Araştırma Makalesi

Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları

Cilt: 32 Sayı: 1 3 Temmuz 2026
PDF İndir
EN TR

Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları

Öz

Antarktika el değmemiş doğası ve dünya üzerinde siyasi sınırları olmayan tek coğrafi bölge olması nedenleriyle diğer kıtalardan oldukça farklı bir yapıdadır. Bu benzersiz özelliklerinin yanı sıra bölgenin yönetim şekli de uzay, derin deniz tabanı, Arktik gibi farklı alanlar için de model olarak değerlendirilen kendine has bir yönetim sistemidir. Kıta Antarktika Antlaşmalar Sistemi tarafından yönetilmekte olup sistem, Antarktika Antlaşması başta olmak üzere çeşitli antlaşmalar, antlaşmaların ekleri ve her yıl gerçekleşen Antarktika Antlaşması Danışma Toplantıları’nda kabul edilen kararları ile şekillenmektedir. Sistemin temelini oluşturan Antarktika Antlaşması’nın yasal kapsamı, Antarktika Antlaşması Danışma Toplantıları’nda alınan Tavsiye ve Önlem kararlarının kabul edilmesi ve onaylanması ile genişletilerek sistemin güncel ihtiyaçlara yanıt vermesi sağlanmakta ve Kıta’nın geleceği şekillendirilmektedir. Antarktika Antlaşması Danışma Toplantıları’nda alınan bir kararda gözlemci statüde olan bir devletin danışman taraf statüsü elde edebilmesi için yürütülecek prosedüre ilişkin bir Kılavuz’a yer verilmiştir. Bu Kılavuz’a göre danışman taraf statüsü elde edebilmenin bir koşulu da gözlemci tarafın yürürlükte olan tüm Tavsiye ve Önlem kararlarını onaylayacağına dair niyet beyanında bulunmasıdır. Bu çalışma ile Antarktika Antlaşması Danışma Toplantıları bünyesinde alınan ve halihazırda yürürlükte olan Tavsiye ve Önlem kararları sistematik olarak incelenerek, sistemde dağınık halde bulunan normatif yükümlülüklerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK)

Proje Numarası

TÜBİTAK-Proje No: 123G033

Etik Beyan

Bu çalışma kapsamında insan katılımcılar, deney hayvanları veya etik kurul izni gerektiren herhangi bir araştırma yöntemi kullanılmamıştır. Çalışma, araştırma ve yayın etiği kurallarına uygun olarak hazırlanmıştır.

Teşekkür

Bu çalışma, “Antarktika Anlaşmalar Sistemi’nde Türkiye’nin Danışman Ülke Olması İçin Uluslararası Kutup Mevzuatı Çerçevesinde Gereken Hukuki Altyapının Araştırılması” isimli TÜBİTAK projesi (Proje No: 123G033) kapsamında yürütülen araştırma faaliyetleri çerçevesinde hazırlanmıştır.

Kaynakça

  1. Akıl A, ‘Uluslararası Hukuk Çerçevesinde İnsanlığın Ortak Mirası Olarak Antarktika’ (2021) 16(2) Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 339-368.
  2. Antarctic Treaty Secretariat, ‘Antarctic Treaty Database’ Erişim Tarihi 30 Nisan 2026.
  3. Antarctic Treaty Secretariat, ‘Related Agreements’ Erişim Tarihi 30 Nisan 2026.
  4. Antarktika Antlaşması (1959).
  5. Antarktika Antlaşması Çevre Koruma Protokolü (1991).
  6. Antarktika Antlaşması Sekretaryası. ‘Antarctic Treaty Consultative Meeting (ATCM) Karar Bankası’. (ErişimTarihi: 26 Ocak 2026)
  7. Barnes JN, ‘Protection of the Environment in Antarctica: Are Present Regimes Enough?’ in Jørgensen-Dahl A ve Østreng W (eds), The Antarctic Treaty System in World Politics (Palgrave Macmillan 1991) 186–200.
  8. Bastmeijer K, ‘The Antarctic Treaty System and the Regulation of Antarctic Tourism’ in Loukacheva N (ed), Polar Law Textbook II (Nordic Council of Ministers 2013) 131–135.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hukuk (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

30 Haziran 2026

Yayımlanma Tarihi

3 Temmuz 2026

Gönderilme Tarihi

23 Mart 2026

Kabul Tarihi

19 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 32 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Okudan Soytürk, H., & Kula, N. (2026). Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 32(1), 1-30. https://doi.org/10.33433/maruhad.1905780
AMA
1.Okudan Soytürk H, Kula N. Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. 2026;32(1):1-30. doi:10.33433/maruhad.1905780
Chicago
Okudan Soytürk, Havva, ve Nil Kula. 2026. “Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 32 (1): 1-30. https://doi.org/10.33433/maruhad.1905780.
EndNote
Okudan Soytürk H, Kula N (01 Temmuz 2026) Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 32 1 1–30.
IEEE
[1]H. Okudan Soytürk ve N. Kula, “Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, c. 32, sy 1, ss. 1–30, Tem. 2026, doi: 10.33433/maruhad.1905780.
ISNAD
Okudan Soytürk, Havva - Kula, Nil. “Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 32/1 (01 Temmuz 2026): 1-30. https://doi.org/10.33433/maruhad.1905780.
JAMA
1.Okudan Soytürk H, Kula N. Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. 2026;32:1–30.
MLA
Okudan Soytürk, Havva, ve Nil Kula. “Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, c. 32, sy 1, Temmuz 2026, ss. 1-30, doi:10.33433/maruhad.1905780.
Vancouver
1.Havva Okudan Soytürk, Nil Kula. Antarktika Antlaşmalar Sistemi Çerçevesinde Üstlenileceği Taahhüt Edilen Danışman Taraf Yükümlülüklerinin Sistematik Analizi: Tavsiye ve Önlem Kararları. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. 01 Temmuz 2026;32(1):1-30. doi:10.33433/maruhad.1905780