Fen Bilimleri Konu Öğretimi ve Öğrenimi ile İlgili Öğretmen ve Öğrenci İhtiyaçlarının Belirlenmesi: Bir Devlet Ortaokulu Örneği

Öz

Bu araştırma fen bilimleri konu öğretimi ve öğrenimi ile ilgili öğretmen ve öğrenci ihtiyaçlarını belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın çalışma grubunu aynı okulda görev yapan 3 fen bilimleri öğretmeni ve okulun 7. ve 8. sınıflarından toplam 87 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada nitel ve nicel desenler birlikte kullanılmıştır. Araştırmanın veri toplama araçları “yarı yapılandırılmış görüşmeler” ve “öğrenci durum anketi”dir. Nitel veriler içerik analizi ile analiz edilerek tema, kod ve kategoriler oluşturulmuştur. Öğretmenlerle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış ardından öğretmenlerin görüşmelerde belirttiği soyut fen kavramlarına dair açık uçlu soruların yer aldığı öğrenci durum anketi hazırlanarak öğrencilere uygulanmıştır ve öğrencilerin bilgi düzeyleri hakkında betimsel değerler oluşturulmuştur. Araştırma sonucunda fen öğretimi sürecinde fen bilimleri öğretmenlerinin kendilerinden, öğrencilerden, ders kitabından, programdan, okulun imkanlarından, sınav sisteminden kaynaklanan sorunlar yasadıkları tespit edilmiş ve ihtiyaçları belirlenmiştir. Öğrencilerin ise öğretmenin rolü ve öğretim süreci ile ilgili ihtiyaçları belirlenmiştir. Fen bilimleri konularından karbon döngüsü, su döngüsü, ozon tabakasının incelmesi, biyoçeşitlilik, sera etkisi, sürdürülebilirlik gibi konuların öğrencilerin çoğu tarafından bilinmediği tespit edilmiştir. Nitel ve nicel verilerden elde edilen bulgular birbirini desteklemektedir. Araştırma sonuçlarına göre soyut fen konularının sınıfta nasıl ele alınacağı ile ilgili hizmet içi eğitimler düzenlenmesi, bu eğitimlerde okulların imkanlarının göz önüne alınarak çeşitli yöntem ve tekniklerin bir arada yer aldığı zenginleştirilmiş etkinlik örnekleri hakkında bilgilendirme yapılması önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• öğretmen ihtiyaçları
• öğrenci ihtiyaçları
• soyut fen kavramları

Determining Teachers and Students Needs Related to Teaching and Learning of Science Subjects: Secondary School Example

Öz

This research is conducted with the aim of determining the needs of teachers and students regarding the teaching and learning of science subjects. The study group of the research consists of three science teachers working in the same school and a total of 87 students from the 7th and 8th grades of the school. Both qualitative and quantitative designs have been used together in the research. The data collection tools of the research are "semi-structured interviews" and "student situation survey." Qualitative data were analyzed through content analysis, and themes, codes, and categories were formed. Semi-structured interviews were conducted with teachers, and then a student situation survey containing open-ended questions about abstract science concepts mentioned by teachers was prepared and applied to students. Descriptive values about students' levels of knowledge were created. The research results revealed that science teachers face problems arising from themselves, students, textbooks, the curriculum, school facilities, and the examination system during the science teaching process, and their needs have been identified. Among the needs of students are issues related to the teacher's role and the teaching process. It was determined that many students were unfamiliar with abstract science topics such as the carbon cycle, water cycle, thinning of the ozone layer, biodiversity, greenhouse effect, and sustainability. Findings obtained from qualitative and quantitative data support each other. According to the results of the research, it is suggested to organize in-service training on how to address abstract science topics in the classroom. Furthermore, it is recommended to provide information on enriched activity examples incorporating various methods and techniques, taking into account the facilities of the schools during these trainings.

