Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi

Saadet Özer

doi:10.7240/marufbd.405473

Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi

Öz

Keyfi fonksiyonlar ya da parametreler içeren denklem kümesini, denklem ailesi olarak adlandırsak, ailenin üyeleri arasında geçişi mümkün kılan dönüşümler eşdeğerlik dönüşümleri olarak adlandırılır. Eşdeğerlik grupları, verilen bir diferansiyel denklem ailesini değişmez bırakan dönüşüm grupları olarak tanımlanır. Bu nedenle diferansiyel denklem ailelerinin eşdeğerlik grupları, aynı aileye ait, farklı denklemler arası mümkün ilişkilerin varlığını inceler ve bu ilişkileri ortaya çıkarır. Böylelikle, karmaşık bir denklemin kesin çözümü ya da başka deyişle davranışı, aynı aileden daha basit bir denklem aracılığıyla belirlenebilir. Bu çalışmada, lineer olmayan tek boyutlu dalga denkleminin eşdeğerlik grupları, Lie gruplarının bir uygulaması çerçevesinde incelenmiş ve bazı örnekler ile lineer ve lineer olmayan denklemler arası geçişler sağlanmış, bazı karmaşık lineer olmayan denklemlerin çözümü belirlenmiştir. Bu tipte dönüşümlerin varlığı için, sonsuz küçük üreteçler üzerine gelen şartlar elde edilmiştir. Ayrıca, bu şekilde nokta dönüşümleri aracılığı ile, lineer dalga denklemine dönüştürülebilen, lineer olmayan denklemlerin asgari fonksiyonel bağlılıkları da belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Eşdeğerlik Grupları,Lie Grupları,Dalga denklemi

Kaynakça

[1] De La Rosa, R., Bruzon, M.S. (2018). Dıfferential Invariants Of A Generalized Variable-Coefficient Gardner Equation, Discrete & Continuous Dynamical Systems - Series S, 11(4), 747-757
[2] Khabirov, S. V.c(2018). Group analysis of a one-dimensional model of gas filtration. Journal of Applied Mathematics and Mechanics., basımda.
[3] Ibragimov, N. H. (2002). Invariants of a remarkable family of nonlinear equations, Nonlinear Dyn30, 155-166.
[4] Traciná, R., (2004). Invariants of a family of nonlinear wave equations, Commun Nonlinear Sci Numer Simulat., 9, 127-133.
[5] ] Senthilvelan, M., Torrisi, M., ve Valenti, A. (2006). Equivalence transformations and differential invariants of a generalized nonlinear Schrödinger equation, J. Phys. A: Math. Gen., 9, 3703-3713.
[6] Sophocleous, C., ve Traciná, R. (2008). Differential invariants for quasi-linear and semi-linear wave-type equations, Applied Mathematics and Computation, 202, 216-228.
[7] Huang, D. J., ve Ivanova, N. M. (2016). Algorithmic framework for group analysis of differential equations and its application to generalized Zakharov–Kuznetsov equations. Journal of Differential Equations, 260(3), 2354-2382.
[8] Bihlo, A., ve Popovych, R. O. (2017). Group classification of linear evolution equations. Journal of Mathematical Analysis and Applications, 448(2), 982-1005.

