Araştırma Makalesi

Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Cilt: 54 Sayı: 54 30 Haziran 2021
PDF İndir
EN TR

Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Öz

Bu çalışmanın amacı, Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçeklerinin Türkçeye uyarlanması ve psikometrik özelliklerinin incelenmesidir. Araştırmada kullanılan veriler üç farklı çalışma grubundan elde edilmiştir. Birinci grup, 231’i kadın ve 76’sı erkek olmak üzere 307 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Bu katılımcılardan toplanan veriler ile ölçeklerin yapı geçerliği, ölçüt bağımlı geçerliği ve güvenirliği test edilmiştir. İkinci grupta, 17’si kadın ve 9’u erkek olmak üzere 26 üniversite öğrencisi yer almaktadır. Bu katılımcılardan toplanan verilerle de dilsel eşdeğerlik test edilmiştir. Son olarak üçüncü grup ise test tekrar test güvenirliği için 20 kadın ve 20 erkek olmak üzere 40 kişiden oluşmaktadır. Yapılan açımlayıcı faktör analizinde her iki ölçeğin de tek boyutlu olduğu ortaya konmuştur. Doğrulayıcı faktör analizi bulguları ise, Öz İlişkililik Ölçeğinin yapı geçerliğinin sağlandığını gösterirken Çevre Yönelimlilik Ölçeğinin yapı geçerliğinin sağlanamadığını göstermiştir. Bu doğrultuda Öz İlişkililik Ölçeği Türk kültürüne uyarlanmıştır. Çevre Yönelimlilik Ölçeğinin ise üniversite öğrencileri ile gerçekleştirilebilecek çalışmalarda tekrardan geçerlik ve güvenirlik analizlerinin yapılması gerekmektedir. Bunun dışında ölçeklerin eşdeğer ölçme araçları ile arasındaki ilişkiyi gösteren korelasyon katsayıları, her iki ölçeğin de eşdeğer ölçek geçerliğini sağladığını kanıtlamıştır. Güvenirlik analizlerinde ise, Cronbach alfa iç tutarlık değeri Öz İlişkililik Ölçeği için .90 ve Çevre Yönelimlilik Ölçeği için .92 olarak hesaplanmıştır. Test tekrar test sonuçlarında ise Öz İlişkililik Ölçeği için .87 ve Çevre Yönelimlilik Ölçeği için .78 olarak bulunmuştur. Bu kapsamda iki ölçeğin de güvenilir olduğu söylenebilir. Araştırma sonucunda elde edilen tüm bulgular alanyazın ışığında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Brislin, R. W. (1970). Back-translation for cross-cultural research. Journal of Crosscultural Psychology, 1(3), 185-216.
  2. Brown, L. M., & Gilligan, C. (1992). Meeting at the crossroads: Women’s psychology and girls’ development. USA: Harward University Press.
  3. Büyüköztürk, Ş., Çokluk, Ö. ve Köklü, N. (2013). Sosyal bilimler için istatistik (14. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
  4. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2015). Bilimsel araştırma yöntemleri (19. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
  5. Büyüköztürk, Ş. (2016). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı istatistik, araştırma deseni SPSS uygulamaları ve yorum (22. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
  6. Cassimatis, E. G. (1984). The “False Self”: Existential DNA therapeutic issues. International Review of Psycho-Analysis, 11, 69-77.
  7. Cihangir Çankaya, Z. ve Bacanlı, H. (2003). İhtiyaç Doyumu Ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Sözel Bildiri, VII. Ulusal Psikolojik Danışma ve Rehberlik Kongresi, İnönü Üniversitesi, Malatya.
  8. Crewdson, F. (1996). The false self as explored in long-term psychoanalysis. Journal of the American Academy of Psyhoanalysis, 21(1), 29-43.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Üzerine Çalışmalar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2021

Gönderilme Tarihi

16 Şubat 2021

Kabul Tarihi

20 Haziran 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 54 Sayı: 54

Kaynak Göster

APA
Kütük, H., Okur, S., Anlatan, Ö., & Avcu, A. (2021). Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 54(54), 188-206. https://doi.org/10.15285/maruaebd.881645
AMA
1.Kütük H, Okur S, Anlatan Ö, Avcu A. Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 2021;54(54):188-206. doi:10.15285/maruaebd.881645
Chicago
Kütük, Hasan, Sinan Okur, Ömer Anlatan, ve Akif Avcu. 2021. “Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 54 (54): 188-206. https://doi.org/10.15285/maruaebd.881645.
EndNote
Kütük H, Okur S, Anlatan Ö, Avcu A (01 Haziran 2021) Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 54 54 188–206.
IEEE
[1]H. Kütük, S. Okur, Ö. Anlatan, ve A. Avcu, “Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 54, sy 54, ss. 188–206, Haz. 2021, doi: 10.15285/maruaebd.881645.
ISNAD
Kütük, Hasan - Okur, Sinan - Anlatan, Ömer - Avcu, Akif. “Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 54/54 (01 Haziran 2021): 188-206. https://doi.org/10.15285/maruaebd.881645.
JAMA
1.Kütük H, Okur S, Anlatan Ö, Avcu A. Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 2021;54:188–206.
MLA
Kütük, Hasan, vd. “Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 54, sy 54, Haziran 2021, ss. 188-06, doi:10.15285/maruaebd.881645.
Vancouver
1.Hasan Kütük, Sinan Okur, Ömer Anlatan, Akif Avcu. Öz İlişkililik ve Çevre Yönelimlilik Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 01 Haziran 2021;54(54):188-206. doi:10.15285/maruaebd.881645