Araştırma Makalesi

YOKSULLUK ALGI ÖLÇEĞİ GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Cilt: 14 Sayı: 26 31 Ocak 2022
  • Funda H. Sezgin
  • Elif Haykır Hobikoğlu
  • Yunus Budak
Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi Kapak
Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi
PDF İndir

YOKSULLUK ALGI ÖLÇEĞİ GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Öz

Yoksulluk ve gelir dağılımındaki eşitsizlik ekonomik kalkınma ve refah artışı önündeki en önemli engellerden biridir. Bu araştırmada, kamudan nakdi yardım alanlar üzerinden; mutlak yoksulluk, göreli yoksulluk ve insani yoksulluk olmak üzere 3 alt boyuttan oluşan 33 maddelik yoksulluk algısı ölçeği geliştirilerek geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılmıştır. Uzmanların görüşüne sunulan madde havuzunun kapsam olarak geçerlik koşulunun yerine getirilmesinin ardından pilot çalışmayla olası hataların ve eksikliklerin giderilmesine çalışılmıştır ve sonuç olarak 33 maddelik ölçeğe son hali verilmiştir. Çalışmada, Ağrı ili merkez ve farklı ilçelerde ikamet eden ve sosyal yardım alan 650 kişi için analizler yapılmıştır. Her bir madde için ayırt edicilik gücünün tespit edilebilmesi açısından madde-toplam korelasyon değeri hesaplanmıştır ve t testinden faydalanılarak üst %27’lik ile alt %27’lik grupların madde ortalamalarının arasında yer alan farkların anlamlılığı analiz edilmiştir. Düzeltilmiş madde toplam puan korelasyonları 0.577 ile 0.711 değer aralığında değişim göstermektedir. T Testinin sonucuna göre, üst ve alt gruplar için madde ortalamalarının arasında yer alan bütün farklar istatistik olarak anlamlıdır. Ölçek için yapı geçerliğinin belirlenmesi üzere ilk olarak Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanmış olup toplam varyansın %76.08’ini açıklayan üç faktörlü bir yapıya ulaşılmıştır. Tüm boyutlara ilişkin güvenilirlik kriteri Cronbach Alpha (CA) değerleri ve anketin bütününe ilişkin CA değeri 0.70’in üstünde ve beklenen biçimde elde edilmiştir. AFA’nın sonucunda ulaşılan madde-faktör yapısının Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile model olarak uyum durumu incelenmiş olup ölçeğin üç faktörlü yapısının uyum indekslerinin iyi uyum kararı neticesinde doğrulandığı ortaya konulmuştur. Bu sonuçların ışığında; yoksulluk algı ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ACEMOGLU, Daron. & ROBINSON, James, A. (2012). Why Nations Fail: The Origins of Power, Prosperity, and Poverty. New York: Crown Business.
  2. AKTAN, Coşkun Can., & VURAL, İstiklal Yaşar. (2002). Yoksulluk: Terminoloji, temel kavramlar ve ölçüm yöntemleri, C.C. Aktan (Ed.), Yoksullukla mücadele stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayınları.
  3. ALKIRE, Sabina. (2002). Valuing freedoms. Sen’s Capability Approach And Poverty Reduction. New York, Oxford: Oxford University Press.
  4. ALKIRE, Sabina, & SANTOS, Maria Emma. (2014). Acute Multidimensional Poverty: A New Index for Developing Countries. World Development, 59 (1), 251-274.
  5. BROWN, Timothy, A. (2006). Confirmatory Factor Analysis for Applied Research. New York: Guilford Press.
  6. BRADSHAW, Ted, K. (2006). Theories of Poverty and Anti-Poverty programs in community Development, Working Paper Series, No. 06-05. Rural Poverty Research Center, Columbia.
  7. COSTELLO, Anna, B. & OSBORNE, Jason, W. (2005). Exploratory Factor Analysis: Four Recommendations For Getting The Most From Your Analysis, Practical Assessment, Research, and Evaluation, 10(7), 1-9.
  8. Ömay, ŞEKERCİOĞLU, Güçlü & BÜYÜKÖZTÜRK, Şener. (2010). Sosyal Bilimler İçin Çok Değişkenli İstatistik SPSS ve LISREL Uygulamaları, Ankara: Pegem Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Funda H. Sezgin Bu kişi benim
Türkiye

Elif Haykır Hobikoğlu Bu kişi benim
Türkiye

Yunus Budak Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2022

Gönderilme Tarihi

29 Temmuz 2021

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 14 Sayı: 26

DOI

https://doi.org/10.14784/marufacd.1055224

IZ

https://izlik.org/JA36AP73BP

Kaynak Göster

RIS / Bibtex
APA
Sezgin, F. H., Hobikoğlu, E. H., & Budak, Y. (2022). YOKSULLUK ALGI ÖLÇEĞİ GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 14(26), 229-244. https://doi.org/10.14784/marufacd.1055224

Cited By

Yoksulluk Algısı ile Yaşam Memnuniyeti Arasındaki İlişkiye Yönelik Bir Araştırma: Bitlis Örneği

İDEALKENT

https://doi.org/10.31198/idealkent.1350888

Poverty among older adult women in Turkey: The association between poverty, quality of life, and depressive symptoms

Archives of Gerontology and Geriatrics Plus

https://doi.org/10.1016/j.aggp.2025.100120

Does Poverty Increase Geriatric Depressive Symptoms in Older Adults in Turkey? The Mediating Role of Quality of Life

Archives of Gerontology and Geriatrics Plus

https://doi.org/10.1016/j.aggp.2025.100147

Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Öğrencilerinin Yoksulluk Algıları ile Mutluluk Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi

https://doi.org/10.63556/tisej.2025.1515

Self-Efficacy and Parental Monitoring as Mediators in the Relationship Between Poverty, Emotional and Behavioral Problems

Child Indicators Research

https://doi.org/10.1007/s12187-026-10350-1

Yoksulluğa Yönelik Tutum Ölçeği-Kısa Formu Türkçe Uyarlaması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi

https://doi.org/10.32709/akusosbil.1675361