Anahtar Kelimeler

• teacher's needs
• student's needs
• abstract science concepts

Kaynakça

1. Akıncı, B., Uzun, N. & Kışoğlu, M. (2015). Fen bilimleri öğretmenlerinin meslekte karşılaştıkları problemler ve fen öğretiminde yaşadıkları zorluklar. International Journal of Human Sciences, 12(1), 1189–1215. https://doi.org/10.14687/ijhs.v12i1.3188
2. Aktepe, V., & Aktepe, L. (2009). Fen ve teknoloji öğretiminde kullanılan öğretim yöntemlerine ilişkin öğrenci görüşleri: Kırşehir Bilsem örneği. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(1), 69-80. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kefad/issue/59520/855970 adresinden alınmıştır.
3. Akyüz, G., & Pala, N. M. (2010). PISA 2003 sonuçlarına göre öğrenci ve sınıf özelliklerinin matematik okuryazarlığına ve problem çözme becerilerine etkisi. İlköğretim Online, 9(2), 668-678. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ilkonline/issue/8595/106928 adresinden alınmıştır.
4. Altın, H. M. & Kalelioğlu, F. (2015). FATİH Projesi ile ilgili öğrenci ve öğretmen görüşleri. Başkent Üniversitesi, 2(1), 89-105. https://buje.baskent.edu.tr/index.php/buje/article/view/27/56 adresinden alınmıştır.
5. Anderson, R. J., Evans, I. M., & Harvey, S. T. (2012). Insider views of the emotional climate of the classroom: What New Zeland children tell us about their teachers’ feelings. Journal of Research in Childhood Education, 26, 199-220. https://doi.org/10.1080/02568543.2012.657748
6. Arslan, M. (2000, Eylül 6-8). İlköğretim okullarında fen bilgisi öğretimi ve belli başlı sorunları [Sözlü bildiri]. IV. Fen Bilimleri Eğitimi Kongresi, Türkiye.
7. Aslan, O. & Taşar, M.F. (2013). Fen öğretmenlerinin bilimin doğası görüşleri ve öğretimleri nasıldır? Bir sınıf içi araştırması. Eğitim ve Bilim, 38 (167), 65- 80. http://egitimvebilim.ted.org.tr/index.php/EB/article/view/1323 adresinden alınmıştır.
8. Ateş, M, & Karatepe, A. (2013). Üniversite öğrencilerinin “küresel ısınma” kavramına ilişkin algılarının metaforlar yardımıyla analizi. Marmara Coğrafya Dergisi, (27), 221-241. https://dergipark.org.tr/tr/pub/marucog/issue/474/3901 adresinden alınmıştır.

