Sosyal Medya Güncel Tartışmalar: Sosyal Medyanın Kontrolü & Sosyal Medya Hizmet ve Gizlilik Sözleşmeleri & Yerli ve Milli Sosyal Medya

Öz

Dünya nüfusunun yarısından fazlası aktif sosyal medya kullanıcısıdır. Bu mecrada farklı gerekçelerle vakit geçiren insanlar, sosyal medya şirketlerine önemli kişisel veriler sağlamakta ve adeta bu şirketlerin bir çalışanı haline dönüşmektedirler. Sosyal medya kullanımındaki artışla doğru orantılı olarak, bu mecrada siber zorbalık, nefret söylemi gibi yasa dışı içeriklerin sayısında da artış yaşanması, ülkeleri sosyal medyayı kontrol etmede ve güvenli siber ortamı tesis etmede yasal düzenlemeler yapmak zorunda bırakmıştır. Sosyal medya şirketleri de, ülkeler tarafından yapılan düzenlemelere uygun olarak kendi hizmet ve gizlilik sözleşmelerini düzenli aralıklarla güncellemektedir. Çalışmamızda öncelikle seçilen ülke ve örgütlerin sosyal medya yasal düzenlemeleri ve çalışmaları incelenmiş, sosyal medya platformlarına ait hizmet ve gizlilik sözleşmeleri gözden geçirilmiş ve müteakiben yerli ve milli sosyal medya konusu tartışılmıştır. Bu bağlamda; özellikle ifade özgürlüğünün ve demokrasinin merkezi kabul edilen ülkelerde bile sosyal medyayı kontrol altına almaya yönelik önemli yasal düzenlemelerin yapıldığı görülmüştür. Yakın gelecekte sosyal medyanın kontrolüne dair düzenlemelerin uluslararası ortama doğru evrilebileceği sonucuna varılmıştır. Hizmet ve gizlilik sözleşmelerinin uzun metinlerden oluşması, okunsa dahi anlaşılmasının güç olması ve muğlâk ifadeler içermesi sebebiyle kullanıcılar aleyhine durumların ortaya çıkma ihtimali yüksektir. Yerli ve milli sosyal medya çalışmaları kapsamında, Siber Vatan’ın güvenliğinin sağlanmasında tüm paydaşların sürece dâhil edildiği eylem planlarının hayata geçirilmesine ihtiyaç bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal Medyanın Kontrolü
• Hizmet ve Gizlilik Sözleşmeleri
• Sosyal Medya Yasaları
• Çevrimiçi Nefret Söylemi

Current Discussions on Social Media: Control of Social Media & Service and Privacy Agreements for Social Media & Domestic and National Social Media

Abstract

More than half of the world's population are active social media users. People who spend time in this channel for different reasons, provide important personal data to social media companies and become a employee of these companies. In line with the increase in the use of social media, the increase in the number of illegal content such as cyberbullying and hate speech in this domain has forced countries to make legal regulations in controlling social media and establishing a safer cyber environment. Social media companies also regularly update their service and privacy agreements accordingly the regulations made by the countries. In our study, social media legal regulations and studies of selected countries and organizations were examined, service and privacy agreements of social media platforms were reviewed, and then domestic and national social media issues were discussed. In this regard; it has been observed that important legal regulations have been made to control social media, even in the countries that are accepted as the center of freedom of expression and democracy. It has been concluded that in the near future, regulations regarding the control of social media may evolve into the international arena. Due to the fact that the service and privacy agreements consist of long texts, are difficult to understand even if they are read, and contain ambiguous expressions, the conditions against the users are likely to arise. Within the scope of domestic and national social media works, action plans in which all stakeholders are included in the process are needed to be implemented in ensuring the security of Cyber Homeland.

