-

Öz

Universities are the most important institutions that prepare students to life and they get the opportunities to be trained for their future occupations during their lifetime. Students work very hard to have a good university degree and spend so much endeavour and effort to educate themselves. The important issue to decide the university years is career planning which is related to graduation. At this stage care and concern of their life after graduation is also increasing closer to final class. Because post-graduate education and occupational choices emerge as an important career choices and they also linked to how much they can provide qualifications and requirements in our country. This case is also related with students which is studying geography in the Universities. Many students are studying in Faculty of Arts and Sciences in geography departments and Faculty of Education in geography teaching departments in Turkey. In this study, results of a survey are evaluated which is related with 11 different universities and 1693 students of geography and geography teaching departments. In our study of geography students, postgraduate education and vocational preferences with expectations and concerns of after graduation are evaluated. More than half of the students preferred teaching profession, and also close to half of the students want to continue to post graduate education. Students concerns and expectations of after graduation is employment issues.

Anahtar Kelimeler

• License education, geography, career planning, profession, graduate education.

COĞRAFYA LİSANS ÖĞRENCİLERİNİN MEZUNİYET SONRASI KARİYER PLANLARINA İLİŞKİN GÖRÜŞLERİ

Öz

ÖZET

Üniversiteler, öğrencilerin kendilerini hayata hazırladıkları ve yaşamları boyunca yapacak oldukları meslekler konusunda eğitim gördükleri en önemli kurumlardır. Öğrenciler, gerek iyi bir üniversiteyi kazanma gerekse kazandıkları üniversiteden iyi bir derece ile mezun olmak için çok sıkı bir şekilde çalışmakta ve kendilerini yetiştirmek için gayret göstermektedirler. Ancak, öğrencilerin üniversite yıllarında karar vermek durumunda oldukları önemli bir konu da mezuniyet sonrasına ilişkin kariyer planlamalarıdır. Bu aşamada son sınıfa yaklaştıkça öğrencilerin sonraki hayatlarına yönelik kaygı ve endişeleri de artmaktadır. Çünkü önlerine lisansüstü eğitim ve mesleki tercih gibi önemli kariyer tercihleri çıkmakta, bu tercihler aynı zamanda onların bu konularla ilgili ülkemizdeki yeterlilik ve gereklilikleri ne kadar sağlayabilecekleri ile de bağlantılı olmaktadır. Üniversitelerimizde coğrafya ile ilgili bölümlerde öğrenim gören öğrenciler için de bu durum söz konusudur.

Türkiye üniversitelerinde coğrafya eğitiminin verildiği Fen Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümlerinde ve Eğitim Fakültesi Coğrafya Öğretmenliği Anabilim Dallarında öğrenim gören birçok öğrenci bulunmaktadır. Bu çalışmada, 11 farklı üniversitede, coğrafya bölümü ve coğrafya öğretmenliği alanlarında öğrenim görmekte olan 1693 öğrenciye uygulanan anketlerle katılımcıların mezuniyet sonrası kariyer planlamalarına ilişkin görüşleri tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu amaçla anketlerden elde edilen veriler betimsel analize tabi tutularak çözümlenmiştir. Çalışmamızda coğrafya öğrencilerinin, lisansüstü eğitim ve mesleki tercihleri ile mezuniyet sonrasına ilişkin endişe ve beklentileri değerlendirilmiştir. Öğrencilerin yarıdan fazlasının mesleki olarak öğretmenliği tercih ettikleri ve yine yarıya yakınının da lisansüstü eğitime devam etmek istedikleri görülmektedir. Öğrencilerin mezuniyet sonrasına ilişkin endişe ve beklentileri ise genellikle istihdam konusu üzerinde yoğunlaşmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Lisans eğitimi, coğrafya, kariyer planlama, meslek, lisansüstü eğitim.

ABSTRACT

Universities are the most important institutions that prepare students to life and they get the opportunities to be trained for their future occupations during their lifetime. Students work very hard to have a good university degree and spend so much endeavour and effort to educate themselves. The important issue to decide the university years is career planning which is related to graduation. At this stage care and concern of their life after graduation is also increasing closer to final class. Because post-graduate education and occupational choices emerge as an important career choices and they also linked to how much they can provide qualifications and requirements in our country. This case is also related with students which is studying geography in the Universities.

Many students are studying in Faculty of Arts and Sciences in geography departments and Faculty of Education in geography teaching departments in Turkey. In this study, results of a survey are evaluated which is related with 11 different universities and 1693 students of geography and geography teaching departments. In our study of geography students, postgraduate education and vocational preferences with expectations and concerns of after graduation are evaluated. More than half of the students preferred teaching profession, and also close to half of the students want to continue to post graduate education. Students concerns and expectations of after graduation is employment issues.

Keywords: License education, geography,   career planning, profession, graduate education.

