BİST 100 ENDEKSİNİN DÖVİZ KURU DEĞİŞİMLERİ İLE SİMETRİK VE ASİMETRİK İLİŞKİSİ

Selim Yıldırım; Reyhan Cavadova; Ethem Esen; Fatih Temizel

doi:10.14784/marufacd.880655

BİST 100 ENDEKSİNİN DÖVİZ KURU DEĞİŞİMLERİ İLE SİMETRİK VE ASİMETRİK İLİŞKİSİ

Öz

Bu çalışmada, Türkiye Ekonomisinde 2009:Q1-2019:Q4 dönemi için BİST 100 endeks getirileri ile döviz kuru değişimleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Çalışmada kullanılan BİST100 ve döviz kuru değişkenlerinin verileri, üç aylık verilerden oluşmaktadır. Değişkenler arasındaki ilişkiyi incelemek üzere gecikme eklemeli modeller bağlamında, simetrik ve asimetrik nedensellik testleri kullanılmıştır. Çalışmada ilk olarak, serilerin durağan olup olmadığını veya birim köklerinin bulunup bulunmadığını belirlemek için Genişletilmiş Dickey-Fuller testi kullanılmıştır. Ardından da simetrik ve asimetrik nedensellik testi ile Türkiye’de döviz kuru-hisse senedi getirileri arasındaki ilişki incelenmiştir. Bulgular, iki değişken arasındaki ilişkinin zayıf olduğunu, bununla birlikte borsadaki negatif bir gelişmenin döviz kuru artışı ile ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

ABDALLA, Issam S.A & MURINDE, Victor. (1997). “Exchange Rate and Stock Price Interactions in Emerging Financial Markets: Evidence on India, Korea, Pakistan and the Philippines.” Applied Financial Economics 7 (1): 25–35. https://doi.org/10.1080/096031097333826.
AÇIKALIN, Sezgin, AKTAS, Rafet & UNAL, Seyfettin. (2008). “Relationships between Stock Markets and Macroeconomic Variables: An Empirical Analysis of the Istanbul Stock Exchange.” Investment Management and Financial Innovations 5 (1): 8–16.
AJAYI, Richard A & MOUGOUE, Mbodja. (1996). “On the Dynamic Relation Between Stock Prices and Exchange Rates.” Financial Research 19 (2): 193–207.
AYDEMİR, Oguzhan, ve DEMİRHAN, Erdal. (2009). “The Relationship between Stock Prices and Exchange Rates Evidence from Turkey.” International Research Journal of Finance and Economics 1 (23): 207–15.
AYVAZ, Özlem. (2006). “Döviz Kuru ve Hisse Senetleri Fiyatlari Arasındaki Nedensellik İlişkisi.” Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 2 (8): 1–14.
BAHMANI-OSKOOEE, Mohsen & SOHRABIAN, Ahmad. (1992). “Stock Prices and the Effective Exchange Rate of the Dollar.” Applied Economics 24 (4): 459–64. https://doi.org/10.1080/00036849200000020.
CHKILI, Walid & NGUYEN, Duc Khuong. (2014). “Exchange Rate Movements and Stock Market Returns in a Regime-Switching Environment: Evidence for BRICS Countries.” Research in International Business and Finance 31: 46–56. https://doi.org/10.1016/j.ribaf.2013.11.007.
DERİNDERE, Sinem & DİZDARLAR, Işın, H. (2008). “Getiri Aralığının Sistematik Riskin Ölçüsü Olan Beta Üzerine Etkileri: İMKB’de Bir Uygulama.” Afyon Kocatepe Üniversitesi, İ.İ.B.F. Dergisi. Cilt:10, Sayı:1, 1-17. https://doi.org/10.1017/CBO9781107415324.004.