Keywords

• Control of Social Media
• Service and Privacy Agreements
• Social Media Laws
• Online Hate Speech
• Cyberbullying

Kaynakça

1. AAKER, Jennifer ve CHANG, Victoria (2009), “Obama and the Power of Social Media and Technology”, Standford Graduate School of Business, Case: M-321 (E-Article), ss.1-40, https://www.gsb.stanford.edu/gsb-box/route-download/352051 (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
2. AKINCI, Ayşe Nur (2017), Avrupa Birliği Genel Veri Koruma Tüzüğü’nün Getirdiği Yenilikler ve Türk Hukuku Bakımından Değerlendirilmesi Çalışma Raporu-6, Kalkınma Bakanlığı İktisadi Sektörler ve Koordinasyon Genel Müdürlüğü Yayını, Ankara.
3. AKKURT, Sinan Sami (2020), “7253 Sayılı Yeni Sosyal Medya Yasasının Getirdikleri”, Selçuk Hukuk Kongresi 2020 Özel Hukuk Tebliğleri Tam Metin Kitabı, Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara, ss.39-52.
4. ASLANYÜREK, Malik (2015), “İnternet Güvenliği ve Çevrimiçi Gizlilik Alanlarında Yaşanan Sorunlar: İnternet ve Sosyal Medya Kullanıcılarının İnternet Güvenliği ve Çevrimiçi Gizlilik ile İlgili Kanaatleri ve Farkındalıkları Üzerine Bir Araştırma”, Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
5. ATASOY, Kemal (2016), “Kişilik Hakkı Kapsamında Sosyal Medyada Kişisel Verilerin Korunması ve Veri Sahibinin Rızası”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, S.22(3), ss.269-301.
6. BORINS, Sanford (2011), “Online Adaydan Online Başkana”, Seçim Kampanyalarında Geleneksel Medya, İnternet ve Sosyal Medyanın Kullanımı (Ed. Yusuf Devran, Çev. Nazlı Çetin Turan), Başlık Yayın Grubu Yayını, İstanbul, ss.85-93.
7. BOYD, Danah (2008), “American Teen Sociality in Networked Publics”, Doktora Tezi, Berkeley Üniversitesi, Kaliforniya (USA).
8. ERTAŞ, Handan (2015), “Kamu Yönetiminde Sosyal Medyanın Kullanımı”, Kamu Yönetiminde Sosyal Medya, Kuramdan Uygulamaya (Ed. Handan Ertaş), Palet Yayınları, Konya, ss.15-42.

