DÖNÜŞÜMCÜ LİDERLİĞİN İNOVASYON YETKİNLİKLERİNE ETKİSİ: SAĞLIK SEKTÖRÜNDE BİR ARAŞTIRMA

Yıl 2026, Cilt: 21 Sayı: 65, 186 - 210, 29.01.2026

Arzu İsmayılov , İlknur Sayan

https://doi.org/10.14783/maruoneri.1828205

https://izlik.org/JA57KC45GL

Öz

Bu araştırma, dönüşümcü liderlik tarzının sağlık çalışanlarının bireysel inovasyon yetkinlikleri üzerindeki etkilerini ve bu yetkinliklerin alt boyutlarına (yaratıcılık, eleştirel düşünme, girişkenlik, takım çalışması, ağ kurma) olan yansımalarını incelemektedir. İstanbul Beyoğlu ilçesindeki özel ve devlet hastaneleri ile aile sağlığı merkezlerinde görev yapan 194 sağlık çalışanından kolayda örnekleme yöntemiyle anket yoluyla veri toplanmıştır. Araştırmada kullanılan ölçekler dönüşümcü liderlik ve bireysel inovasyon yetkinliklerini ölçmek için geliştirilmiştir. Veriler SPSS ve AMOS programları kullanılarak doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ve yapısal eşitlik modeli (YEM) yöntemleriyle analiz edilmiştir. Sonuçlar, dönüşümcü liderliğin bireysel inovasyon yetkinlikleri ve alt boyutları üzerinde anlamlı ve pozitif etkiler yarattığını göstermiştir. Çalışma, sağlık sektöründe liderlik uygulamalarını iyileştirme ve inovasyon yetkinliklerini artırma stratejileri için rehber niteliğindedir.

Anahtar Kelimeler

Dönüşümcü Liderlik , Bireysel İnovasyon , Sağlık Hizmetleri , Liderlik Tarzları , İnovasyon Yetkinlikleri.

EFFECT OF TRANSFORMATIONAL LEADERSHIP ON INNOVATION COMPETENCIES: A RESEARCH IN THE HEALTH SECTOR

https://izlik.org/JA57KC45GL

Öz

This study aims to investigate the impact of transformational leadership on the individual innovation competencies of healthcare workers and its influence on specific sub-dimensions of these competencies, including creativity, critical thinking, proactiveness, teamwork, and networking. The research was conducted among healthcare workers in private hospitals, public hospitals, and family health centers in the Beyoğlu district of Istanbul. Data were collected from 194 healthcare professionals selected through convenience sampling using surveys. Scales designed to measure transformational leadership and individual innovation competencies were employed. The data were analyzed using SPSS and AMOS software, applying confirmatory factor analysis (CFA) and structural equation modeling (SEM). Results demonstrated that transformational leadership positively and significantly affects individual innovation competencies and their sub-dimensions. This study contributes both theoretically and practically to the literature by highlighting transformational leadership’s role in enhancing innovation capacity and guiding leadership practices in healthcare to foster innovation.

Anahtar Kelimeler

Transformational Leadership , Individual Innovation , Leadership Styles , Innovation Competencies.