DIAMANDIS, Panayiotis F & DRAKOS, Anastassios A. (2011). “Financial Liberalization, Exchange Rates and Stock Prices: Exogenous Shocks in Four Latin America Countries.” Journal of Policy Modeling 33 (3): 381–94. https://doi.org/10.1016/j.jpolmod.2010.11.004.
DIMITROVA, Desislava. (2005). “The Relationship Between Exchange Rates and Stock Prices: Studied in a Multivariate Model” Journal of Issues in Political Economy 14, (1). 3-9.
GRANGER, Clive W.J & YOON, Gawon. (2002). “Hidden Cointegration.” Department of Economics, 0508, University of California, San Diego, Working Paper 2002-02: January, 1-48. https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=313831 (Erişim Tarihi: 20.05.2020)
GROENEWOLD, Nicolaas & PATERSON, James, E. H. (2011). “Stock Prices and Exchange Rates in Australia: Are Commodity Prices the Missing Link?” Australian Economic Papers, 52(3-4), 159-170.
HACKER, Scott, R & HATEMI-J, Abdulnasser. (2006). “Tests for Causality between Integrated Variables Using Asymptotic and Bootstrap Distributions: Theory and Application.” Applied Economics 38 (13): 1489–1500. https://doi.org/10.1080/00036840500405763.
HATEMI-J, Abdulnasser. (2012). “Asymmetric Causality Tests with an Application.” Empirical Economics 43 (1): 447–56. https://doi.org/10.1007/s00181-011-0484-x.
HAU, Harald & REY, Helene. (2002). “Order Flows , Exchange Rates and Asset Prices”, IFM Meetings of the NBER Summer Institute, Cambridge, MA.
İPEKTEN O. Berna & AKSU, Hayati (2009). “Alternatif Yabancı Yatırım Araçlarının İMKB İndeksi Üzerine Etkisi.” Journal of Graduate School of Social Sciences . 13 (1): 413–23. https://doi.org/10.11648/j.ijefm.20130103.16.
JAIN, Anshul & BISWAL, Pratap, C. (2016). “Dynamic Linkages among Oil Price, Gold Price, Exchange Rate, and Stock Market in India.” Resources Policy 49: 179–85. https://doi.org/10.1016/j.resourpol.2016.06.001.
JORION, Philippe. (1990). “The Exchange-Rate Exposure of U.S. Multinationals.” The Journal of Business 63 (3): 331–45.
MAURY, Benjamin. (2006). “Corporate Performance, Corporate Governance and Top Executive Turnover in Finland.” European Financial Management 12 (2): 221–48. https://doi.org/10.1111/j.1354-7798.2006.00317.x.
NIEH, Chien Chung & LEE, Cheng, Few. (2001). “Dynamic Relationship between Stock Prices and Exchange Rates for G-7 Countries.” Quarterly Review of Economics and Finance 41 (4): 477–490. https://doi.org/10.1016/S1062-9769(01)00085-0.
OBBEN, James, PECH, Andrew & SHAKUR, Shamim. (2006). “Analysis of the Relationship between the Share Market Performance and Exchange Rates in New Zealand: A Cointegrating Var Approach.” New Zealand Economic Papers 40 (2): 147–80. https://doi.org/10.1080/00779954.2006.9558559.
ONG, Li Lian & IZAN, H. Y. (1999). “Stocks and Currencies: Are They Related?” Applied Financial Economics 9 (5): 523–532. https://doi.org/10.1080/096031099332186.
PHYLAKTIS, Kate & RAVAZZOLO, Fabiola. (2005). “Stock Prices and Exchange Rate Dynamics.” Journal of International Money and Finance 24 (7): 1031–53. https://doi.org/10.1016/0261-5606(88)90029-0.
RAHMAN, Md. Lutfur & UDDIN, Jashim. (2009). “Dynamic Relationship Between Stock Prices and Exchange Rates: Evidence from Three South Asian Countries.” International Business Research 2 (2): 167–74. https://doi.org/10.5539/ibr.v2n2p167.
RAMASAMY, Bala & YEUNG, Matthew H. C. (2005). “The Causality Between Stock Returns and Exchange Rates: Revisited.” Australian Economic Papers 44 (2): 162–69. https://doi.org/10.1111/j.1467-8454.2005.00257.x.
ROLL, Richard. (1992). “Industrial Structure and the Comparative Behavior of International Stock Market Indices.” The Journal Of Fınance 47, (1): 3-41.
SOENEN, Luc. A & HENNIGAR, Elizabeth, S. (1988). “An Analysis Of Exchange Prices: The U.S. Experience Between 1980 and 1986.” Akron Business and Economic Review 19, (4) 7–16.
SOLNIK, Bruno. (1987). “Using Financial Prices to Test Exchange Rate Models: A Note.” The Journal Of Finance 42, (1), 141-149
TEMİZEL, Fatih. (2018). Gelişmekte Olan Ülkelerde Makroekonomik Değişkenlerin Hisse Senedi Piyasalarına Asimetrik Etkileri. İstanbul: Beta Basım Yayım A.Ş.
TODA, Hiro Y., & YAMAMOTO Taku. (1995). "Statistical Inference in Vector Autoregressions With Possibly Integrated Processes." Journal of Econometrics 66, no. 1-2: 225-250.
ZHAO, Hua. (2010). “Dynamic Relationship Between Exchange Rate and Stock Price: Evidence from China.” Research in International Business and Finance 24 (2): 103–12. https://doi.org/10.1016/j.ribaf.2009.09.001.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Selim Yıldırım Bu kişi benim
Türkiye

Reyhan Cavadova Bu kişi benim
Türkiye

Ethem Esen Bu kişi benim
Türkiye

Fatih Temizel Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2021

Gönderilme Tarihi

12 Haziran 2020

Kabul Tarihi

6 Temmuz 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 13 Sayı: 24

DOI

https://doi.org/10.14784/marufacd.880655

IZ

https://izlik.org/JA56AX92NF

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yıldırım, S., Cavadova, R., Esen, E., & Temizel, F. (2021). BİST 100 ENDEKSİNİN DÖVİZ KURU DEĞİŞİMLERİ İLE SİMETRİK VE ASİMETRİK İLİŞKİSİ. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 13(24), 272-284. https://doi.org/10.14784/marufacd.880655

Cited By

DÖVİZ KURUNUN FİNANS SEKTÖRÜ HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

Uluslararası Ekonomi, İşletme ve Politika Dergisi

https://doi.org/10.29216/ueip.983962

CCC-GARCH Modeli ile Petrol ve E7 Ülkelerinin Borsaları Arasındaki Volatilite Etkileşimi

Erciyes Akademi

https://doi.org/10.48070/erciyesakademi.1037112

ANALYZING THE LONG-RUN RELATIONSHIPS BETWEEN THE BIST100 INDEX AND MACROECONOMIC INDICATORS: EMPIRICAL EVIDENCE FROM TÜRKİYE USING THE RALS COINTEGRATION METHOD

Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi

https://doi.org/10.11611/yead.1836326