9. Aydın, S., Çakıroğlu, J. (2010). İlköğretim fen ve teknoloji dersi öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri: Ankara örneği. Elementary Education Online, 9(1), 301- 315. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ilkonline/issue/8596/106970 adresinden alınmıştır.
10. Aypay, A., Erdogan, M. , & Sözer, M.A (2007). Variation among schools on classroom practices in science based on TIMSS–1999 in Turkey. Journal of Research in Science Teaching, 44(10), 1417-1435. https://doi.org/10.1002/tea.20202
11. Ayvacı, H. Ş., & Bakırcı, H. (2012). Fen ve teknoloji öğretmenlerinin fen öğretim süreçleriyle ilgili görüşlerinin 5E modeli açısından incelenmesi. Türk Fen Eğitimi Dergisi, 9(2), 132-151. https://www.tused.org/index.php/tused/article/view/434 adresinden alınmıştır.
12. Ayvacı, H. Ş., & Şenel Çoruhlu, T. (2009). Öğrencilerin küresel çevre sorunlarına bakışları ve kavram yanılgılarının belirlenmesine yönelik gelişimsel bir araştırma. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(2), 11–25. https://dergipark.org.tr/tr/pub/iuhayefd/issue/8793/109894 adresinden alınmıştır.
13. Bacanak, A., Küçük, M., & Çepni, S. (2004). İlköğretim öğrencilerinin fotosentez ve solunum konularındaki kavram yanılgılarının belirlenmesi: Trabzon örneklemi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17, 67–80. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/188372 adresinden alınmıştır.
14. Balbağ, M. Z., Leblebiciler, K., Karaer, G., Sarıkahya, E., & Erkan, Ö. (2016). Türkiye’de fen eğitimi ve öğretimi sorunları. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 5(3), 12–23. http://www.jret.org/FileUpload/ks281142/File/02.m._zafer_balbag.pdf adresinden alınmıştır.
15. Bilici, A. (2011, Eylül 22-24). Öğretmenlerin bilişim teknolojileri cihazlarının eğitsel bağlamda kullanımına ve eğitimde FATİH projesine yönelik görüşleri: Sincan il genel meclisi ilköğretim okulu örneği. 5. International Computer & Instructional Technologies Symposium, Fırat Üniversitesi, Elazığ.
16. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri (18. baskı). Ankara: Pegem.
17. Cengiz, E., Uzoğlu, M., & Daşdemir, İ. (2012). Öğretmenlere göre fen ve teknoloji dersindeki başarısızlık nedenleri ve çözüm önerileri. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(2), 393–418. https://dergipark.org.tr/tr/pub/erziefd/issue/6011/80362 adresinden alınmıştır.
18. Ceylan, E. (2009). PISA 2006 sonuçlarına göre Türkiye’de fen okuryazarlığında düşük ve yüksek performans gösteren okullar arasındaki farklar. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 55-75. https://dergipark.org.tr/tr/pub/yyuefd/issue/13712/166013 adresinden alınmıştır.
19. Creswell, J. W. (2014). Nitel araştırma yöntemleri. Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni. ( S. B. Demir, M. Bütün Çev) (3. Baskı). Siyasal kitabevi (Orijinal Basım 2007)
20. Creswell, J.W. (1998). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five traditions. Thousand Oaks, CA: Sage.
21. Dadabo, D. (2014). Retrospective and current perceptions of classroom climate on engagement and achievement in high school. (Doctorate thesis), Fordham University, New York
22. Demir, S., Böyük, U., & Koç, A. (2011). Fen ve teknoloji dersi öğretmenlerinin laboratuvar şartları ve kullanımına ilişkin görüşleri ile teknolojik yenilikleri izleme eğilimleri. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 7(2), 66-79. https://doi.org/10.17860/efd.02843
23. Doğan, Y. (2010). Fen ve teknoloji dersi programının uygulanması sürecinde karşılaşılan sorunlar. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, VII(I), 86-106. https://dergipark.org.tr/tr/pub/yyuefd/issue/13709/165982 adresinden alınmıştır.
24. Dursun, H. (2003). İlköğretim okullarında fen bilgisi öğretiminde karşılaşılan sorunlar ve bu sorunların öğretmen performansı üzerindeki etkileri (Yüksek Lisans Tezi). Pamukkale Üniversitesi, Denizli.
25. Emli, Z., & Afacan, Ö. (2017). Yedinci sınıf öğrencilerinin küresel ısınma konusundaki zihinsel modelleri. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(27), 183–202. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/324458 adresinden alınmıştır.
26. Erdoğan, M., Kayır, Ç., Kaplan H., Ünal Ü., & Akbunar Ş. (2015). 2005 yılı ve sonrasında geliştirilen öğretim programları ile ilgili öğretmen görüşleri; 2005-2011 yılları arasında yapılan araştırmaların içerik analizi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 23(1), 171- 196. https://dergipark.org.tr/tr/pub/kefdergi/issue/22600/241456 adresinden alınmıştır.
