Vergi anlaşmalarında gerçek lehdar kavramı

Öz

-

Anahtar Kelimeler

• -

VERGİ ANLAŞMALARINDA GERÇEK LEHDAR KAVRAMI

Öz

Kaynakça

1. a) Roma hukukunda kanuna karşı hile ve suistimal hakkında ayrıntılı bilgi için bkz. TOPÇUOĞLU, Hamide, Kanuna Karşı Hile (Kanundan Kaçınma Yolları), İzmit 1950, s. 27 vd. b) Örneğin, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu md. 2 “Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz”. (RG:8.12.2001, Sayı:24607). Benzer bir düzenleme için bkz. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.175. (RG: 4 Şubat 2011, Sayı:27836).
2. TOPÇUOĞLU, s.55
3. Konuyu çeşitli suistimal biçimleri açısından inceleyen bir çalışma için bkz. WEEGHEL, Stef Van, The Improper Use of Tax Treaties with particular reference to the Netherlands and the Unites States, Series on International Taxation:19, Kluwer Law International, 1998.
4. Anlaşmanın suiistimalini engelleme açısından iç hukuk hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı sorunu Viyana Anlaşmalar Sözleşmesi, 26 ve 27. maddeleri ile vergi anlaşmasının aşılması (Treaty Override) ekseninde oldukça tartışmalıdır. Konu hakkında ayrıntılı değerlendirme ve İsviçre-Almanya, Birleşik Devletler uygulaması hakkında bkz. WEEGHEL, s. 191 vd.
5. Konu hakkında ayrıntılı bilgi için bkz. PANAYİ, Christiana HJI, Double Taxation, Tax Treaties, Treaty Shopping and the European Community, Eucotax Series on European Taxation,Volume:15, Kluwer İnternational BV, The Netherlands, 2007, s. 33 vd.
6. YALTI SOYDAN, Billur, Uluslararası Vergi Anlaşmaları, İstanbul 1995, s.307.
7. ROSENBLOOM, H.D., “Tax Treaty Abuse: Policy, and Issues”, in Law and Policy in International Business, No:15, 1983, s.763. Ayrıca diğer tanımlar için bkz. WEEGHEL, s.119.
8. a) Lİ, Jinyan, “Beneficial Ownership in Tax Treaties: Judicial Interpretation and the Case for Clarity”, Bound in: Taxpolymath: a life in international taxation : essays in honour of John F. Avery Jones. Amsterdam , IBFD, 2010, s. 187-210. b) DU TOİT, Charl P., Beneficial Ownership of Royalties in Bilateral Tax Treaties, Amsterdam 1999; BROE, Luc De, International Tax Planning and Prevention of Abuse: A study under Domestic Tax Law, Tax Treaties and EC Law In Relation to Conduit and Base Companies, IBFD: Amsterdam, 2007, s. 654 vd.; WHEELER, Joanna, “The Attribution of Income to a Person for Tax Treaty Purposes”, IBFD Bulletin, Kasım 2005, s.477 vd.; JIMENEZ, Adolfo Martin, “Beneficial Ownership; Current Trends”, World Tax Journal, Ocak 2010, s. 35 vd.