9. FUCHS, Christian (2009), Social Networking Sites and the Surveillance Society: A Critical Case Study of the Usage of Studivz, Facebook, and Myspace by Students in Salzburg in the Context of Electronic Surveillance, ICT&S Center Research Report, University of Salzburg, Vienna (Austria), https://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.168.4621&rep=rep1&type=pdf (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
10. GENEL, Mehmet Gökhan (2012), “Siyasal İletişim Kampanyalarında Sosyal Medyanın Kullanımı (12 Haziran 2011 Seçimleri “Twitter” Örneği)”, The Turkish Online Journal of Design, Art and Communication - TOJDAC October 2012, S.2(4), ss.23-31, http://www.tojdac.org/tojdac/VOLUME2-ISSUE4_files/tojdac_v02i405.pdf (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
11. GÜLASLAN, Taylan (2018), Kamu Yönetiminde Sosyal Medya Kullanımı ve Yönetimi, Nobel Bilimsel Eserler Yayını, Ankara.
12. İVREN, Burçin (2019), “Sosyal Medyada Gözetim: Facebook Veri Politikasına Yönelik Kullanıcıların Gizlilik Endişeleri ve Gözetim Farkındalığı Üzerine Bir Araştırma”, Yüksek Lisans Tezi, Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
13. KALAMAN, Sefer (2019), “Yeni Medya ve Dijital Gözetim: Türkiye’deki Sosyal Medya Kullanıcıları Üzerine Bir Araştırma”, Celal Bayar Üniversitesi Yönetim ve Ekonomi Dergisi, S.26(2), ss.575-594.
14. KAPLAN, Andreas Marcus ve HAENLEIN, Michael (2010), “Users of the World, Unite! The Challenges and Opportunities of Social Media”, Business Horizons, S.53(1), ss.59-68.
15. KHAN, Gohar Feroz (2013), “The Government 2.0 Utilization Model and Implementation Scenarios”, Information Development, S.31(2), ss.1-15, https://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.959.4849&rep=rep1&type=pdf (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
16. MANGOLD, W. Glynn ve FAULDS, David J. (2009), “Social Media: The New Hybrid Element of the Promotion Mix”, Business Horizons, S.52, ss.357-365.
17. MAYFIELD, Antony (2008), What is Social Media?, iCrossing Publisher (E-Book), New York (USA), https://www.icrossing.com/uk/sites/default/files_uk/insight_pdf_files/What%20is%20Social%20Media_iCrossing_ebook.pdf (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
18. ONAT, Ferah (2010), “Bir Halkla İlişkiler Uygulama Alanı Olarak Sosyal Medya Kullanımı: Sivil Toplum Örgütleri Üzerine Bir İnceleme”, Gazi Üniversitesi İletişim Fakültesi İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, S.31, ss.103-122.
19. OYMAK, Hasan (2020), “7253 Sayılı “İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un Getirdikleri”, Ankara Hacıbayram Veli Üniversitesi İletişim Fakültesi Yeni Medya Dergisi, S.9, ss.129-141.
20. ÖZDEMİR, Kadir ve NACAR, Ramazan (2020), “Yerli ve Milli Sosyal Medyayı Tercih Etme Nedenleri”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, S.38, ss.42-69.
21. SAFKO, Lon (2012), The Social Media Bible: Tactics, Tools and Strategies for Business Success, John Wiley and Sons Publisher, New Jersey (USA), Third Ed.
22. SAYAN, Ömer Fatih (2021), “Kişisel Tweet”, Twitter Sosyal Medya Sayfası, https://twitter.com/ofatihsayan/status/1373017598972026885/photo/1 (Erişim Tarihi: 03.04.2021).
23. SCOTT, Peter R. ve JACKA, J. Mike (2013), Sosyal Medya Kurumsal Yönetim ve Risk Rehberi (Çev. Tuğrul Bozbey), Türkiye İç Denetim Enstitüsü Yayını, İstanbul.
24. T. C. CUMHURBAŞKANLIĞI (2020), Bilgi ve İletişim Güvenliği Rehberi, Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi Yayını, Ankara, https://cbddo.gov.tr/SharedFolderServer/Genel/File/bg_rehber.pdf (Erişim Tarihi: 15.02.2021).
25. T. C. CUMHURBAŞKANLIĞI (2020), Sosyal Medya Kullanım Kılavuzu, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı Yayını, Ankara, https://www.iletisim.gov.tr/uploads/docs/SosyalMedyaKullanimKilavuzu.pdf (Erişim Tarihi: 27.01.2021).
26. TAŞCI, Ersin (2010), “Sosyal Medya Araçlarının Yerel Yönetimlere Etkisi ve Katkısı: Belediye 2.0”, Türkiye Bilişim Derneği Bilişim Dergisi, S.38(126), ss.23-26.
27. WEINBERG, Tamar (2009), The New Community Rules: Marketing On the Social Web, O’Reilly Media Inc., Kaliforniya (USA).
28. WHITING, Anita ve WILLIAMS, David Lindsey (2013), “Why People Use Social Media: A Uses and Gratifications Approach”, Qualitative Market Research: An International Journal, S.16(4), ss.362-369.
29. 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun (13.12.1994 tarih ve 22140 sayılı Resmi Gazete).
