Din ve Dünyevîleşme: Kuzey Kıbrıs Tatlısu Örneği-II

Öz

Makalede, Tatlısu bölgesinden hareketle, dinî hayat dünyaya dalma, dünyayla uyumlu dindarlık geliştirme ve Diyanet’e güven açısından ele alınmaktadır. Yaşları 15 ile 70 arasında değişen 200 kişiye, “Dini Eğilim Ölçeği-I: İnanç ve İbadet” ve “Dini Eğilim Ölçeği-II: Sosyal Hayat” ölçekleri uygulanan araştırmada, dünyaya dalma, dünyayla uyumlu dindarlık geliştirme ve Diyanet’e güven konuları, çeşitli değişkenler açısından gözlem altına alınmıştır. Diyanet’e güven hariç, dindarlık ile dünyaya dalma arasında negatif, dünyayla uyumlu dindarlık geliştirme arasında ise pozitif anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Dünyaya dalma, dünyayla uyumlu dindarlık geliştirme ve Diyanet’e güven ile yaş ve ekonomi arasında istatistiki açıdan bir farklılaşma görülmezken, cinsiyet ve din eğitimi faktörlerine göre anlamlı farklılaşmalar saptanmıştır. Ortalamalar açısından, bölgede, dünyaya dalma ile dünyaya uyum arayışı birbirine yakın bir seyir takip  derken, Diyanet’e güven ise nispeten yüksektir.

Anahtar Kelimeler

• Kuzey Kıbrıs,Tatlısu,Dindarlık,Dünyevîleşme,Dini uyum

Religion and World: A Research about Secularization: Northern Cyprus-Tatlısu Case

Öz

This article deals with religious life in Tatlısu district in Northern Cyprus from the perspective of sinking into the world, producing an accommodated religiosity to the world and Diyanet as the official religious affairs in Cyprus. The sample covers 200 individuals whose ages range from 15 to 70. The two scales applied in the research process have been named “Religious Tendency Scale-I: Belief and Practice” and “Religious Tendency Scale-II: Social Life”. It explores the sinking into the world, the producing an accommodated religiosity to the world and the trust for Diyanet, questioning how religiosity differentiates according to these dynamics. The findings indicate that there is a negative correlation between religiosity and sinking into the world, on the contrary a positive relation between religiosity and harmonized religiosity with the world, apart from the trust for Diyanet. Moreover, we found statistically meaningful differentiation on sinking into the world, producing an accommodated religiosity to the world and Diyanet according to gender and religious education, while there is no  eaningful differentiation in relation to the age and economy. From the average points, in the district, we can say that the sinking into the world and the searching an accommodated religiosity to the world come along together and the trust for Diyanet is relative high. 

Anahtar Kelimeler

• Northern Cyprus,Tatlisu,Religiosity,Secularization,Accommodated religiosity to the world

Kaynakça

1. Aldridge, Alan. Religion in the Contemporary World: A Sociological Introduction. Cambridge: Polity Press, 2000.
2. Akdoğan, Ali. Geleneksel Toplumdan Modern Topluma Geçişte Dini Hayat (Rize Örneği). İstanbul: Rağbet Yayınları, 2002.
3. Amman, Mehmet Tayfun. “Türkiye’de Ailenin Açık ve Örtük Sekülerleşmesinin Sosyolojik Analizi.” Aile ve Eğitim (ed. M. Faruk Bayraktar), İstanbul: Ensar Yayınları, 2010.
4. Arslan, Mustafa. Türk Popüler Dindarlığı (Çorum Örneği). İstanbul: Dem Yayınları, 2004.
5. Aydınalp, Halil. “Kıbrıs’ta Dini Hayat: Tatlısu Örneği.” Uludağ Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2017, XXVI, sy.1, s. 39-80.
6. ----------. Din Kurumu Üzerine Sosyolojik Bir Araştırma: Gerede’de Dini Hayat. İstanbul: Gerede Belediyesi Kültür Yayınları, 2012.
7. ----------. Yüksek Din Öğretimi ve Dini Köktencilik. İstanbul: Çamlıca Yayınları, 2012.
8. Bağışkan, Tuncer, “Akatu (Tatlısu) ile çevresinin tarihi geçmişi.” http: //www.yeniduzen.com/Ekler/adreskibris/ 106/akatu-tatlisu-ile-cevresinin-tarihi-gecmisi/384, (erişim tarihi: 29.12.2017).

