Araştırma Makalesi

Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki

Cilt: 62 Sayı: 62 22 Temmuz 2025
PDF İndir
TR EN

Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki

Öz

Bu çalışmada beliren yetişkinlerde benlik korkusu ile obsesif kompulsif belirtiler arasındaki ilişkinin incelemesi amaçlanmıştır. Çalışmanın tasarımı ilişkisel tarama modelidir. Amaçlı örnekleme tekniği kullanılan araştırmanın örneklemini 242 beliren yetişkin oluşturmuştur. Veriler çok değişkenli doğrusal regresyon analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Benlik korkusunda meydana gelen 1 birimlik artışın toplam OKB belirti düzeyini 0,519 birim, temizlik boyutundaki belirti düzeyini 0,271 birim, düşüncelere kapılma boyutundaki belirti düzeyini 0,677 birim, kontrol boyutundaki belirti düzeyini 0,316 birim, dürtüler boyutundaki belirti düzeyini 0,323 birim ve kesinlik boyutundaki belirti düzeyini 0,310 birim artırdığı belirlenmiştir (p<0,001). Algılanan sosyal destek düzeyini kısmen yeterli olarak algılayan katılımcıların toplam belirti düzeyinin yetersiz olarak algılayanlara kıyasla 0,235 birim daha düşük olduğu saptanmıştır (p<0,05). Algılanan sosyal destek düzeyini yeterli ve kısmen yeterli olarak algılayan katılımcıların dürtü alt boyutundaki belirti düzeyinin yetersiz olarak algılayanlara kıyasla sırasıyla 0,368 ve 0,316 birim daha düşük olduğu saptanmıştır (p<0,05). Kronik hastalığı olmayan katılımcıların temizlik boyutundaki belirti düzeyinin olanlara kıyasla 0,158 birim daha düşük olduğu saptanmıştır (p<0,05). Sonuçlar benlik korkusunun obsesif kompülsif belirtilerin şiddeti yükü üzerinde önemli bir etkisi olduğunu göstermektedir. Algılanan sosyal destek ve kronik hastalık varlığı obsesif kompülsif belirtilerin şiddetini etkileyen diğer önemli faktörlerdir. Obsesif kompülsif belirtilerin şiddetini hafifletmede benlik korkusunu hedef alan bilişsel müdahaleler etkili olabilir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Yoktur

Etik Beyan

Araştırmanın yürütülmesi için Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri Girişimsel Olmayan Araştırmalar Etik Kurulu’ndan, 17.02.2024 tarih ve 2025-02 sayılı toplantıda, 2025-20 başvuru numarasıyla etik onay alınmıştır. Araştırma çevrimiçi platformlar aracılığıyla yürütüldüğü için kurum izni alınmamıştır. Araştırmanın amacı beliren yetişkinlere yazılı olarak açıklanmıştır. Katılımcıların oluşturulan online form üzerinden yazılı onayları alınmış ve çalışma, Helsinki Bildirgesi ilkelerine uygun olarak yürütülmüştür.

Kaynakça

  1. Aardema, F., & Wong, S. F. (2020). Feared possible selves in cognitive-behavioral theory: An analysis of its historical and empirical context, and introduction of a working model. Journal of Obsessive-Compulsive and Related Disorders, 24, 100479. https://doi.org/10.1016/j.jocrd.2019.100479
  2. Aardema, F., Moulding, R., Melli, G., Radomsky, A. S.,Doron, G., Audet, J., & Purcell-Lalonde, M. (2018). Therole of feared possible selves in obsessive–compulsiveand related disorders: A comparative analysis of a corecognitive self-construct in clinical samples. Clinical Psychology & Psychotherapy, 25(1), e19–e29. https://doi.org/10.1002/cpp.2121
  3. Aardema, F., Moulding, R., Radomsky, A. S., Doron, G., Allamby, J., & Souki, E. (2013). Fear of self and obsessionality: development and validation of the fear of self questionnaire. Journal of Obsessive-Compulsive and Related Disorders, 2(3), 306-315. https://doi.org/10.1016/j.jocrd.2013.05.005
  4. Aardema, F., Wong, S. F., Audet, J. S., Melli, G., & Baraby, L. P. (2019). Reduced fear-of-self is associated with improvement in concerns related to repugnant obsessions in obsessive-compulsive disorder. The British Journal of Clinical Psychology, 58(3), 327–341. https://doi.org/10.1111/bjc.12214
  5. Aguglia, A., Signorelli, M. S., Albert, U., & Maina, G. (2018). The ımpact of general medical conditions in obsessive-compulsive disorder. Psychiatry investigation, 15(3), 246–253. https://doi.org/10.30773/pi.2017.06.17.2
  6. Aguilar, S. L., García-Soriano, G., Roncero, M., Barrada, J. R.,Aardema, F., & O´connor, K. (2019). Validation of the Spanish version of the fear of self questionnaire. Journal of Obsessive-Compulsive and Related Disorders, 21, 69–74.https://doi.org/10.1016/j.jocrd.2018.12.006
  7. Akın, A., Çalık, M., Özkaya, S., Yılmaz, S. ve Kurubal, E. (2016). Benlik Korkusu Ölçeği (BKÖ) Türkçe formu: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. V.Sakarya'da Eğitim Araştırmaları Kongresi, bilidir kitabı içinde (ss. 80-84). Sakarya: Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Yayınları.
  8. American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). American Psychiatric Publishing.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitimin Psikolojik Temelleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

25 Haziran 2025

Yayımlanma Tarihi

22 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

23 Mart 2025

Kabul Tarihi

20 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 62 Sayı: 62

Kaynak Göster

APA
Akar, A. (2025). Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 62(62), 206-223. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1663947
AMA
1.Akar A. Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 2025;62(62):206-223. doi:10.15285/maruaebd.1663947
Chicago
Akar, Atanur. 2025. “Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 62 (62): 206-23. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1663947.
EndNote
Akar A (01 Temmuz 2025) Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 62 62 206–223.
IEEE
[1]A. Akar, “Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki”, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 62, sy 62, ss. 206–223, Tem. 2025, doi: 10.15285/maruaebd.1663947.
ISNAD
Akar, Atanur. “Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 62/62 (01 Temmuz 2025): 206-223. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1663947.
JAMA
1.Akar A. Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 2025;62:206–223.
MLA
Akar, Atanur. “Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 62, sy 62, Temmuz 2025, ss. 206-23, doi:10.15285/maruaebd.1663947.
Vancouver
1.Atanur Akar. Beliren Yetişkinlerde Benlik Korkusu İle Obsesif Kompulsif Belirtiler Arasındaki İlişki. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 01 Temmuz 2025;62(62):206-23. doi:10.15285/maruaebd.1663947