Anahtar Kelimeler

• Lisans eğitimi, coğrafya, kariyer planlama, meslek, lisansüstü eğitim.

Kaynakça

1. Alım, M. ve Bekdemir, Ü. (2006). Coğrafya Öğretmeni Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Tutumları. Millî Eğitim Dergisi, Sayı,172 /1.
2. Ateş, M. ve Kılınç, Y. (2013). Üniversite Öğrencilerinin Coğrafya Bölümlerini Tercih Etmelerinde Lise Coğrafya Öğretmenlerinin Etkisi. Marmara Coğrafya Dergisi, Sayı 28, Sayı 47-63.
3. Bilgen, N. (2013). Coğrafya Eğitimi ve Mesleki Hayat. 21. yüzyılda değişen yaklaşımlar ve yükseköğretimde coğrafya eğitimi (Ed. R. Özey, F. Tuna , N, Bilgen). Pegem Akademi, Ankara. Çakır, M. A. (2004). Mesleki Karar Envanterinin Geliştirilmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, cilt: 37, sayı: 2, 1-14
4. Gökçe, N. (2009). Türkiye ‘de Öğretmen Yetiştirmede Coğrafya Eğitiminin Sorunları ve Öneriler. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 9 (2) 721–768.
5. İlhan, A., Gülersoy, A. E. ve Gümüş, N. (2013). Coğrafya Bölümü Ve Coğrafya Öğretmenliği Anabilim Dalı Mezunlarının Mezuniyet Sonrası Karşılaştıkları İstihdam Sorunu, Turkish Studies, Volume 8/9, p. 1585-1602
6. Karakuyu, M. (2008). Coğrafya Eğitiminde Öğretmen Olmak ve Öğretmen Kalabilmek. Coğrafya Öğretiminde Yöntem ve Yaklaşımlar (Ed. R. Özey, A. Demirci). Aktif Yayınevi, İstanbul.
7. Kılınç, Y. (2013). Yükseköğretimde ve Coğrafyada Öğretmen Yetiştirme. yüzyılda değişen yaklaşımlar ve yükseköğretimde coğrafya eğitimi (Ed. R. Özey, F. Tuna, N, Bilgen). Pegem Akademi, Ankara.
8. Kuzgun, Y. (2000). Meslek Danışmanlığı Kuramlar Uygulamalar. Nobel Yayın Dağıtım, Ankara.

9. Luzzo, D. A. (1999). Identifying The Career Decision-Making Needs of Nontraditional college Students. Journal of Counseling&Development. 77. 135-141.
10. Özdemir, E. (1985). Gazi Eğitim Fakültesi Öğrencilerinin Problemleri. Yüksek Lisans Tezi Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
11. Özey, R. (1998). Türkiye Üniversitelerinde Coğrafya Eğitimi ve Öğretimi, Öz Eğitim Yayınları, İstanbul.
12. Özgüven, İ. E. (1992). Üniversite öğrencilerinin sorunları ve baş etme yolları. H.Ü. Eğitim Fakültesi Dergisi, (7), 5-13.
13. Özoğlu, M. (2010). Türkiye’de öğretmen yetiştirme. Seta Analiz, (17): 1 http://arsiv.setav.org/public/HaberDetay.aspx?Dil=tr&hid=19 942&q=turkiye-de-ogretmen-yetistirme-sisteminin-sorunlari Özyurt, S. ve Doğan, S. (2002). Gençlik Problemleri Açısından Üniversite Gençliği Üzerine Sosyolojik Bir Araştırma. Adapazarı: Değişim Yayınları.
14. Sandal, E. K. ve Karademir, N. (2013). Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğrencilerinin Profili, Beklenti ve Sorunlarının Değerlendirilmesi. KSÜ Sosyal Bilimler Dergisi / KSU Journal of Social Sciences 10 (2). 129-154.
15. Savickas, M. L. (1995). Constructivist Counseling for Career Indecision. The Career Development Quarterly. 43. 363-374.
16. Super, D. E. (1957). The psychology of career: An Introduction to vocational development. Newyork: Harper&Row Publishers. Şahin, İ. (2011). Öğretmen Adaylarının Öğretmen İstihdamı ve Mesleki Geleceklerine İlişkin Görüşleri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(3),1167-1184.
17. Tuna, F. (2013). "Türkiye'de yükseköğretim coğrafya eğitimi", 21. Yüzyılda Değişen Yaklaşımlar ve Yükseköğretimde Coğrafya Eğitimi (Ed. R. Özey, F. Tuna, N, Bilgen), sh. 1-22, Pegem Akademi, Ankara.
18. Ünaldı, Ü. ve Alaz, A. (2008). Coğrafya Öğretmenliğinde Okuyan Öğretmen Adaylarının Mesleki Kaygı Düzeylerinin Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, Sayı 26, Sayfa 1