9. Berger, Peter L. “Dinin Krizinden Sekülerizmin Krizine.” 21. Yüzyılda Dinin Geleceği: Kutsalın Dönüşü (ed. Ali Köse). İstanbul: Timaş Yayınları, 2014.
10. ----------. “Sekülerizmin Gerilemesi.” 21. Yüzyılda Dinin Geleceği: Kutsalın Dönüşü (ed. Ali Köse). İstanbul: Timaş Yayınları, 2014.
11. ----------. “Sekülerleşme Yanlışlandı.” Sekülerleşme: Klasik ve Çağdaş Yaklaşımlar, Sekülerleşme: Klasik ve Çağdaş Yaklaşımlar (trc. Mehmet Ali Kirman), (ed. Mehmet Ali Kirman - İhsan Çapcıoğlu). Ankara: Otto Yayınları, 2015.
12. Berkes, Niyazi. Türkiye’de Çağdaşlaşma. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2002.
13. Bernard, Lewis. Modern Türkiye’nin Doğuşu. İstanbul: TTK Yayınları, 2004.
14. Bruce, Steve. “Sekülerleşme: Sistematik Bir Betimleme.” Sekülerleşme: Klasik ve Çağdaş Yaklaşımlar (trc. İhsan Çapcıoğlu). (ed. Mehmet Ali Kirman - İhsan Çapcıoğlu), Ankara: Otto Yayınları, 2015.
15. Coşkun, Ali. Sosyal Değişme ve Dini Normlar. İstanbul: Dem Yayınları, 2005.
16. Çelik, Celalettin. Geleneksel Şehir Dindarlığından Modern Kent Dindarlığına. İstanbul: Hikmetevi Yayınları, 2013.
17. Çelik, Celalettin. Şehirleşme ve Din (Konya Örneği). Konya: Çizgi Yayınları, 2002.
18. Çetin, Ensar. Gündelik Hayat Sosyolojisi: Türkiye’de Modernleşme ve Gündelik Hayat. İstanbul: Rağbet Yayınları, 2013.
19. Diyanet İşleri Başkanlığı. Dini Hayat Araştırması. Ankara: DİB Yayınları, 2014.
20. Dobbelaere, Karel. “Sekülerleşmenin Anlamı ve Kapsamı.” Sekülerleşme: Klasik ve Çağdaş Yaklaşımlar (trc. Mehmet Süheyl Ünal). (ed. Mehmet Ali Kirman - İhsan Çapcıoğlu), Ankara: Otto Yayınları, 2015.
21. Eyüpoğlu, Osman - Murat Yıldız. “Kur’an ve Tarihsellik: Beşeri Eylemin Toplumsal Sınırı.” Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 2014. sy. 12, s. 97-130.
22. Günay, Ünver. Erzurum ve Çevre Köylerinde Dini Hayat. İstanbul: Erzurum Kitaplığı, 1999.
23. Hadden, K. Jeffrey. “Sekülerizmin Gerilemesi.” Sekülerizm Sorgulanıyor (ed. Ali Köse), İstanbul: Ufuk Kitapları, 2002.
24. Hervieu, Leger, Daniele. “Sekülerleşme, Gelenek ve Dindarlığın Yeni Şekilleri: Bazı Teorik Öneriler.” Sekülerleşme: Klasik ve Çağdaş Yaklaşımlar (trc. Halil Aydınalp), (ed. Mehmet Ali Kirman- İhsan Çapcıoğlu). Ankara: Otto Yayınları, 2015.
25. http: //www.tatlisubelediyesi.org/icerik.php?id=11, (erişim tarihi: 29.12.2017).
26. Kartal, S. Kemal. Ekonomik ve Sosyal Yönleriyle Türkiye’de Kentlileşme. Ankara: Yurt Yayıncılık, 1983.
27. Kır, Zülal. Türkiye’de Değişen Muhafazakârlık: Acıbadem Örneği (yüksek lisans tezi, 2014). Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
28. Kirman, Mehmet Ali. Yeniyayla’da Dini Hayat (yüksek lisans tezi, 1994), Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
29. ----------. Din ve Sekülerleşme: Üniversite Gençliği Üzerine Sosyolojik Bir Araştırma. Adana: Karahan Kitabevi, 2005.
30. Koştaş, Münir. Üniversite Öğrencilerinde Dine Bakış. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 1995.
31. Köktaş, M. Emin. Türkiye’de Dini Hayat (İzmir Örneği). İstanbul: İşaret Yayınları 1993.
32. Köroğlu, Cemile Zehra. Tüketim Kültürü ve Din. Ankara: Gümüşhane Üniversitesi Yayınları, 2012.
33. Kur’ân-ı Kerîm ve Açıklamalı Meali. Ankara: TDV Yayınları, 2007.
34. Kurt, Abdurrahman. İş Adamlarında Dindarlık ve Dünyevîleşme. Bursa: Emin Yayınları, 2009.
35. Ozankaya, Özer. Türk Devrimi ve Yüksek Öğretim Gençliği. Ankara: AÜSBF Yayınları, 1978.
36. Özay, Mehmet. Din ve Sekülerleşme. İstanbul: İz Yayınları, 2007.
37. Özbolat, Abdullah. Kapitalizme Eklemlenme: Dindar Orta Sınıfta Tüketim Kültürü. Adana: Karahan Kitabevi, 2015.
38. Sezen, Yümni. Türk Toplumunun Laiklik Anlayışı. İstanbul: MÜİFAV Yayınları, 1993.
39. Stark, Rodney. “Toprağın Bol Olsun Sekülerleşme.” 21. Yüzyılda Dinin Geleceği: Kutsalın Dönüşü (ed. Ali Köse). İstanbul: Timaş Yayınları 2014.
40. Taş, Kemalettin - Ramazan Uçar. “Üniversite Gençliğinin Din/İslam ve Terör İlişkisini Algılayışı: Süleyman Demirel Üniversitesi Örneği.” Dini Araştırmalar Dergisi Din ve Terör Özel Sayısı, 2004, sy.7, s. 249-273.
41. Turhan, Mümtaz. Kültür Değişmeleri. İstanbul: İFAV Yayınları, 1997.
42. Wilson, Bryan. “Sekülerleşme.” Sekülerleşme: Klasik ve Çağdaş Yaklaşımlar (trc. Ali Bayer), (ed. Mehmet Ali Kirman - İhsan Çapcıoğlu), Ankara: Otto Yayınları, 2015.
43. Yapıcı, Asım - Yusuf Emre. “Türkiye Göçmeni ve Yerli Kıbrıslılarda Dindarlık: Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Örneği.” Dini Araştırmalar, Temmuz-Aralık 2015, sy.18, s. 9-35.
44. Yerasimos, Stefanos. Az Gelişmişlik Sürecinde Türkiye. İstanbul: Gözlem Yayınları, 1980.