ATATÜRK DÖNEMİ (1923-1938) İLKOKULLARDA COĞRAFYA EĞİTİMİ

Öz

Cumhuriyetin ilk yıllarında kurulan eğitimle ilgili kurumlar ve gerçekleştirilen yenilikler dikkatle incelendiğinde, benimsenen eğitim anlayışının ulus devlet karakterine uygun bir Cumhuriyet Eğitimi olduğu görülür. Mustafa Kemal ve arkadaşlarının, yeni kurulan Cumhuriyeti sağlam temeller üzerine oturtmak ve ona sahip çıkan kuşaklar yetiştirmek için bunu gerekli gördükleri açıktır. Bu özellik, Cumhuriyet’in ilk resmi belgelerinde de açıkça görülmektedir. Bu çalışmada Cumhuriyetin ilk yıllarından Atatürk’ün hayata veda ettiği 1938 yılına kadar olan sürede Türkiye’de ilkokullarda Coğrafya eğitimi incelenmiş ve Atatürk Dönemi olarak adlandırılan bu dönemde bu alanda yapılan yenilik ve değişiklikler tespit edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Atatürk Dönemi, İlkokul, Coğrafya Eğitimi

Kaynakça

1. Akbaba, T., (2004), “Cumhuriyet Döneminde Program Geliştirme Çalışmaları”, Bilim ve Aklın Aydınlığında Eğitim Dergisi, sayı:5, s.54-55.
2. Akyüz, Y., (2009), Türk Eğitim Tarihi (M.Ö. 1000-M.S. 2009), 14. Baskı, Pegem Akademi Yayıncılık, Baskı Cantekin Matbaası, Ankara.
3. Ardel, A., (1973), Cumhuriyet’in 50. Yılında Türkiye’nin Beşeri ve İktisadi Coğrafyasına Bir Bakış, Türk Kültürü Araştırma Enstitüsü Yayınları, Ayrı Basım, Ankara.
4. Arslan, M., (2000), Cumhuriyet Dönemi İlköğretim Programları ve Belli Başlı Özellikleri. M.E.B. Milli Eğitim Dergisi, Sayı:146, Ankara.
5. Binbaşıoğlu, C., (1995), Türkiye’de Eğitim Bilimleri Tarihi, Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları. İstanbul.
6. Binbaşıoğlu, C., (2009). Başlangıçtan Günümüze Türk Eğitim Tarihi, Anı Yayıncılık, Ankara.
7. Cicioğlu, H., (1985), Türkiye Cumhuriyetinde İlk ve Ortaöğretim (Tarihi Gelişimi), 2. Baskı, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları No:140, A.Ü. Basımevi, Ankara.
8. Ciritli, H. H., (1983), İlköğretim. Cumhuriyet Döneminde Eğitim. MEB Yayını. İstanbul.

9. Çaycı, A., (2002), Gazi Mustafa Kemal Atatürk Milli Bağımsızlık Ve Çağdaşlaşma Önderi (Hayatı ve Eseri), Ankara.
10. Çelenk S., Tertemiz N. Kalaycı N., (2000), İlköğretim Programları ve Gelişmeler: Program Geliştirme İlke ve Teknikleri Açısından Değerlendirilmesi, TAZEBAY, A. (Edit.), Nobel Yayın Dağıtım, Ankara.
11. Çetin, K., (2003), “Türk Eğitim Tarihinde Sosyal Bilimler ve Sosyal Bilgilerin Tarihsel Süreci”, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt:2, Sayı:1-2, s.163-185, Erzurum.
12. Çoban, A., (2001), “Atatürkçü Düşüncede Eğitim Sistemi ve Boyutları”, M.E.B. Milli Eğitim Dergisi, sayı:149, Ankara.
13. Darkot, B., (1951), “Türkiye Coğrafyasının Kuruluşuna Bir Bakış”, İstanbul Üniversitesi Coğrafya Enstitüsü Dergisi, Sayı:1, s.59-62, İstanbul.
14. Doğanay, A., (2002), Sosyal Bilgiler Öğretimi. Hayat Bilgisi ve Sosyal Bilgiler Öğretimi, Editörler, (Cemil Öztürk, Dursun Dilek), Pegem Yayıncılık, Ankara.
15. Ergin, O., (1977), Türk Maarif Tarihi, (5 CİLT), Eser Matbaası, İstanbul.
16. Ergün, M., (1997), Atatürk Devri Türk Eğitimi, (I. Baskı Ankara Dil Tarih Coğrafya Fakültesi Yayınları No:325, Ankara 1982), 2. Baskı, Ocak Yayınları, Ankara.
17. Ergün, M., (1998), “Cumhuriyet Eğitiminin Genel Değerlendirmesi”, M.E.B. Milli Eğitim Dergisi, Sayı:139, s.10 – 12, Ankara.
18. Gözütok, D., (Güz 2003), “Türkiye’de Program Geliştirme Çalışmaları. M.E.B. Milli Eğitim Dergisi, Sayı:160, s.44-64, Ankara.
19. Kodaman, B.,(1991), Abdülhamit Devri Eğitim Sistemi, 2. Baskı, Nüve Matbaası, Ankara.
20. Kodamanoğlu, M. N.,(1963), Türkiye’de Eğitim: 1923-1960, Siyasal Bilgiler Fakültesi Maliye Enstitüsü, Ankara.
21. Kültür Bakanlığı Dergisi.,(1937), “Yeni İlkokul Müfredat Programı”, Sayı, 20-1 (Son kanun), s: 161-167, Ankara.
22. İlk Mekteplerin Müfredat Programı (1926). Birinci Tab, Milli Matbaa, İstanbul.
23. Özey, R., (1996), Osmanlı Döneminden Bugüne Coğrafya, 21. Yüzyıla Doğru Türkiye, III. Coğrafya Sempozyumu, 15–19 Nisan 1996, Ankara.
24. Sakaoğlu, N., (1992), Cumhuriyet Dönemi Eğitim Tarihi, 1. Basım, Cep Üniversitesi 71, İletişim Yayınları, İstanbul.
25. Türer, A., (1998), “Osmanlı Devletinden Türkiye Cumhuriyetine İlköğretim Düşüncesi”. Eğitimde yansımalar IV, Cumhuriyetin 75. Yılında İlköğretim: 1. Ulusal Sempozyumu, 27-28 Kasım 1998, Ankara.
26. Üstel, F., (2005), Makbul Vatandaşın Peşinde: II. Meşrutiyetten Bugüne
27. Vatandaşlık Eğitimi, İletişim Yayınları, İstanbul.