27. Erinosho, S. Y. (2013). How do students perceive the difficulty of physics in secondary school? An exploratory study in Nigeria. International Journal of Cross-disciplinary Subjects in Education (IJCDSE), 3(3), 1510-1515. https://doi.org/10.20533/ijcdse.2042.6364.2013.0212
28. Erişti, B., & Tunca, N. (2006). Fen ve teknoloji öğretmenlerinin öğrencilere duyuşsal yeterlikler kazandırma sürecinde yaşadıkları sorunlar ve çözüm önerileri. Uluslararası Eğitim Programları ve Öğretim Çalışmaları Dergisi, 2(3), 87–102. https://www.ijocis.com/index.php/ijocis/article/view/74/58 adresinden alınmıştır.
29. Ertürk, S. (1972). Eğitimde program geliştirme. Yelkentepe Yayınları.
30. Eryılmaz, S. & Salman, Ş. (2014). An inquisition upon expectations of intervening teachers and students within the context of FATİH project and perceptions to usage of information technology. Journal of Education and Practice, 5(12), 24-35. https://www.researchgate.net/publication/316351544 adresinden alınmıştır.
31. Fraser, B. J. (1998). Classroom environment instruments: Development, validity and applications. Learning Environments Research, 1, 7-33. https://doi.org/10.1023/A:1009932514731
32. Geçer, A. Özel, R. (2012). İlköğretim fen ve teknoloji dersi öğretmenlerinin öğrenme-öğretme sürecinde yaşadıkları sorunlar. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 12(3), 2237-2261. https://search.trdizin.gov.tr/tr/yayin/detay/134644/ adresinden alınmıştır.
33. Geist, M. J. (2004). Orchestrating classroom change to engage children in the process of scientific reasoning: Challenges for teachers and strategies for success. (Doctorate thesis), Peabody College of Vanderbilt University, Nashville.
34. Goodnough, K. (2010). Teacher learning and collaborative action research: Generating a “knowledgeof-practice” in the context of science education. Journal of Science Teacher Education, 21(8), 917- 935. https://doi.org/10.1007/s10972-010-9215-y
35. Gökdere, M., & Keleş, E. (2004). Öğretmen ve öğrencilerin fen bilgisi ders kitaplarını kullanma düzeyleri üzerinde müfredat değişikliğinin etkisi. Milli Eğitim Dergisi, 161. https://dhgm.meb.gov.tr/yayimlar/dergiler/Milli_Egitim_Dergisi/161/gokdere-keles.htm adresinden alınmıştır.
36. Güner, N., Sezer, R., & İspir, O. (2013). İlköğretim ikinci kademe öğretmenlerinin TIMSS hakkındaki görüşleri. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(1), 11-29. https://gcris.pau.edu.tr/bitstream/11499/39300/1/10.9779-PUJE455-114526.pdf adresinden alınmıştır.
37. Güneş, M. H.., & Güneş, T. (2005). İlköğretim öğrencilerinin biyoloji konularını anlama zorlukları ve nedenleri. Gazi Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 169–175. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1496033 adresinden alınmıştır.
38. Henry, G. H. (1996). A Study Investigating Student and Teacher Attitudes Toward Science and Science Education. (Unpublished Doctorate Thesis), The University of Dayton
39. Hodson, D. (2014). Learning science, learning about science, doing science: Different goals demand different learning methods. International Journal of Science Education, 36(15), 2534–2553. https://doi.org/10.1080/09500693.2014.899722
40. Huberman, M., & Miles, M. B. (2002). The qualitative researcher’s companion. Sage.
41. Husserl, E (1931). Ideas: General introduction to pure phenomenology. (W. R. B Gibson Çev.). New york: Allen and Unwin. (Orijinal Basım 1913)
42. Jang, S. J. & Tsai, M. F. (2012). Reasons for using or not using interactive whiteboards: Perspectives of Taiwanese elementary mathematics and science teachers. Australasian Journal of Educational Technology, 28(8), 1451-1465. https://doi.org/10.14742/ajet.781
43. Karakuş, U., & Yel, Ü. (2019). The mental models of social studies teacher candidates on global warming. International Journal of Geography and Geography Education, 40, 109-123. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/773558 adresinden alınmıştır.
44. Karamustafaoğlu, S., Çakır, R., & Celep, A. (2015). Relationship between the attidutes of science teachers towards technology and their teaching styles. Participatory educational research, 2(3), 67-78. https://doi.org/10.17275/per.15.03.2.3
45. Karasar, N. (2014). Bilimsel araştırma yöntemi. (27. Basım). Nobel Akademik Yayıncılık.
46. Kaya, H., & Böyük, U. (2011). Fen bilimleri öğretmenlerinin laboratuvar çalışmalarına yönelik yeterlikleri. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 27(1), 126-134. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/236226 adresinden alınmıştır.