[9] Long, F. S., Karnbanjong, A., Suriyawichitseranee, A., Grigoriev, Y. N. ve Meleshko, S. V. (2017). Application of a Lie group admitted by a homogeneous equation for group classification of a corresponding inhomogeneous equation. Communications in Nonlinear Science and Numerical Simulation, 48, 350-360.
[10] Jhangeer, A. (2018). Group Classification, Reductions and Exact Solutions of a Class of Higher Order Nonlinear Degenerate Parabolic Equation. International Journal of Applied and Computational Mathematics, 4(1), 2.
[11] Özer, S. (2018). On the Equivalence Groups for (2+1) dimensional Nonlinear Diffusion Equation, Nonlinear Analysis: Real World Applications, basımda.
[12] Huang, D., Zhu, Y., ve Yang, Q. (2016). Reduction operators and exact solutions of variable coefficient nonlinear wave equations with power nonlinearities. Symmetry, 9(1), 3.
[13] Moitsheki, R. J., Hayat, T., ve Malik, M. Y. (2010). Some exact solutions of the fin problem with a power law temperature-dependent thermal conductivity. Nonlinear Analysis: Real World Applications, 11(5), 3287-3294.
[14] Vaneeva, O. (2012). Lie symmetries and exact solutions of variable coefficient mKdV equations: an equivalence based approach. Communications in Nonlinear Science and Numerical Simulation, 17(2), 611-618.
[15] Şuhubi, E. S. (2008). Dış form analizi. Türkiye Bilimler Akademisi.
[16] Ovsiannikov, L. V. E. (2014). Group analysis of differential equations. Academic Press.
[17] Ibragimov, N. K. (1999). Elementary Lie group analysis and ordinary differential equations (Vol. 197). New York: Wiley.
[18] Lisle, I. (1992). Equivalence transformations for classes of differential equations (Doktora Tezi, University of British Columbia).
[19] Olver, P. J. (2000). Applications of Lie groups to differential equations (Vol. 107). Springer Science & Business Media.
[20] Lie, S. (1897). Uber Integralinvarianten und ihre Verwertung für die Theorie der Differentialgleichungen, Leipz. Berichte, 49, 369-410.
[21] Şuhubi, E. S. (2000). Explicit determination of isovector fields of equivalence groups for second order balance equations. International journal of engineering science, 38(7), 715-736.
[22] Özer, S. ve Şuhubi, E. (2004). Equivalence transformations for first order balance equations. International journal of engineering science, 42(11-12), 1305-1324.
[23] Şuhubi, E. S. (2004). Equivalence groups for balance equations of arbitrary order––Part I. International journal of engineering science, 42(15-16), 1729-1751.
[24] Şuhubi, E. S. (2005). Explicit determination of isovector fields of equivalence groups for balance equations of arbitrary order—Part II. International journal of engineering science, 43(1-2), 1-15.
[25] Huang, D., Zhu, Y., & Yang, Q. (2016). Reduction operators and exact solutions of variable coefficient nonlinear wave equations with power nonlinearities. Symmetry, 9(1), 3.
[26] Şuhubi, E. S. (1998). Equivalence transformations for one-dimensional wave equations of balance form. ARI-An International Journal for Physical and Engineering Sciences, 50(3), 151-160.
[27] Harrison, B. K., ve Estabrook, F. B. (1971). Geometric approach to invariance groups and solution of partial differential systems. Journal of Mathematical Physics, 12(4), 653-666.
[28] Cartan, E. (1945). Les systèmes différentiels extérieurs et leurs applications géométriques, Hermann, Paris.
[29] Edelen, D. G. (2005). Applied exterior calculus. Courier Corporation.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Saadet Özer ^*
İstanbul Teknik Üniversitesi
0000-0002-5855-5039
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2018

Gönderilme Tarihi

13 Mart 2018

Kabul Tarihi

5 Mayıs 2018

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 30 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.7240/marufbd.405473

IZ

https://izlik.org/JA87JG45HG

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Özer, S. (2018). Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi. Marmara Fen Bilimleri Dergisi, 30(2), 133-144. https://doi.org/10.7240/marufbd.405473

AMA

1.Özer S. Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi. MFBD. 2018;30(2):133-144. doi:10.7240/marufbd.405473

Chicago

Özer, Saadet. 2018. “Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi”. Marmara Fen Bilimleri Dergisi 30 (2): 133-44. https://doi.org/10.7240/marufbd.405473.

EndNote

Özer S (01 Haziran 2018) Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi. Marmara Fen Bilimleri Dergisi 30 2 133–144.

IEEE

[1]S. Özer, “Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi”, MFBD, c. 30, sy 2, ss. 133–144, Haz. 2018, doi: 10.7240/marufbd.405473.

ISNAD

Özer, Saadet. “Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi”. Marmara Fen Bilimleri Dergisi 30/2 (01 Haziran 2018): 133-144. https://doi.org/10.7240/marufbd.405473.

JAMA

1.Özer S. Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi. MFBD. 2018;30:133–144.

MLA

Özer, Saadet. “Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi”. Marmara Fen Bilimleri Dergisi, c. 30, sy 2, Haziran 2018, ss. 133-44, doi:10.7240/marufbd.405473.

Vancouver

1.Saadet Özer. Lineer Olmayan Dalga Denkleminin Lie Grupları Analizi. MFBD. 01 Haziran 2018;30(2):133-44. doi:10.7240/marufbd.405473