30. 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun (23.05.2007 tarih ve 26530 sayılı Resmi Gazete).
31. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (07.04.2016 tarih ve 29677 sayılı Resmi Gazete).
32. 7253 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (31.07.2020 tarih ve 31202 sayılı Resmi Gazete).
33. 2019/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi (06.07.2019 tarih ve 30823 sayılı Resmi Gazete).
34. AB Dijital Servisler Yasası ile Birlikte 2000/31/EC Direktifi’nde Değişiklik Öngören Yasa Teklifi, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=CELEX:52020PC0825&from=en (Erişim Tarihi: 09.02.2021).
35. AB Genel Veri Koruma Tüzüğü, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=CELEX: 32016R0679 (Erişim Tarihi: 10.09.2021).
36. AB 2000/31/EC Direktifi, https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/PDF/?uri=CELEX:32000L0031&from=EN (Erişim Tarihi: 10.09.2021).
37. ABD Çocuklar İçin Çevrimiçi Gizliliğin Korunması Yasası, https://www.govinfo.gov/content/pkg/PLAW-105publ277/pdf/PLAW-105publ277.pdf (Erişim Tarihi: 02.02.2021).
38. ABD Gizlilik Yasası, https://www.law.cornell.edu/uscode/text/5/552a (Erişim Tarihi: 01.02.2021).
39. ABD İletişim Ahlakı Yasası, https://www.law.cornell.edu/uscode/text/47/230 (Erişim Tarihi: 01.02.2021). Alman Ağ Yaptırım Yasası,
40. https://www.bmjv.de/SharedDocs/Gesetzgebungsverfahren/Dokumente/NetzDG_ engl.pdf?__blob=publication File &v=2 (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
41. Avustralya Çevrimiçi Güvenliğin Artırılması Yasası, https://www.legislation.gov.au/Details/C2017C00187 (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
42. Avustralya Nefret Uyandırıcı Şiddet İçeren Materyalin Paylaşılması İsimli Kanun Değişikliği, https://www.legislation.gov.au/Details/C2019A00038 (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
43. BİP Gizlilik Politikası, https://bip.com/tr/gizlilik-politikasi/#BiPGIZLILIKPOLITIKASI (Erişim Tarihi: 12.02.2021).
44. Birleşik Krallık Ağ ve Bilgi Sistemleri Düzenlemeleri, https://www.legislation.gov.uk/uksi/2018/506/made (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
45. Birleşik Kralllık Data Koruma Yasası, https://www.legislation.gov.uk/ukpga/2018/12/contents/enacted (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
46. BM Nefret Söylemine Karşı Strateji ve Eylem Planı, https://www.un.org/en/genocideprevention/ documents/ advising-and-mobilizing/Action_plan_on_hate_speech_EN.pdf (Erişim Tarihi: 27.02.2021).
47. Çin Siber Güvenlik Yasası, https://www.newamerica.org/cybersecurity-initiative/digichina/blog/translation-cybersecurity-law-peoples-republic-china/ (Erişim Tarihi: 04.03.2013).
48. Facebook Gizlilik İlkeleri, https://tr-tr.facebook.com/legal/terms (Erişim Tarihi: 12.02.2021).
49. Fransa Dijital Ekonomi Yasası, https://www.legifrance.gouv.fr/loda/id/LEGITEXT000005789847/ (Erişim Tarihi: 04.02.2021).
50. Google Gizlilik Politikası, https://policies.google.com/privacy?hl=tr (Erişim Tarihi: 14.02.2021).
51. Hindistan Bilgi Teknolojileri Yasası, https://www.indiacode.nic.in/bitstream/123456789/1999/3/A2000-21.pdf (Erişim Tarihi: 05.02.2021).
52. İnternet’in Çin’deki Durumu (The State of the Internet in China) İsimli Doküman, http://www.gov.cn/zhengce/2010-06/08/content_2615774.htm (Erişim Tarihi: 04.02.2021).
53. Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi (International Covenant on Civil and Political Rights), https://www.ohchr.org/documents/professionalinterest/ccpr.pdf (Erişim Tarihi: 28.02.2021).
54. Rabat Eylem Planı (Rabat Plan of Action), https://www.ohchr.org/Documents/Issues/Opinion/SeminarRabat/ Rabat_draft_outcome.pdf (Erişim Tarihi: 28.02.2021)
55. Twitter Hizmet Sözleşmesi ve Gizlilik Politikası, https://cdn.cms-twdigitalassets.com/content/dam/legal-twitter/site-assets/tos-oct-14th-2020/Twitter_User_Agreement_EN.pdf (Erişim Tarihi: 12.02.2021).
56. UK Online Harms White Paper: Full Government Response to the Consultation, https://assets.publishing.service.gov.uk/government/uploads/system/uploads/attachment_data/file/944310/Online_Harms_White_Paper_Full_Government_Response_to_the_consultation_CP_354_CCS001_CS1220695430-001__V2.pdf (Erişim Tarihi: 03.02.2021).
57. WhatsApp Hizmet Koşulları ve Gizlilik İlkeleri, https://www.whatsapp.com/legal/updates/terms-of-service/?lang=tr (Erişim Tarihi: 12.02.2021).
58. YouTube Hizmet Sözleşmesi, https://www.youtube.com/t/terms (Erişim Tarihi: 14.02.2021).