47. Kılıçoğlu, G., & Akkaya-Yılmaz, M. (2021). Ortaokul öğrencilerinin küresel ısınmaya yönelik görüşleri. Dünya Sağlık ve Tabiat bilimleri Dergisi, 4(2), 102-112. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2110211 adresinden alınmıştır.
48. Kızılcık, H. Ş. (2013). Öğretmen adaylarının bazı eş anlamlı fizik terimleri arasındaki tercihlerinin kavramsal algılamayla ilişkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(3), 266-278. https://dergipark.org.tr/tr/pub/hunefd/issue/7791/101922 adresinden alınmıştır.
49. Kurtuluş, N. Çavdar, O. (2011). Fen ve teknoloji öğretim programındaki etkinliklere yönelik öğretmen ve öğrenci düşünceleri. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 5(1), 1- 23. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/39810 adresinden alınmıştır.
50. Küçüköner, Y. (2011). 2005 Fen ve teknoloji dersi öğretim programının uygulanmasında karşılaşılan sorunlar ve öğretmen gözüyle çözüm önerileri. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(2), 11–37. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/67821 adresinden alınmıştır.
51. Landis, J. R. & Kock, G. G. (1977). The measurement of observer agreement for categorical data, Biometrics, 33(1), 159-174. https://doi.org/10.2307/2529310
52. Lee, S. W. (Ed.). (2005). Encyclopedia of school psychology. London: Sage Publications.
53. Liarakou, G., Athanasiadis, I., & Gavrilakis, C. (2011). What greek secondary school students believe about climate change?. International Journal of Environmental and Science Education, 6(1), 79–98. https://www.researchgate.net/publication/265112521 adresinden alınmıştır.
54. Loxley, P., Dawes, L., Nicholls, L. & Dore, B. (2016). İlköğretimde Eğlendiren ve Anlamayı Geliştiren Fen Öğretimi. (H. Türkmen, M. Sağlam & E. Şahin-Pekmez, Çev.) Nobel Yayınevi.
55. Mere, K., Reiska, P., & Smith, T.M. (2006). Impact of SES on Estonian students‘ science achievement across different cognitive domains. Prospects: Quarterly Review of Comparative Education, 36(4), 497-516. https://doi.org/10.1007/s11125-006-9007-5
56. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB). (2000). Tebliğler Dergisi, 63 (2518). Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı
57. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB). (2005). İlköğretim fen ve teknoloji (6, 7 ve 8. Sınıflar) öğretim programı. Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı.
58. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB). (2013). İlköğretim kurumları (ilkokullar ve ortaokullar) fen bilimleri dersi (3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar) öğretim programı. Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı.
59. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB). (2018). Fen bilimleri dersi öğretim programı (3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar). Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı.
60. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB). (2019). PISA 2018 Türkiye Ön Raporu. Ankara. http://pisa.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2023_05/15170226_PISA_2018_Turkiye_On_Raporu.pdf
61. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB). (2020). TIMSS 2019 Türkiye Ön Raporu. Ankara. https://www.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_12/10173505_No15_TIMSS_2019_Turkiye_On_Raporu_Guncel.pdf
62. Mohan, L., Chen, J.,& Anderson, C. W. (2009). Developing an multi-year learning progression for carbon cyling in socio-ecological systems. Journal of Research in Science Teaching, 46(6), 675-698. https://doi.org/10.1002/tea.20314
63. National Research Council (NRC). (1996). National science education standards. DC: The National Academies Press.
64. National Research Council (NRC). (2000). Inquiry and the national science education standards: a guide for teaching and learning. DC: The National Academies Press.
65. Netshivhumbe, P.N., & Mudau, A.V. (2021). Teaching challenges in the senior phase natural sciences classroom in south African schools: a case study of Vhembe district in the Limpopo province. Journal for the Education of Gifted Young Scientists, 9(4), 299-315. https://doi.org/10.17478/jegys.988313
66. Ogunkola, B. J. (2013). Scientific literacy: Conceptual overview, importance and strategies for improvement. J. Educ. Soc. Res., 3(1), 265–274. https://doi.org/10.5901/jesr.2013.v3n1p265
67. Organization for Economic Cooperation and Development (OECD). (2007). PISA 2006 science competencies for tomorrows’ World, Volume 1-2, Author, Paris, France.
68. Organization for Economic Cooperation and Development (OECD). (2016). PISA 2015 Assessment and analytical framework: Science,reading, mathematic and financial literacy. OECD Publishing, Paris.

