kafkasya`da kalıcı barışın tesis edilmesi için çok önemlidir. Bu durum Türkiye açısından da yeni fırsatlar doğuracak, Güney Kafkasya`da konumunu güçlendirecektir. Özellikle Nahçivan ile Azerbaycan arasında koridorun açılması Türkiye`yi doğrudan Azerbaycan ve Hazar Denizi üzerinden Orta Asya`ya birleştirecektir. Bunun sonucunda Türkiye siyasi, ekonomik ve askerî açıdan daha etkin aktöre dönüşecektir.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye
• Azerbaycan
• Dağlık Karabağ Savaşı
• Güney Kafkasya
• Stratejik Ortaklık

Kaynakça

1. AHMEDOV, Elçin (2019), “Azerbaycan - Türkiye Strateji Tarafdaşlığı Yeni ve Dinamik İnkişaf Merhelesinde”, Azerbaycanda Atatürk Merkezi, https://ataturk.az/2019/04/04/azərbaycan-turkiyə-strateji-tərəfdasligi-yeni-və-dinamik-inkisaf-mərhələsində/ (Erişim Tarihi: 29.11.2020).
2. ALİYEV, İlham (2020), “Azerbaycan Respublikasının Prezidenti, Ermenistan Respublikasının Baş Naziri ve Rusiya Federasiyasının Prezidentinin Beyanatı”, Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Kurumsal Web Sitesi, 10.11.2020, https://president.az/articles/45924 (Erişim Tarihi: 30.11.2020).
3. ASLANLI, Araz (2020), “10. Yılında Azerbaycan - Türkiye Stratejik Ortaklık Anlaşması ve Ortak Askeri Tatbikatlar”, Anadolu Ajansı, 10.08.2020, https://www.aa.com.tr/tr/analiz/10-yilinda-azerbaycan-turkiye-stratejik-ortaklik-anlasmasi-ve-ortak-askeri-tatbikatlar/1937068 (Erişim Tarihi: 28.11.2020).
4. AZERBAYCAN CUMHURİYETİ CUMHURBAŞKANLIĞI (2010), “Azerbaycan ve Türkiye arasında strateji emekdaşlıq şurasının qurulması haqqında beyanname imzalanmışdır”, Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Kurumsal Web Sayfası, 15 Eylül 2010, https://president.az/articles/721?locale=az (Erişim Tarihi: 15.09.2020).
5. ÇELİKSOY, Emine (2020), “Azerbaycan’da Bakanlar Kurulu ve İdare”, Kabine Bağlamında Karşılaştırmalı Ülke İncelemeleri (Ed. Metin Özkaral, Yasin Taşpınar), Nobel Akademik Yayıncılık, Konya, ss.63-78.
6. HASANOV, Ali (2005), Müasir Beynelxalq Münasibetler ve Azerbaycanın Xarici Siyaseti, Azerbaycan Yayınları, Bakü.
7. İKTİSADİ ISLAHATLARIN TAHLİLİ VE İLETİŞİM MERKEZİ (2020), “Türkiye-Azerbaycan Xarici Ticaret Dövriyyesi Süratle Böyüyecek”, İktisadi Islahatların Tahlili ve İletişim Merkezi Kurumsal Web Sayfası, https://www.iqtisadiislahat.org/.../nicat_hacizade_turkiye_azerbaycan_xarici_ ticaret_dovriyyesi_suretle_boyuyecek-909 (Erişim Tarihi: 02.12.2020).
8. İNAÇ, Hüsamettin (2020), “Yeni Dünya Düzeni Bağlamında Azerbaycan-Ermenistan Çatışması ve Kafkas Baharı”, M5 Ulusal Güvenlik, Savunma ve Strateji Dergisi, S.46(352), ss.34-44.

9. KOCAOĞLU, Mustafa (2015), “A Comparative Analysis within the Context of Central Government – Local Government Relationships in Local Governments at Turkey And Azerbaijan”, International Journal of Business and Management Invention, S.4(4), ss.32-37.
10. MECEK, Mehmet (2018), “Azerbaycan’ın Devlet Yapısı ve Taşra Yönetiminde Merkez – Yerel İlişkileri”, Bitlis Eren Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, S.7(1), ss.51-77.
11. MEMMEDOV, Vüsal (2020), “Enerji Sahesinde Yeni Emekdaşlıq Formatı Yaranır: Türkiye-Rusiya-Azerbaycan”, AzTv, 10.01.2020, http://www.aztv.az/az/news/4384/enerji-sahesinde-yeni-emekdasliq-formati-yaranir-turkiye-rusiya-azerbaycan-marktehlilmark (Erişim Tarihi: 27.11.2020).
12. SAM - AZERBAYCAN RESPUBLIKASI PREZIDENTI YANINDA STRATEJI ARAŞDIRMALAR MERKEZI (2011), Azerbaycan -TürkiyeElaqeleri Son 20 İlde: Uğurlar ve İmkanlar, Azerbaycan Respublikası Prezidenti Yanında Strateji Araşdırmalar Merkezi Yayını, Bakü.
13. SOCAR MIDSTREAM (2020), “Trans-Adriatik Boru Kemeri: Qaz İxrac Boru Kemeri”, Socar Midstream Kurumsal Web Sayfası, http://www.socarmidstream.az/az/project/tap/#cover (Erişim Tarihi: 29.11.2020).
14. TAN, Mehmet, ALİYEV, Pelin ve AYDIN, Abdullah (2013), “Sivil Toplum Kuruluşları-Yerel Katılım İlişkisi: Azerbaycan Örneği”, Kuramdan Uygulamaya Yerel Yönetimler ve Kentsel Politikalar (Ed. Yakup Bulut, Veysel Eren, Sedat Karakaya, Abdullah Aydın), Pegem Akademi Yayınları, Ankara, ss.526-536.
15. Strateji Ortaklık ve Karşılıklı Yardım Anlaşması (16 Ağustos 2010).