HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ

Pelin Çavdar

HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ

Öz

Hastaya teşhis (tanı), tedavi ve süreç, risk ve tedavi seçenekleri hakkında aydınlatma yapılmaksızın yapılan her tıbbi müdahale hukuka aykırıdır. Tıbbi müdahalenin hukuka uygun olması için, hekim hastasını açık ve anlaşılır bir dille aydınlatmalıdır. Bu bağlamda, hekim hastasını mesleki uygulama ölçütü, makul hasta ölçütü veya sübjektif ölçüt kullanarak aydınlatmaktadır. Ancak belirtmek gerekir ki, acil tıbbi müdahale, hastanın aydınlatılma hakkından vazgeçmesi, hastanın bilgisinin bulunması ve aydınlatmanın hastaya olumsuz etkide bulunması durumlarında hekim hastayı aydınlatma yükümlülüğünden muaf tutulabilmektedir. Ayrıca ifade etmek gerekir ki, aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirdiği hususundaki ispat yükü hekimdedir.

Anahtar Kelimeler

Tıbbi Müdahale,aydınlatma yükümlülüğü,aydınlatma ölçütleri,aydınlatma yükümlülüğünün istisnaları,ispat yükü,aydınlatmanın şekli

Kaynakça

ADIGÜZEL, Sibel: Hekimin Aydınlatma Yükümlülüğü, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 19. Sayı, Ekim 2014, s. 943-995.
ALTAY, Sabah: Tıbbi Müdahalede Hekimin Aydınlatma Yükümlülüğü ve Bu Yükümlülüğe Aykırı Davranışın Hukuki Sonuçları, Sağlık Hukuku’nda Dünyadaki Son Gelişmeler, İstanbul 2009, s.215 vd.
ANTALYA, Gökhan, TOPUZ, Murat: Medeni Hukuk, 2. Bası, İstanbul 2015.
ANTALYA, Gökhan: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Cilt 1, 1. Bası, İstanbul 2015.
AŞÇIOĞLU, Çetin: Tıbbi Yardım ve El atmalardan Doğan Sorumluluk, 1. Bası, Ankara, 1993.
AYAN, Mehmet: Tıbbi Müdahaleden Doğan Hukuki Sorumluluk, 1. Bası, Ankara 1991.
BAYRAKTAR, Köksal: Hastanın Kendi Geleceğini Bilme Hakkı, Sağlık Hukuku Sempozyumu, No:1, İstanbul 2007, s.96-104.
BAYRAKTAR, Köksal: Hekimin Tedavi Nedeniyle Cezai Sorumluluğu, 1. Bası, İstanbul 1972.