69. Örnek, F., Robinson , W. & Haugan, M. (2007). What makes physics difficult?. The International Journal of Environmental & Science Education, 18(3), 165-172. https://www.researchgate.net/publication/228689133 adresinden alınmıştır.
70. Özdemir, N. (2006). İlköğretim II. kademedeki fen bilgisi öğretiminde yaşanan sorunlar ve çözüm önerileri (Yüksek Lisans Tezi). Pamukkale Üniversitesi, Denizli.
71. Öztürk, N., Demir, R., & Dökme, İ. (2011, Nisan 27-29). Fen bilgisi öğretmenliği öğrencilerinin eğitimde teknoloji kullanımına ilişkin tutumları ve görüşleri. [Sözlü bildiri]. 2nd International Conference on New Trends in Education and Their Implications., Antalya-Türkiye.
72. Öztürk, N., Yalvaç Hastürk, H. G., & Demir, R. (2013). İlköğretim 4-5. sınıf fen ve teknoloji dersi öğretim programlarındaki ölçme ve değerlendirme yöntemlerine ilişkin öğretmen görüşleri. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 20, 25-36. https://dergipark.org.tr/tr/pub/zgefd/issue/47944/606569 adresinden alınmıştır.
73. Papanastasiou, C. (2002). School, teaching, and family influence on students attitude toward science: Based on TIMSS data on Cyprus. Studies in Educational Evaluation, 28, 71-86.
 https://doi.org/10.1016/S0191-491X(02)00013-5
74. Papanastasiou, C. (2008). A residual analysis of effective schools and effective teaching in mathematics. Studies in Educational Evaluation, 34(1), 24-30. https://doi.org/10.1016/j.stueduc.2008.01.005
75. Polat, M. (2005). İlköğretim ikinci kademe fen bilgisi öğrencilerinin zorlandıkları konular ve çözüm önerileri (Yüksek Lisans Tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Bolu.
76. Schmidt, W.H., Jorde, D., Barrier, E., Gonzalo, I., Moser, U., & Shimizu, K. (1996). Characterizing pedagogical flow: An investigation of mathematics and science teaching in six countries. Dordrect, The Netherlands: Kluver.
77. Senemoğlu, N. (2010). Gelişim Öğrenme ve Öğretim Kuramdan Uygulamaya. Ankara: Pegem Akademi.
78. Smit, J., Gijsel, M., Hotze, A., & Bakker, A. (2018). Scaffolding primary teachers in designing and enacting language-oriented science lessons: Is handing over to indepence a fata morgana?. Learning, Culture and Social Interaction, 18, 72-85. https://doi.org/10.1016/j.lcsi.2018.03.006
79. Smith, H. J., Higgins, S., Wall, K. & Miller, J. (2005). Interactive whiteboards: Boon or bandwagon? A critical review of the literature. Journal of Computer Asisted Learning, 21, 91-101. https://doi.org/10.1111/j.1365-2729.2005.00117.x
80. Sönmez, V. & Alacapınar, F. G. (2016). Örneklendirilmiş bilimsel araştırma yöntemleri. ( 4. Baskı). Ankara: Anı.
81. Şimşek, H., Hırça, N., & Coşkun, S. (2012). İlköğretim fen ve teknoloji öğretmenlerinin öğretim yöntem ve tekniklerini tercih ve uygulama düzeyleri: Şanlıurfa ili örneği. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(18), 249–268. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/183012 adresinden alınmıştır.
82. Tekkaya, C. & Balcı, S. (2003). Öğrencilerin fotosentez ve bitkilerde solunum konularındaki kavram yanılgılarının saptanması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24, 101-107. https://www.researchgate.net/publication/301612152 adresinden alınmıştır.
83. Timur, B. & Taşar, M.F. (2010). İlköğretim fen ve teknoloji müfredat programında fizik ünitelerinin öğretiminde karşılaşılan güçlükler ve çözüm önerileri. Türkiye'de Fizik Eğitimi Alanındaki Tecrübeler, Sorunlar, Çözümler ve Önerileri Çalıştayı, 37-53. https://dergipark.org.tr/download/article-file/262372
84. Timur, B., Timur, S., Özdemir, M., & Şen, C. (2016). İlköğretim fen bilimleri dersi öğretim programındaki ünitelerin öğretiminde karşılaşılan güçlükler ve çözüm önerileri. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 12(2), 389–402. https://www.researchgate.net/publication/320445077 adresinden alınmıştır.
85. Ünsal, Y. (2010). Differences arising from language in perceiving some terms in physics education. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 39, 348-358. https://dergipark.org.tr/tr/pub/hunefd/issue/7799/102187 adresinden alınmıştır.
86. Wen Lin, J, Hsuan Yen, M., Chi Liang, J. Hung Chiu, M., & Jee Guo, C. (2016). Examining the Factors That Influence Students’ Science Learning Processes and Their Learning Outcomes: 30 Years of Conceptual Change Research. Eurasia Journal of Mathematics, Science & Technology Education, 12(9), 2617-2646 https://doi.org/10.12973/eurasia.2016.000600a
87. Wilson, C. D., Anderson, C. W., Heidemann, M., Merrill, J. E., Merritt, B. W., Richmond, G., Sibley, D. F., & Parker, J. M. (2006). Assessing students’ ability to trace matter in dynamic systems in cell biology. CBE Life Sciences Education, 5(4), 323- 331. https://doi.org/10.1187/cbe.06-02-0142
88. Yapıcı, M. & Leblebiciler, N. H. (2007). Teachers’ views with regard to new primary school curriculum. Elementary Education Online, 6(3), 480-490. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/91003 adresinden alınmıştır.
89. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (8. Baskı). Ankara: Seçkin.