9. Lİ, s.188.
10. JIMENEZ, s. 36
11. DU TOİT, s. 99.
12. DU TOİT, s.115.
13. ÖZ, Turgut, “Parçalanmış Mülkiyet:Trust”, Prof.Dr. Rona Serozan’a Armağan, İstanbul, s.1426.
14. ÖZ, s.1427.
15. ÖZ, s.1427, para.2
16. a) OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT,”Beneficial Ownership”, IBFD Bulletin, Temmuz 2000, s.310. b) (1945, İngiltere-ABD Anlaşması). Ayrıca, (1966, İngiltere- ABD Anlaşması Ek Protokolü gibi bazı gelir vergisi anlaşmalarında da kullanıldı. Diğer örnekler; (1968, İngiltere-Hollanda), (1969 Avustralya-Japonya), (1975, İngiltere-İspanya), (1968, İrlanda-Fransa) ve İngiltere-Antiller 1947 anlaşmasına ilişkin 1968 uzatma protokolü şeklinde sıralanabilir. OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s.311.
17. WALSER, Joni L., The OECD Model Convention-1998 and Beyond the Concept of the Beneficial Ownership in Tax Treaties, Proceedings of a Seminar held in London, in 1998 during the 52.Congress of the IFA, Vol.23a, Kluwer Law, The Netherlands, 2000, s. 16.
18. OECD, “Double Tax Conventions and the Use of Conduit Companies”, Issues in International Taxation No:1 International Tax Avaidance and Evasion (Paris 1987).
19. ROHATGI, Roy, Basic İnternational Taxation, Volume II:Practise, Taxman:India, 2007, s. 170-171.
20. ROHATGI, s.172.
21. VOGEL, Klaus, 52.Congress of the IFA, s. 15.
22. BERNSTEIN, Jack, “Beneficial Ownership: An International Perspective”, Tax Notes International, Mart , 2007, s.1212.
23. YALTI SOYDAN, s. 94.
24. YALTI SOYDAN, s.94. Konuyu iç hukuk çatışması açısından irdeleyen bir çalışma için bkz. JONES, Avery, “The interaction between tax treaty provisions and domestic law”, Tax Treaties and Domestic Law, EC and İnternational Tax Law Series Volume 2, Gueglielmo Maisto/Series Editor, IBFD, The Netherlands, 2006, s.123-158. Ayrıca konu hakkında WALSER ve AULT’un görüşleri için bkz. 52.Congress of the IFA, s. 21.
25. YALTI SOYDAN, s. 94.
26. Gönderme yapılan iç hukuk kurallarının neler olduğu, göndermenin iç hukukun tamamına mı yoksa bir kısmına mı yapıldığı, hangi tarihteki iç hukuk kurallarının dikkate alınacağı, hangi devletin iç hukukunun hareket noktası olacağı ve “anlaşma içeriği aksini gerektirmedikçe” ibaresinden ne anlaşılması gerektiği hususlarında bkz. JONES, Avery, “Article 3(2) of the OECD Model Convention and the Commentary to It: Treaty Interpretation”, European Taxation, Ağustos 1993, s.252-257; ENGELEN, Frank, Interpretation of Tax Treaties under International Law, IBFD Doctoral Series: Vol. 7, 2004, s.478.
27. DU TOİT, s. 173, dpn:373.
28. DU TOİT, s.173, dpn:374.
29. DU TOİT, s. 173, para. 4.
30. DU TOİT, s. 174, dpn:376.
31. DUTOİT, s. 174, dpn:377.
32. DU TOİT, s. 175.
33. OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s.312.
34. OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s.317.
35. OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s.318; YALTI, s.88.
36. OLIVER bu görüşe katılmamakta ve olası kanıt olarak madde 3 ile ilgili olarak koyduğu çekinceyi ileri sürmektedir. Bkz. OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s.318, dpn:22.
37. OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s. 318. Bu görüşün diğer argümanları ve eleştirisi için bkz. s.319 vd.
38. OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s. 319. Bu görüşün diğer argümanları ve eleştirisi için bkz. s.320 vd.
39. WEEGHEL, s.89-90; OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s.322.
40. BERNSTEIN, s.1211-1212.
41. DU TOİT, Charles, “The Evolution of the term “Beneficial Ownership” in relation to International Taxation over the Past 45 Years”, IBFD Bulletin Ekim 2010, s.504.
42. DU TOİT, “The Evolution of the term “Beneficial Ownership”, s.504-505.
43. BERNSTEIN, s.1214. Ayrıca bu konuda bkz. Lİ, s.192 vd.; JIMENEZ, s.42 vd; BAKER, Philip, “Beneficial Ownership: After Indofood”, GITC Review, Vol.VI, No.1, Şubat 2007, London, s.15-28; FRASER, Ross/OLİVER, J.D.B, “Beneficial Ownership: HMRC’s Draft Guidance on Interpretation of the Indofood Decision”, British Tax Review, 2007, s.39-57.
44. BERNSTEIN, s.1211.
45. DU TOİT, “The Evolution of the term “Beneficial Ownership”, s.505.
46. Lİ, para.1, s.193.
47. Lİ, para.2-3, s.194.
48. Lİ, para. 2, s.194.
49. Lİ, para. 5, s. 195.
50. Lİ, para. 1, s. 196.
51. Lİ, para. 2, s. 196.
52. Lİ, para. 2, s. 197.
53. Lİ, para.1, s.198.
54. RG:15 Eylül 1991, Sayı:20992.
55. RG: 30 Eylül 1990, Sayı: 20651.
56. RG: 9 Eylül 1993, Sayı: 21693.
57. RG: 2 Ekim 1985, Sayı:18886.
58. RG: 26 Ağustos 1988, Sayı:19911.
59. RG: 23 Mayıs 1993, Sayı: 21589.
60. Yabancı literatürde protokollerde geçen bu ifadeler bir tanım şeklinde değerlendirilmiştir. Bkz.WEEGHEL, s.65; PANAYİ, s.38.
61. Danimarka Protokolünün 3. maddesine göre, “With reference to Articles 10, 11 and 12 It is understood that each Contracting State reserves its right to refuse to grant the benefit of the exemptions and reliefs provided for in these Articles in the case where the income is received by a resident of the other State which is controlled directly or indirectly by persons who are not residents of either State. In such case, the competent authority of the State denying the benefit of the Agreement shall inform the competent authorities of the other State and the competent authorities shall settle the mode of application of this provision”.
62. Konu hakkında bkz. dpn:24-26.
63. OLIVER/ LIBIN/ WEEGHEL/TOIT, s.312.
64. ENGELEN, s.482.
65. Bkz. dpn:33 vd.
66. THEUERER, Andreas, How to Combat Treaty Shopping?, Diploma Thesis, Wien 2009, s.57.
67. GİBERT, Bruno/ OUAMRANE, Yacine, “Beneficial Ownership-A French Perspective”, European Taxation, Ocak 2008, s.2.
68. GİBERT/ OUAMRANE, s.2.
69. GİBERT/ OUAMRANE, s.3.
70. GİBERT/ OUAMRANE, s.3.
71. Nitekim OECD’nin kamuoyuna sunduğu taslak bir çalışma mevcut olup, kamuoyu öneri ve yorumları alınmaktadır. http://www.oecd.org/dataoecd/49/35/47643872.pdf, Erişim:12.05.2011.
72. GİBERT/ OUAMRANE, s.3.
73. BERNSTEIN, s.1211.