BIGGS, Hazel: Aydınlatma ve Sır Saklama Yükümlülüğü, Sağlık Hukuku Kurultayı, Ankara 2007, s.53-64.
BÜYÜKSAĞİŞ, Erdem, Yaşama Şansının Yitirilmesi Sonucu Uğranılan Kayıplar Açısından Hekimin Tazminat Sorumluluğunun Kapsamı- Uygun İlliyet Bağı Teorisine Değişik Bir Yaklaşım, AÜHFD, C.54, S.4, 2005, s.119-148.
ÇAKMUT, Y., Özlem: Tıbbi Müdahaleye Rızanın Ceza Hukuku Açısından İncelenmesi, İstanbul 2003.
ÇAKMUT, Y., Özlem: Tıpta Aydınlatma ve Rıza, Roche Sağlık Hukuku Günleri, 1.Bası, İstanbul 2007, s.1-31.
DERYAL, Yahya: Sağlık Hukuku Problemleri, 1.Bası, Ankara 2012.
DURAL, Mustafa/ÖĞÜZ, Tufan: Türk Özel Hukuku, Cilt II, Kişiler Hukuku, 15. Bası, İstanbul 2014.
EREN, Fikret: Borçlar Hukuku Özel Hükümler, 1. Bası, Ankara 2014.
ERMAN, Barış: Ceza Hukukunda Tıbbi Müdahalelerin Hukuka Uygunluğu, 1. Bası, Ankara 2003.
EROL, Gültezer Hatırnaz: Özel Hastanelerin Hukuki Sorumluluğu ve Hasta Hakları, 3. Bası, İstanbul 2013.
GÖKCAN, Tahsin Hasan: Tıbbi Müdahaleden Doğan Hukuki ve Cezai Sorumluluk, 1. Bası, Ankara 2013.
GÜMÜŞ, Alper, Mustafa: Borçlar Hukuku Özel Hükümler Cilt II, 3. Bası, İstanbul 2014.
GÜNDAY, Rezzan: Tıbbi Müdahale ve Tedavide Malpraktisten Doğan Hukuki Sorumluluk, 1. Bası, Ankara 2012.
HAKERİ, Hakan: Tıp Hukuku El Kitabı, 7. Bası, İstanbul 2014.
HAKERİ, Hakan: Tıp Hukuku, 5. Bası, İstanbul 2012.
HARTMAN, Kurt; LIANG, Bryan: Exceptions to Informed Consent in Emergency Medicine, Perspectives in Legal Medicine and Health Law, U.S 1999, s.53-59.
HELVACI, Serap: Gerçek Kişiler, 5. Bası, İstanbul 2013.
İPEKYÜZ, Yavuz, Filiz: Türk Hukukunda Hekimlik Sözleşmesi, 1. Bası, İstanbul 2006.
KAYA, Mine: Hekimin Hastayı Aydınlatma Yükümlülüğünden Kaynaklanan Tazminat Sorumluluğu, TBB Dergisi, Ankara 2012, s.46-82.
Kazancı İçtihat Bilgi Bankası, www.kazanci.com.
O’NEILL, Onora: Some Limits of Informed Consent, Journal of Medicial Ethics, Cambridge 2003, s.4-7.
OZANOĞLU, Hasan Seçkin: Hekimlerin Hastalarını Aydınlatma Yükümlülüğü, AÜ-HFD, Cilt 52, Sayı:3, Ankara 2003, s.55-77.
ÖZAY, Merter: Estetik Amaçlı Hukuki Müdahalelerde Hekimin Hukuki Sorumluluğu, 1. Bası, Ankara 2006.
ÖZBİLEN, Barış, Arif: Vücut Bütünlüğünde Yönelik Müdahalelerin Hukuka Uygunluğu Bakımından Rızanın Aranmadığı Haller, İTÜSBD, Yıl:12, Sayı:24, Güz 2013/2, s.99- 124.
ÖZCAN, Işık, Funda: Tıbbi Müdahalelerde Aydınlatılmış Onam, MÜSBE, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 2008.
ÖZDEMİR, Hayrunissa: Teşhis ve Tedavi Sözleşmesinde Hekimin Hastayı Aydınlatma Yükümlülüğü, EÜHFD, Cilt XIII, Sayı: 3-4, Erzincan 2008, s.347-379.
PARZELLER, Markus; WENK, Moren; ZEDLER, Barbara; ROTHSCHILD, Markus: Patient Information and Informed Consent Before and After Medicial Intervention, Dtsch Arztebl 2007, 104 (9), s.1-21.
POZGAR, George: Legal Aspects of Health Care Administration, 10th Edition, Canada 2007.
ŞENOCAK, Zarife: Özel Hukukta Hekimin Sorumluluğu, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara 1991.
ŞENOCAK, Zarife: Küçüğün Tıbbi Müdahaleye Rızası, AÜHFD, C.50, s.4, Y.2001, s.66-80.
TACİR, Hamide: Hastanın Kendi Geleceğini Belirleme Hakkı, 1. Bası, İstanbul 2011.
YAVUZ Cevdet, ACAR Faruk, ÖZEN Burak: Borçlar Hukuku Dersleri Özel Hükümler, 13. Bası, İstanbul 2014.
YENİSEY, Feridun: Tedavi Açısından İlgilinin Rızası, Tıp Ceza Hukukunun Güncel Sorunları, V. Türk-Alman Hukuku Sempozyumu, 28 Şubat-1 Mart, Ankara, s.868-880.
YILMAZ, Battal: Açıklamalı-İçtihatlı Hekimin Hukuki Sorumluluğu, 1.Bası, Ankara 2007.
ZEYTİN, Zafer: Hasta Hekim İlişkisinde Hekimin Aydınlatma Yükümlülüğü, Türk-Alman Tıp Hukuku Sempozyumu, Sayı:3, Trabzon 2007, s.165-190.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Pelin Çavdar Bu kişi benim
MARMARA ÜNİVERSİTESİ, ADALET MESLEK YÜKSEKOKULU

Yayımlanma Tarihi

16 Aralık 2016

Gönderilme Tarihi

10 Ağustos 2017

Kabul Tarihi

28 Kasım 2016

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2016 Cilt: 22 Sayı: 3

IZ

https://izlik.org/JA94AM93PM

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çavdar, P. (2016). HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 22(3), 735-764. https://izlik.org/JA94AM93PM

AMA

1.Çavdar P. HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. 2016;22(3):735-764. https://izlik.org/JA94AM93PM

Chicago

Çavdar, Pelin. 2016. “HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 22 (3): 735-64. https://izlik.org/JA94AM93PM.

EndNote

Çavdar P (01 Aralık 2016) HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 22 3 735–764.

IEEE

[1]P. Çavdar, “HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, c. 22, sy 3, ss. 735–764, Ara. 2016, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA94AM93PM

ISNAD

Çavdar, Pelin. “HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 22/3 (01 Aralık 2016): 735-764. https://izlik.org/JA94AM93PM.

JAMA

1.Çavdar P. HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi. 2016;22:735–764.

MLA

Çavdar, Pelin. “HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ”. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, c. 22, sy 3, Aralık 2016, ss. 735-64, https://izlik.org/JA94AM93PM.

Vancouver

1.Pelin Çavdar. HEKİMİN AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi [Internet]. 01 Aralık 2016;22(3):735-64. Erişim adresi: https://izlik.org/JA94AM93PM