Kaynakça

• Afsar, B., & Umrani, W. A. (2019). Transformational leadership and innovative work behavior. Industrial Management & Data Systems, 119(5), 1117–1134.
• Afsar, B., Badir, Y. F., & Saeed, B. B. (2014). Transformational leadership and innovative work behavior. Industrial Management & Data Systems, 114(8), 1270–1300.
• Alloubani, A., Almatari, M., & Almukhtar, M. M. (2019). Review: Effects of leadership styles on quality of services in healthcare. European Scientific Journal, 15(3), 1–17.
• Avlonitis, G. J., Kouremenos, A., & Tzokas, N. (1994). Assessing the innovativeness of organizations and its antecedents: Project innovstrat. European Journal of Marketing, 28(11), 5–28. doi:10.1108/030.905.69410075812
• Babrak, M. (2024). Educational leadership and teacher motivation. Journal of Modern Education Studies.
• Bagheri, A., & Akbari, M. (2017). The impact of transformational leadership on nurses’ innovative behavior. Journal of Advanced Nursing, 73(8), 1787-1797.
• Birasnav, M. (2013). Knowledge management and organizational performance in the service industry: The role of transformational leadership beyond transactional leadership. Journal of Business Research, 66(10), 2038–2046.
• Bitmiş, M., Çiçek, I., & Öztürk, F. (2018). Transformational leadership and organizational commitment. International Journal of Leadership Studies.
• Bodur, M. (2018). Hemşirelik öğrencilerinin bireysel yenilikçilik ve girişimcilik eğilimleri. Journal of Nursing Research, 5(2), 45–62.
• Bunjak, A., Bruch, H., & Černe, M. (2022). Context is key: The joint roles of transformational and shared leadership and management innovation in predicting employee IT innovation adoption. International Journal of Information Management, 66, 102516.
• Chabibie, M. vd. (2021). Transformational leadership and organizational innovation. Innovation Management Review, 22(2), 56–78.
• Drucker, P. F. (1985). Innovation and entrepreneurship: Practice and principles. Harper & Row.
• Ergün, H., & Yalçınkaya, M. (2018). Dönüşümcü liderlik ve çalışan motivasyonu ilişkisi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 10(2), 45–56.
• Fırat, K., & Yeşil, S. (2020). Dönüşümcü liderlik ve çalışan performansı ilişkisi. İş ve İnsan Dergisi, 7(1), 25–36.
• Fidan, T. (2019). Öğretmenlerde bireysel inovasyon ve öz liderlik arasındaki ilişki. Eğitim Yönetimi Dergisi, 25(3), 101–119.
• García-Morales, V. J., Jiménez-Barrionuevo, M. M., & Gutiérrez-Gutiérrez, L. (2008). Transformational leadership influence on organizational performance through organizational learning and innovation. Journal of Business Research, 61(7), 695–703.
• Görmezoğlu, S. (2023). Katılımcı liderlik ile bireysel inovasyon potansiyeli arasındaki ilişki. Leadership and Innovation Journal, 14(1), 75–90.
• Gumusluoglu, L., & Ilsev, A. (2009). Transformational leadership, creativity, and organizational innovation. Journal of business research, 62(4), 461-473.
• Gupta, P. (2025). Transformational leadership: inspiring change and innovation. International Journal of Science and Research (IJSR), 14(2), 504-509.
• Günsel, A., Keskin, H., & Kurtuluş, A. (2018). Transformational leadership and organizational innovation. Journal of Business Research, 72(3), 112–125.
• Hancıoğlu, Y. (2016). Küresel inovasyon endeksine yönelik bir değerlendirme: Bireysel inovasyon yetkinlikleri ve organizasyonel performans. Journal of Innovation Studies, 9(4), 315–330.
• Ibiş, C., & Şenol, V. (2021). Eğitim kurumlarında liderlik tarzları ve iş tatmini. Eğitim Yönetimi Dergisi, 29(1), 15–29.
• Intepeler, Ş. S., & Barış, E. (2018). Leadership styles and job satisfaction: Evidence from healthcare industry. Journal of Nursing Management, 26(5), 591–600.
• Jiang, K., & Chen, Z. X. (2018). How team learning affects innovative work behavior. Journal of Business Research, 85, 150–161.
• Jun, K., & Lee, J. (2023). Transformational leadership and followers’ innovative behavior: Roles of commitment to change and organizational support for creativity. Behavioral Sciences, 13(4), 320.
• Karimi, S., Ahmadi Malek, F., Yaghoubi Farani, A., & Liobikienė, G. (2023). The role of transformational leadership in developing innovative work behaviors: The mediating role of employees’ psychological capital. Sustainability, 15(2), 1267.
• Kılıç, A. & Kumru, Ö. (2021). Sağlık çalışanlarında psikolojik sağlamlık düzeyini belirlemeye yönelik ölçek geliştirme çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 11(60), 245–262.
• Kirilmaz, M., Özgül, A., & Demir, H. (2022). Z kuşağı ve dijital teknolojiler: İnovasyon yetkinlikleri üzerindeki etkileri. Digital Trends and Innovations Journal, 8(2), 123–139.
• Kiriş, E., & Aslan, B. (2019). Öğretmenlerde liderlik algıları ve motivasyon ilişkisi. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 11(2), 67–78.
• Kiyat, Y., & Geyik, M. (2019). Emotional commitment and transformational leadership in healthcare. Health Management Quarterly, 29(4), 45–58.
• Klaic, A., Burtscher, M. J., & Jonas, K. (2020). Fostering team innovation and learning by means of team‐centric transformational leadership: The role of teamwork quality. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 93(4), 942-966.
• Liu, D., Liao, H., & Loi, R. (2018). Transformational leadership and employee well-being. Personnel Psychology, 71(1), 147–171.
• Masood, S. A., & Afsar, B. (2017). Transformational leadership and self-efficacy. Leadership & Organization Development Journal, 38(5), 709–723.
• Menguc, B., Auh, S., & Shih, E. (2007). Transformational leadership and market orientation. Journal of Business Research, 60(4), 314–321.
• Messmann, G. vd. (2021). Transformational leadership and innovative work behavior. European Journal of Work and Organizational Psychology, 30(4), 545–556.
• Ng, T. W. H., & Kee, K. T. Y. (2018). Proactive work behavior and organizational innovation. Journal of Business and Psychology, 33(2), 215–230.
• Özkan, T., & Turunç, Ö. (2015). Yenilikçilik ve örgütsel davranış. İşletme Araştırmaları Dergisi, 7(1), 85–102.
• Öztaş, G. (2023). Hemşirelik öğrencilerinde bireysel inovasyon ve öz liderlik ilişkisi. Journal of Health and Innovation, 12(3), 45–59.
• Prasad, B., & Junni, P. (2016). Transformational leadership and innovation: A meta-analysis. The Leadership Quarterly, 27(3), 377–394.
• Sfantou, D. F., Laliotis, A., Patelarou, A. E., Sifaki-Pistolla, D., Matalliotakis, M., & Patelarou, E. (2017). Importance of leadership style towards quality of care measures in healthcare settings. Healthcare, 5(4), 73–80.
• Safia, R., & Ayik, A. (2022). Educational leadership and trust-building practices. Educational Administration Quarterly, 48(5), 521–538.
• Uğur, S. (2023). Transformational leadership and organizational dynamics. Leadership Quarterly, 34(1), 15–30.
• Zhang, X. vd. (2018). Analytical thinking and organizational creativity. Leadership Quarterly, 29(3), 356–372.